ضرورت رجوع به تخصصگرایی در محیطزیست
۲۰ شهریور ۱۴۰۳، ۹:۰۲
در جوامع مترقی که دوران صنعتیشدن اقتصاد و رشد اقتصادی را با شتاب طی کردهاند، توسعه به روندی رسیده که تمامی مؤلفههای پایداری در آن نسبتاً برابر حرکت میکنند. بهعبارت دیگر، اضلاع توسعۀ پایدار شامل اقتصاد، اجتماع و فرهنگ، بهصورت همزمان در حال رشد بوده و سبقتگرفتن هر شاخص از دیگری، با سرعت ملایم بوده و تفاوت معناداری در روند توسعه ایجاد نمیکند. در ایران اما در طی پنجاه سال گذشته، برنامههای توسعه عموماً بهصورت تکبعدی و صرفاً به دنبال رشد اقتصادی حاصل از فروش منابع زیرزمینی چون نفت و گاز و مشتقات آن یا خامفروشی محصولات معدنی بوده که بارها نیز رهبری انقلاب دراینباره تذکراتی را مطرح کرده است.
هرچند در قوانین برنامهها فصلهای مرتبط به مسائل فرهنگی، اجتماعی و محیطزیستی گنجانده شده، اما عدم باور دولتها به اجرای قانون برنامه یا ناتوانی آنان از اجرای کامل، مانع از تحقق این هدف گردیده است. برای جبران این نقیصه در طی سالهای اخیر و در قالب انجام برنامههای فرهنگی و اجتماعی، برخی اقدامات روبنایی به انجام رسیده که فاقد هرگونه ریشه و برنامهریزی تخصصی بوده است. گاه این ایراد به دولتها وارد میشود که صرفاً به دنبال اقدامات نمایشی، تولید آمار و برگزاری همایشات بوده و گاهی نیز سازمانهای مردمنهاد در این زمینه بازیگری کردهاند. اخیراً «شینا انصاری» معاون رئیسجمهور و ریاست سازمان حفاظت محیطزیست، در یاداشت خود از کنش راهحلمحور نام برده است. انتصاب او با حمایت تعداد کثیری از دانشگاهیان و تشکلهای مردمنهاد همراه بوده و او که جنس تشکلها را بهخوبی میشناسد، به یکی از کلیدیترین ضعفهای این حوزه اشاراتی داشته است. فارغ از اظهارنظر رئیس فعلی سازمان حفاظت محیطزیست کشور، بهدرستی امروزه کنشگری راهحلمحور که با تخصصگرایی همراه است، میبایست جایگزین اقدامات سانتیمانتالیسمی شده و اضلاع این کنش را میتوان در مثلث دولت، دانشگاه و سمن جستوجو کرد. دولت میبایست باورمندانه برای رهایی از چالشهایی که محیط زیستن ایرانیان را به مخاطره انداخته است، دست دوستی به فعالین اجتماعی و دانشگاهیان دراز کند.
دانشگاه برای حل مسائل و مشکلات کشور، نیاز است تا باتوجهبه اسناد بالادستی، برنامۀ هفتم و توجه به آمایش سرزمین، برنامۀ عمل تولید کند و از یک محیط آموزشی صرف، تبدیل به مرکزی برای جوشش علمی، پژوهشهای کاربردی و یافتن راهکارهای رفع این چالشها شود. سازمانهای مردمنهاد نیز، نیازمند توانمندسازی، تخصصیشدن در فعالیتها و اجتناب از اقدامات صرفاً نمایشی هستند. توانمندسازی تشکلها از درون خود با اشتراکگذاری تجارب و تخصصها و یا با بهرهگیری از دانشگاه و تسهیلگری دولت قابل دسترس است. یک تشکل تخصصگرا، ضمن نقش نظارتی و پایش اقدامات دولت، میتواند بهجای تنها نقد وضع موجود و بیان ایرادات، به کمک افراد تحصیلکرده در مجموعۀ خود اقدام به تولید راهحل کرده و دولت نیز در جایگاه صحیح از مشورتهای تخصصی دانشگاهیان و سمنها بهعنوان نهادهای همکار در توسعۀ کشور بهرهمند شود.
لذا ضرورت دارد تا فضای گفتوگو و همکاری در این زمینه تقویت شده و به نقش سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور نیز در روند توسعۀ کشور توجه گردد. خوب میدانیم که توسعهای پایدار است که اصل پنجاهم قانون اساسی در آن رعایت شود؛ توسعهای که نیازهای حال را برطرف کرده، بدون آنکه خدشهای به منابع برای آیندگان وارد نماید. درحالحاضر نقشهراه توسعۀ کشور و یا بهعبارت دیگر، مرکز تصمیمگیری متمرکز این راه، در سازمان مدیریت قرار داشته و تأمین اعتبار طرحهای توسعهای نیز توسط سازمان مدیریت و برنامهریزی انجام و تخصیص مییابد که میبایست سازمان حفاظت محیطزیست، بهعنوان ناظر بر روند توسعه و حافظ توسعۀ پایدار، همکاری تنگاتنگ و مشترکی در بسیاری از این طرحها ایفا نماید. شکلگیری و پیوندخوردن مثل دولت، دانشگاه و تشکلهای علمی، فرهنگی و اجتماعی، اجتنابناپذیر بوده و این اقدام شروع و گام اول برای پاسخگویی به نیازهای سیستم مدیریت کشور است تا از رکود و عدم بهرهوری مدیریت دولتی کاسته شود.
برچسب ها:
نظر کاربران
نظری برای این پست ثبت نشده است.
مطالب مرتبط
روز جهانی پرندگان مهاجر؛
یادآوری اهمیت حفاظت از مسیرهای پروازی و زیستگاههای طبیعی
مهاجرت بزرگترین دوزیست ایران از جنگلهای هیرکانی به پناهگاه حیاتوحش لوندویل
نجات کوهنورد نهاوندی
زخم تازه بر تن هیرکانی/ خروج درختان شکسته جنگلهای شمال در بحبوحه جنگ
پیام رئیس سازمان حفاظت محیط زیست به مناسبت روز جهانی پرندگان مهاجر؛
تأکید بر حفاظت از زیستگاهها و آسمانی امن برای پرندگان
وضعیت تالابهای استان همدان
تالاب آقگل ملایر با وجود بارشهای بهاری هنوز آبگیری نشده است
گونه نادر «عقرب چنگال پهن» در دشت الهآباد قزوین شناسایی شد
خارگ فقط نفــــــــت نیست
وقتی گردشگری، درس احترام میشود
مرغک «نظر» روی شانه شیرهای «تناولی»
وب گردی
- «سهم ما از قدردانی»؛ حمایت ویژه هتلهای دُنسه از قهرمانان امداد
- درخواست ایجاد مسیر دوچرخهسواری ۱۰۰ کیلومتری در قم
- چند روز بعد از سمپاشی ساس از بین میرود؟ (راهنمای کامل سمپاشی ساس + قوی ترین سم ساس)
- باغ پرندگان تهران کجاست؟ معرفی، ساعت کاری و آدرس
- مقایسه قیمت ورق شیروانی، سیاه، استیل و گالوانیزه در یک نگاه
- درخواست برقراری دورکاری و تعطیلی پنجشنبه برای کادر غیرعملیاتی (پشتیبانی) درمان سازمان تأمین اجتماعی
- طریقه ی ساخت دستگاه واکس زن برقی
- خرید لوازم یدکی لودر فابریک
- حضور فعال شرکت کرچنر سولار گروپ ایرانیان در نمایشگاه بینالمللی انرژیهای تجدیدپذیر
- جدیدترین تغییرات قیمت ارزهای دیجیتال و تحلیل رفتار بازار جهانی بیشتر
بیشترین نظر کاربران
زندگی در تعلیق
پربازدیدها
1
رقص سوگوارانه؛ کنشی مقاومتی
2
رقص عزا
3
مبارزه با جستوجوی گنج
4
هوای آلوده با موتورهای منسوخشده و آلاینده خودروهای داخلی
5
گنجِ گمشده زیر چرخ لودرها




دیدگاهتان را بنویسید