هزاره‌های افغانستان در معرض نسل کشی‌

در تعریف «نسل‌کشی» آمده است که هرگونه اقدام و مبادرت به نابودی و حذف فیزیکی بخش یا کلیت گروه، نژاد، قوم، ملیت، مذهبی یا ایدئولوژیکی «نسل‌کشی» است. نخستین تعریف قانونی این رفتار در بیانیه سازمان ملل متحد در سال ۱۹۴۸ و پیرامون «جلوگیری و مجازات جرم نسل‌کشی» شکل گرفت. در بند دوم این بیانیه هرگونه اقدام به نابودی کل یک گروه نژادی، ملی، مذهبی مانند کشتار دسته جمعی یک گروه خاص، ایجاد لطمات روانی و جسمانی بر یک گروه ویژه، ضربه زدن تعمدی به افراد یک گروه خاص، تحمیل معیارهایی برای جلوگیری از تولد فرزندان آن‌ها…

جابه‌جایی اجباری فرزندان گروه‌ها به یکدیگر، طرح‌ریزی برای آسیب رساندن به گروهی خاص و غیره همه از مصداق‌های بارز نسل‌کشی دانسته شده‌اند.
اگر به حملاتی که از سال 1395(حمله دهمزنگ) تاکنون علیه جامعه هزاره در افغانستان دقت کنیم، متوجه خواهیم شد که هزاره‌های این کشور با همین هدف دقیقا هدف حمله داعش و طالبان قرار گرفته‌اند. حملاتی که هدف آن تجمعات یا مکان‌هایی مثل «دشت برچی» در غرب کابل بوده، منطقه‌ای که هزاره‌ها در آن زندگی می‌کنند. افزایش جنگ و ناامنی در سال‌های اخیر در افغانستان هیچ شهروند این کشور را فارغ از اینکه از چه قومیتی است از آسیب، مصون نگاه نداشته. در این بین به نظر می‌رسد که «قومیت هزاره» بیش از دیگر اقوام در معرض انفجار و انتحار قرار گرفته اند. هزاره‌های افغانستان شیعه مذهب و فارسی زبان هستند، آنان بیشتر در استان‌های مرکزی افغانستان سکونت دارند و پس از لشکرکشی ارتش شوروی به این کشور، بخشی از آنها به کشور‌های پاکستان و ایران مهاجرت کرده اند. بعد از سرنگونی طالبان و آغاز دوره افغانستان نوین، هزاره‌ها نقش مهمی در تدوین قانون اساسی، شکل گیری و مدیریت رسانه ها، تأسیس و تدریس در دانشگاه‌های خصوصی و مواردی از این دست در افغانستان داشته اند. براساس آمار‌های منتشر شده از دوم مرداد ۱۳۹۵  تا ۱۸  اردیبهشت سال جاری در نتیجه ۱۴ حمله بزرگ که مشخصا هدف آن‌ها تجمعات، مراکز مذهبی یا مراسمی بوده که هزاره‌ها در شهر کابل برگزار کرده اند، ۵۶۱ نفر جان خود را از دست داده‌اند  و صد‌ها تن دیگر زخمی شده‌اند. شدت گرفتن حملات علیه هزاره‌ها با واکنش تند چهره‌های علمی، سیاسی و مدنی جامعه هزاره روبه رو شد و آن‌ها پس از حمله به مدرسه دخترانه «سیدالشهدا» در غرب شهر کابل به صورت هماهنگ از نهاد‌های حقوقی و نهاد‌های بین المللی در جهان خواستند که حملات اخیر علیه هزاره‌ها را نسل کشی بدانند و خواستار اقدامات جدی در این باره شدند. در ادامه همین اعتراض‌ها کاربران افغانستانی توئیتر در اقدامی هماهنگ از دیگر فعالان این شبکه اجتماعی خواستند تا با انتشار توئیت‌هایی با هشتگ #StopHazaraGenocide به این پویش بپیوندند تا شاید صدای آن‌ها به گوش نهاد‌های مهم بین المللی برسد. هرچند که این نهاد‌ها که در رأس آن سازمان ملل متحد قرار دارد، با عملکرد ضعیف خود در رویداد‌های مشابه ثابت کرده اند که نمی‌توان روی آن‌ها حساب کرد. «سرور دانش»، معاون دوم رئیس جمهور افغانستان که خود هزاره است، حملات مکرر در غرب پایتخت افغانستان را «کشتار و نسل‌کشی» خواند و گفت که نهادهای امنیتی و کسانی که در حکومت به‌طور مستقیم مسئولیت تأمین امنیت را بر عهده دارند، مکلفند که هرچه زودتر در برابر این «کشتار و نسل‌کشی» اقدام کرده و به مردم پاسخگو باشند. پیشتر هم کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان حمله بر مکتب سیدالشهدا را «پاکسازی قومی و نسل‌کشی» خوانده بود. همچنین نمایندگی سیاسی اتحادیه‌ی اروپا در کابل روز (پنج‌شنبه، ۱۳ خرداد) در توئیتی نوشت: «کشتار هزاره‌ها باید متوقف و جرایم [علیه آنان هم] باید تحقیق شود.»، بعد از حمله‌ی مرگبار تروریستی بر مدرسه سیدالشهدا در غرب کابل، اشرف غنی به سرور دانش(معاون دوم) دستور داد تا در مشورت نزدیک با مردم، طرحی را برای تأمین امنیت غرب کابل تهیه و به ریاست‌جمهوری بفرستد که سرانجام این طرح در جلسه امنیتی 26خردادماه مورد تایید رئیس جمهور افغانستان قرار گرفت. با این حال باید دید که وجود این طرح چه تاثیری بر تامین امنیت بیشتر ساکنان غرب کابل خواهد داشت و برای آنها مصونیت ایجاد می‌کند یا خیر؟