ضرورت رجوع به تخصصگرایی در محیطزیست
۲۰ شهریور ۱۴۰۳، ۹:۰۲
در جوامع مترقی که دوران صنعتیشدن اقتصاد و رشد اقتصادی را با شتاب طی کردهاند، توسعه به روندی رسیده که تمامی مؤلفههای پایداری در آن نسبتاً برابر حرکت میکنند. بهعبارت دیگر، اضلاع توسعۀ پایدار شامل اقتصاد، اجتماع و فرهنگ، بهصورت همزمان در حال رشد بوده و سبقتگرفتن هر شاخص از دیگری، با سرعت ملایم بوده و تفاوت معناداری در روند توسعه ایجاد نمیکند. در ایران اما در طی پنجاه سال گذشته، برنامههای توسعه عموماً بهصورت تکبعدی و صرفاً به دنبال رشد اقتصادی حاصل از فروش منابع زیرزمینی چون نفت و گاز و مشتقات آن یا خامفروشی محصولات معدنی بوده که بارها نیز رهبری انقلاب دراینباره تذکراتی را مطرح کرده است.
هرچند در قوانین برنامهها فصلهای مرتبط به مسائل فرهنگی، اجتماعی و محیطزیستی گنجانده شده، اما عدم باور دولتها به اجرای قانون برنامه یا ناتوانی آنان از اجرای کامل، مانع از تحقق این هدف گردیده است. برای جبران این نقیصه در طی سالهای اخیر و در قالب انجام برنامههای فرهنگی و اجتماعی، برخی اقدامات روبنایی به انجام رسیده که فاقد هرگونه ریشه و برنامهریزی تخصصی بوده است. گاه این ایراد به دولتها وارد میشود که صرفاً به دنبال اقدامات نمایشی، تولید آمار و برگزاری همایشات بوده و گاهی نیز سازمانهای مردمنهاد در این زمینه بازیگری کردهاند. اخیراً «شینا انصاری» معاون رئیسجمهور و ریاست سازمان حفاظت محیطزیست، در یاداشت خود از کنش راهحلمحور نام برده است. انتصاب او با حمایت تعداد کثیری از دانشگاهیان و تشکلهای مردمنهاد همراه بوده و او که جنس تشکلها را بهخوبی میشناسد، به یکی از کلیدیترین ضعفهای این حوزه اشاراتی داشته است. فارغ از اظهارنظر رئیس فعلی سازمان حفاظت محیطزیست کشور، بهدرستی امروزه کنشگری راهحلمحور که با تخصصگرایی همراه است، میبایست جایگزین اقدامات سانتیمانتالیسمی شده و اضلاع این کنش را میتوان در مثلث دولت، دانشگاه و سمن جستوجو کرد. دولت میبایست باورمندانه برای رهایی از چالشهایی که محیط زیستن ایرانیان را به مخاطره انداخته است، دست دوستی به فعالین اجتماعی و دانشگاهیان دراز کند.
دانشگاه برای حل مسائل و مشکلات کشور، نیاز است تا باتوجهبه اسناد بالادستی، برنامۀ هفتم و توجه به آمایش سرزمین، برنامۀ عمل تولید کند و از یک محیط آموزشی صرف، تبدیل به مرکزی برای جوشش علمی، پژوهشهای کاربردی و یافتن راهکارهای رفع این چالشها شود. سازمانهای مردمنهاد نیز، نیازمند توانمندسازی، تخصصیشدن در فعالیتها و اجتناب از اقدامات صرفاً نمایشی هستند. توانمندسازی تشکلها از درون خود با اشتراکگذاری تجارب و تخصصها و یا با بهرهگیری از دانشگاه و تسهیلگری دولت قابل دسترس است. یک تشکل تخصصگرا، ضمن نقش نظارتی و پایش اقدامات دولت، میتواند بهجای تنها نقد وضع موجود و بیان ایرادات، به کمک افراد تحصیلکرده در مجموعۀ خود اقدام به تولید راهحل کرده و دولت نیز در جایگاه صحیح از مشورتهای تخصصی دانشگاهیان و سمنها بهعنوان نهادهای همکار در توسعۀ کشور بهرهمند شود.
لذا ضرورت دارد تا فضای گفتوگو و همکاری در این زمینه تقویت شده و به نقش سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور نیز در روند توسعۀ کشور توجه گردد. خوب میدانیم که توسعهای پایدار است که اصل پنجاهم قانون اساسی در آن رعایت شود؛ توسعهای که نیازهای حال را برطرف کرده، بدون آنکه خدشهای به منابع برای آیندگان وارد نماید. درحالحاضر نقشهراه توسعۀ کشور و یا بهعبارت دیگر، مرکز تصمیمگیری متمرکز این راه، در سازمان مدیریت قرار داشته و تأمین اعتبار طرحهای توسعهای نیز توسط سازمان مدیریت و برنامهریزی انجام و تخصیص مییابد که میبایست سازمان حفاظت محیطزیست، بهعنوان ناظر بر روند توسعه و حافظ توسعۀ پایدار، همکاری تنگاتنگ و مشترکی در بسیاری از این طرحها ایفا نماید. شکلگیری و پیوندخوردن مثل دولت، دانشگاه و تشکلهای علمی، فرهنگی و اجتماعی، اجتنابناپذیر بوده و این اقدام شروع و گام اول برای پاسخگویی به نیازهای سیستم مدیریت کشور است تا از رکود و عدم بهرهوری مدیریت دولتی کاسته شود.
برچسب ها:
نظر کاربران
نظری برای این پست ثبت نشده است.
مطالب مرتبط
سازمان حفاظت محیط زیست:
نام تالاب کمجان تغییر نکرده است
فعالیتهای معدنی غیرمجاز، طبیعت و معیشت جامعه محلی را با چالش مواجه کرده است
برداشت غیرمجاز «سیلیس» در «الوند»
بررسی کتاب «امپراتوری کودکی؛ جلوههایی از زندگی و اندیشههای عبدالحسین وهابزاده» در سلسلهنشستهای عصر سهشنبههای مجله «بخارا»
آموزش را از من بگیر، بازی را نه!
آنجا که تاریخ بوی میخک میدهد
از بحران «ناریه» و بیکاری تا ضرورت حمایتهای بیشعار
جامعهای که شنیده نشود، همراه نمیشود
همدان پرچمدار تولید دانش و طراحی بازیهای رایانهای محیط زیستی
پیشنهاد تشکیل کنسرسیوم کشورهای ساحلی برای پایش مشترک تراز آب دریای خزر
تسهیلات ۱.۲ میلیارد تومانی برای نوسازی تاکسیهای فرسوده اعلام شد
توافق ایران و عمان بر سر نقشه تردد کشتیرانی در تنگه هرمز
وب گردی
- شناسنامه دار بودن ظروف صنعتی چه نقشی در مدیریت مسئولانه آن ها دارد؟
- قیمت بلیط اتوبوس به مرزهای غربی کشور مشخص شد
- کمک به تأمین مالی یا واردات داروی ELAHERE برای بیماران مقاوم به شیمیدرمانی در سرطان تخمدان
- آیا با کپی مدارک می توان سوار قطار شد؟
- درخواست لغو بسته شدن فرودگاه پیام
- مطالبه شفافیت در دانشگاه علوم پزشکی ایران
- خطاهای پنهان در ترجمه مدرک تحصیلی که پرونده اپلای را با تاخیر مواجه میکند
- درخواست توقف پروژه باملند برای حفاظت از درختان و طبیعت شهر لاهیجان
- بهترین پنل پیامکی ایران [4 تا از بهترین سامانه پیامکی ایران]
- آشنایی با خدمات متنوع اسنپفود در رشت بیشتر
بیشترین نظر کاربران
ژئوتوریسم؛ ثروتی که هنوز جدی نگرفتهایم
پربازدیدها
1
رقص سوگوارانه؛ کنشی مقاومتی
2
رقص عزا
3
مبارزه با جستوجوی گنج
4
هوای آلوده با موتورهای منسوخشده و آلاینده خودروهای داخلی
5
گنجِ گمشده زیر چرخ لودرها




دیدگاهتان را بنویسید