بایگانی مطالب: کشاورزی

زمین‎ تشنه ایران

|پیام ما|بحران کمبود بارش در ایران، اکنون به یک هشدار جدی تبدیل شده است. در سال آبی جاری که از مهرماه آغاز شده و تا دی‌ماه ادامه داشته، کشور با کاهش ۴۵.۸ درصدی بارش‌ها مواجه شده است. این آمار که نشان‌دهنده شرایط بحرانی در بخش‌های مختلف کشور است، نگرانی‌ها را در مورد آینده منابع آبی و وضعیت کشاورزی شدت بخشیده است. درحالی که سیلاب‌های فصلی در نقاط مختلف جهان اخبار رسانه‌ها را پر کرده، ایران گرفتار کم‌بارشی و خشک‌سالی است. وضعیت آبی کشور به نقطه‌ای رسیده که می‌تواند تأثیرات اقتصادی، اجتماعی و حتی زیست‌محیطی گسترده‌ای به همراه داشته باشد.

باغ‌های ساسانی، گرفتار ماشین‌های کشاورزی

درنتیجه سنجش از دور، عکس‌های هوایی کهن، تصاویر ماهواره‌ای و ترکیب آن با داده‌های بررسی‌های فشرده میدانی باستان‌شناسی، یک دستگرد یا زمین کشاورزی بزرگ مقیاس در دشت محمدآباد-باغدشت در جنوب جره فارس کشف شد. به‌گفته «پارسا قاسمی»، دکترای باستان‌شناسی، از دانشگاه پاریس ۱ پانتئون-سوربن و متخصص باستان‌شناسی چشم‌انداز، این دستگرد در سال ۸۵ در بررسی‌های او شناسایی شده بود که فرایند مستندسازی و برداشت آن طی یک دهه گذشته انجام شده است.

گمرکان در برابر معادن، جنگ برسر زمین‌های ملی شده

اهالی گمرکان عزادارند. دو روز قبل در تقاطع جاده روستایی و جاده معدن در این منطقه گویا به‌دلیل آنکه بار کامیون‌های شن در محل تقاطع در جاده ریخته بود، تصادف می‌شود و دو فرزند یک خانواده که کمربند ایمنی هم نداشتند از دست می‌روند و فرزند سوم هم در کماست. از ۱۰ سال قبل که پای معدن‌کاوان به دهنه گمرکان و امگز رسید تا حالا آنچه نصیب محلی‌ها شده، ویرانی بوده است. دهنه گمرکان، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان عنبرآباد و از توابع جنوب و مرکز رشته‌کوه جبالبارز استان کرمان است. نقطه‌ای پرشده از درختان بنه و بادام که در روزهای اخیر برای ساخت جاده معدنی، بخش عمده آنها از ریشه کنده‌ شده‌اند. گشت‌های منابع طبیعی پنجشنبه هفته گذشته و بعد از اعلام محلی‌ها به منطقه رفتند و مقابل کار ایستادند، اما آنچه هویداست، فعالیت افسارگسیخته چند شرکت معدنی برای برداشت مس است که برای این کار زمین‌های آباواجدادی ساکنان این منطقه در سال‌های گذشته و بدون اعلام، به‌عنوان زمین‌های ملی تعیین شده است. محلی‌ها سند، بنچاق‌ و هر برگه‌ای را که نشان از مالکیت آنها داشت، برای شکایت برده‌اند؛ اما تاکنون نتیجه‌ای نداشته است و زمین‌ها بعد از آنکه اراضی ملی شدند، به‌جای حفظ و حراست به معدن‌کاوان سپرده‌ شده‌اند.

خاک ایران مراقبت می‌خواهد نه شعار و بزرگداشت

فرسایش خاک در ایران به بحران تبدیل شده است؛ آمارها نشان می‌دهند که کشور ما در این زمینه در رتبه‌های نخست جهانی قرار دارد

مدیرکل محیط زیست کردستان: محرومیت از اعتبارات احیای ارومیه

فرزاد زندی، مدیرکل محیط زیست کردستان، با اشاره به تأمین ۱.۸ میلیارد مترمکعب از حقابه سالانه دریاچه ارومیه از این استان، اعلام کرد که علی‌رغم این سهم قابل توجه، کردستان از اعتبارات ستاد احیای دریاچه ارومیه محروم است.

اعداد تکان‌دهنده آب

در پنج دهه گذشته ما شاهد روند تغییر بارش هستیم، به‌شکلی که نزولات جوی ما به‌شدت کم شده است. هم‌زمان ما دچار روند افزایش دما هستیم. از طرف دیگر، منابع آب تجدیدپذیر ایران به‌دلیل این موارد که ذکر شد، به‌ویژه کاهش نزولات جوی از ۱۳۰ میلیارد مترمکعب در سال ۱۳۷۳ به ۱۰۳ میلیارد در سال ۱۴۰۰ رسیده است که البته در صحت این عدد هم شک و شبهه زیادی وجود دارد و بسیاری از کارشناسان این عدد را عدد واقعی نمی‌دانند. در سال ۱۳۵۲ متوسط دمای ما ۱۶.۶ درجه سانتی‌گراد بوده است، اما در سال ۱۴۰۰ این عدد به ۱۸.۶۵ صدم رسیده است. از نظر بارش هم در همین بازه زمانی ما ۲۳۶ میلی‌متر باران در سال را ثبت کرده بودیم که اکنون این عدد به ۱۷۲ میلی‌متر رسیده است. در مورد مصارف هم اعداد قابل‌توجه است. در مورد مصارف ما از ۸۱ میلیارد مترمکعب در سال ۱۳۷۳ در سال ۱۳۹۹ به حدود ۹۳ میلیارد مترمکعب. اگر همین روند را به‌صورت خطی در نظر بگیریم، داریم ۹۰ درصد از این ۱۰۳ میلیارد مترمکعب آب تجدیدپذیر موجود را استفاده می‌کنیم. این میزان برداشت درحالی‌است که براساس شاخص‌هاس مختلف برداشت بیش از ۴۰ آستانه بسیار پرخطر ارزیابی می‌شود. این‌هم درحالی‌است که ما بیش از دو برابر از این عدد جلوتر هستیم.

مدیریت ناکارآمد و پویش‌های بی‌اثر

|پیام‌ما| در هفته گذشته دولت تمرکز زیادی برای ترویج و گسترش پویشی به‌نام #دو-درجه-کمتر به راه انداخت تا بتواند بخشی از ناترازی قابل‌توجه برق و گاز را در سردترین روزهای پاییز ۱۴۰۳ جبران کند. همزمان با این پویش وزارت نیرو و شرکت توانیر نیز با اعمال خاموشی‌های زمانبندی‌شده در سراسر کشور و برای همه بخش‌های خانگی، صنعت، کشاورزی و بخش عمومی و تعطیل کردن ۲۳ استان کشور تلاش کرد برق موجود را باتوجه‌به گاز مورد نیاز برای تولید، مدیریت کند. رئیس کمیسیون انرژی اتاق ایران اما معتقد است میزان ناترازی با این پویش‌ها و تعطیلی‌ها حل نخواهد شد و دولت باید فکری به حال هدررفت انرژی داشته باشد: «پویش دو درجه کمتر می‌تواند نهایتاً باعث ۶۰ میلیون مترمکعب صرفه‌جویی باشد، میزان کمبود ما ۳۰۰ مترمکعب است و برای رفع آن پیشنهاد می‌دهیم، اما توجه نمی‌شود؛ چون نهاد رگولاتوری وجود ندارد و دولت فقط بلد است از محل کنترل قیمت مدیریت کند.» موضوع مقابله با اتلاف انرژی اما فقط در مورد برق و گاز نیست و کارشناسان آن را به سایر اشکال انرژی نیز بسط می‌دهند. موضوعی که در همایش تخصصی اتاق مشهد با رئیس مرکز پژوهش‎ها و مرکز ملی مطالعات کشاورزی و آب ایران نیز به بحث گذاشته شد.

رودخانه ماربُر در آستانه حذف از نقشه جغرافیایی ایران

در روزهای اخیر رونمایی از سد مخزنی «سرتنگ شهید» در سرشاخه رود «ماربُر» در بخش «پادنا علیا» با حضور استاندار اصفهان، نماینده و فرماندار شهرستان سمیرم و برخی از مسئولین محلی انجام شد. قرار است با تحقق بهره‌برداری شبکه پمپاژ و انتقال آب رود ماربُر در حوالی روستای مورک و همچنین احداث سد غیرقانونی ماندگان که در منطقه استحفاظی دنا قرار دارد، نواحی خشک استان اصفهان سیراب شوند تا بعد از سد ماندگان، رودخانه ماربُر برای همیشه خشکی نواحی مرکزی اصفهان را تجربه کند. این تصمیمات عجولانه و غیرکارشناسی که فاقد ارزیابی محیط‌زیستی و مجوز از سازمان حفاظت محیط‌زیست هستند، به دور از مطالعات دقیق هیدرولوژیک، اکولوژیک و جامعه‌شناختی و به‌طور غیرقانونی اجرا می‌شوند. تصمیماتی که ناشی از مدیریت سیاسی یا سیاست‌زده‌ از شرایط اقلیمی ‌اصفهان و شرایط بحرانی آن سامان و کشور است و درک واقع‌بینانه‌ای از وضعیت اقتصاد معیشتی مردم سایر بوم‌سازگان سرشاخه‌های زاگرس و مناطق پیرامونی آن ندارد و از نیاز بیوم‌ناحیه‌های گوناگون به نظام رطوبتی و شریان‌های طبیعی رودها مهجور مانده است.

هرمزگان در حصر گردوغبار

نیمی از ایران در برف و سرما فرورفته است و نام استان هرمزگان هم درمیان استان‌هایی به چشم می‌خورد که با شروع هفته هشدار نارنجی سرمازدگی برای محصولات باغی و کشاورزی و همچنین هشدارهای مربوط به کاهش مصرف دریافت کرده است. بااین‌حال، این استان درگیر چالش دیگری نیز شده است: «گردوغبار». مسئله‌ای که گویی دیگر به مشکلی مزمن و البته بدون راه‌حل برای این استان بدل شده است. طبق اعلام اداره‌کل حفاظت محیطزیست این استان هوا در سه شهرستان بندرعباس، بندر خمیر و جاسک در وضعیت خطرناک قرار دارد. همچنین، کاهش محسوس شعاع‌ دید حتی در جزایر کیش و قشم هم کاملاً محسوس است. بنابه اعلام سازمان هواشناسی این استان این وضعیت حداقل تا پایان روز سه‌شنبه با این استان خواهد ماند. گردوغبار در روزهای نخست هفته مهمان نامیمون هرمزگان نبود و سیستان‌وبلوچستان را هم درنوردید.

ساخت استخرهای کشاورزی در حریم «تخت جمشید»

تخت جمشید به عنوان یک اثر ماندگار مورد توجه فعالان میراث فرهنگی برای حفظ این اثر ماندگار بوده که ساخت استخر کشاورزی در اطراف حریم آن باعث نگرانی در خصوص آسیب رسیدن به این اثر شده است.
ساخت تخت جمشید