تحریریه پیام ما

|پیام ما| بامداد شنبه، ۱۳ دی‌ماه، جهان با خبری لرزید که اگرچه سال‌ها در سایه تهدیدها و تحریم‌ها محتمل به نظر می‌رسید، اما ابعاد و سرعت وقوع آن تمامی تحلیلگران ژئوپلیتیک را غافلگیر کرد. عملیات نظامی ایالات متحده در خاک ونزوئلا که از نخستین ساعات ۳ ژانویه ۲۰۲۶ آغاز شد، فراتر از یک تغییر رژیم ساده، نشان‌دهنده یک جابه‌جایی بنیادین در صف‌بندی‌های قدرت جهانی و مدیریت منابع راهبردی انرژی در نیمکره غربی است. گزارش‌های رسیده حاکی از آن است که نیروهای آمریکایی باهدف قراردادن مراکز حساس نظامی در کاراکاس و ایالت‌های هم‌جوار، در عملیاتی برق‌آسا مدعی بازداشت نیکولاس مادورو و انتقال او به خارج از مرزهای ونزوئلا شده‌اند. این رویداد که دونالد ترامپ آن را یک «حمله گسترده و موفق» نامیده، اکنون ونزوئلا را در آستانه یک دوران جدید و نامعلوم قرار داده است.

پیام ما| شنبه، سوم ژانویه (۱۳ دی‌ماه)، ساعت ۲ بامداد به‌وقت کاراکاس نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا حملات گسترده‌ای را علیه ونزوئلا آغاز کرد و هم‌زمان اعلام شد که نیروهای آمریکایی رئیس‌جمهور ونزوئلا را ربوده و به خارج از خاک این کشور انتقال دادند.

|پیام ما|‌ ایران به‌عنوان عضو کنوانسیون تنوع زیستی، متعهد بود تا سال ۲۰۲۰ حداقل ۱۷ درصد از اراضی خشکی و آب‌های داخلی و حداقل ۱۰ درصد از مناطق دریایی و ساحلی را تحت حفاظت مؤثر قرار دهد. در سال ۲۰۲۲، با تصویب چارچوب جهانی تنوع زیستی، این اعداد به ۳۰ درصد برای دریاها و خشکی افزایش یافت. نگاهی به آمارها نشان می‌دهد که همان ۱۷ درصد هم محقق نشده است و ۸ میلیون هکتار باید به آن اضافه شود. گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس با عنوان «رصد وضعیت محیط‌زیست کشور: مناطق چهارگانه محیط‌زیست، شکار ممنوع و ذخیره‌گاه‌های زیست‌کره» تصویری از وضعیت این مناطق را ارائه کرده است.

|پیام ما| هفتم آبان سال گذشته بود که وزیر میراث‌فرهنگی در حاشیه جلسه هیئت دولت اعلام کرد خانه آیت‌الله طالقانی در فهرست میراث ملی به ثبت رسیده است. ۱۸ دی‌ماه همان سال لوح ثبت ملی خانه در موزه ملی ایران رونمایی شد؛ قرار بود این ثبت، پایان یک دوره فرسایش و تخریب و آغاز سامان‌دهی دوباره این خانه تاریخی باشد. حالا یک سال از آن مراسم و سخنرانی‌ها گذشته، اما خانه همچنان بی‌سروسامان است و سرنوشت مرمت بنا و بهره‌برداری فرهنگی آن، در وضعیتی نامعلوم قرار دارد.

صبح امروز برخی کانال‌های تلگرامی (به‌ویژه کانال‌های نزدیک به جریان اصول‌گرایی) خبر از استعفای وزیر کشاورزی دادند. این خبر پس از صحبت‌های رئیس‌جمهوری درباره چگونگی انتصاب وزیر کشاورزی منتشر شده و از استعفای رسمی نوری قزلجه شب گذشته حکایت دارد.

صبح روز چهارشنبه، دهم دی‌ماه ۱۴۰۴، ریزش تونل معدن «کوشک» در بافق یزد منجر به حبس و مصدومیت تعدادی از کارگران در این معدن شد.

|پیام ما| «سیسیلیا هیمنز» زن اسپانیایی که در سال ۲۰۱۲ با مرمت ناموفقِ فرسکوی «اکه هومو Ecce Homo (و اینک انسان)» در کلیسای مرسی شهر «بورخا» به شهرت ناخواسته جهانی رسید، در ۹۴سالگی درگذشت؛ مرمتی که بسیاری آن را یک فاجعه در این حوزه می‌دانند از یک دغدغه شخصی و خطای آماتوری آغاز شد، اما به یکی از مشهورترین نمونه‌های جنجال‌برانگیز تاریخ مرمت آثار هنری و البته شناخته‌شده‌ترین جاذبه گردشگری بورخا تبدیل شد.

مدیرعامل شرکت ملی صنایع مس ایران با تأکید بر اهمیت راهبردی پروژه تغلیظ ۳ و ۴ مجتمع مس سرچشمه، تسریع در اجرای پروژه، انضباط اجرایی و پایبندی پیمانکاران به برنامه زمان‌بندی‌شده را از الزامات اصلی پیشبرد این طرح توسعه‌ای عنوان کرد.

هم‌زمان با موج انتقادات از سخنان اخیر وزیر امور خارجه در مورد «برکات تحریم‌ها» سخنگوی کمیسیون بهداشت و درمان مجلس با انتقاد شدید از این سخن، گفت: «اگر ایشان یا خانوده‌شان درگیر بیماری و تأمین دارو بودند، هرگز چنین سخنی را نمی‌گفتند.»، «محمد مهاجری» فعال سیاسی نیز گفت: «هیچ‌کسی جز کاسبان تحریم از تحریم‌ها استقبال نمی‌کند.»

|پیام ما| با جهش قیمت ارز در کشور، بازاریان تهران در مناطق مختلفی از پایتخت در اعتراض به این وضعیت تجمعاتی برگزار کردند. هم‌زمان تیم اقتصادی دولت تشکیل جلسه داد و معاون ارتباطات و اطلاع‌رسانی رئیس‌جمهور از تغییر رئیس‌کل بانک مرکزی خبر داد. از سوی دیگر، کلیات لایحه بودجه ۱۴۰۵ هم از سوی کمیسیون تلفیق مجلس رد شد.

|پیام ما| تعداد قابل‌توجهی از بناهای تاریخی در اختیار نهادها و دستگاه‌های دولتی قرار دارند. فارغ از تمام مسائل و مشکلاتی که این امر به‌دنبال دارد، در بسیاری موارد بهره‌برداری از این آثار بر حفاظت و مرمت آنها ارجحیت پیدا می‌کند. همین مسئله منجر به تخریب تدریجی بنا می‌شود و هر روز که می‌گذرد، هزینه نجات آن افزایش پیدا می‌کند. «خانه تاریخی زینت‌الملک» شیراز، یکی از مصادیق این موضوع است. بنایی قاجاری که دانشگاه شیراز مالک آن است، بلیت ورودی برای بازدید دارد و بخش‌هایی از آن اجاره داده شده است؛ اما بنا شرایط نامناسبی دارد و گویی به حال خود رها شده است. به‌گفته معاون میراث‌فرهنگی استان فارس، با وجود مکاتبات و پیگیری‌های مکرر میراث‌فرهنگی، هنوز از سوی مالک و بهره‌بردار آن اقدام مؤثری برای مرمت و حفاظت انجام نشده و این درحالی‌است که قانون، مسئولیت نگهداری چنین آثاری را برعهده همان دستگاه‌ها گذاشته است.

|پیام ما| نوزدهم آذرماه خبر مربوط به ساماندهی و بازنگری در ساختار نهادها و کمیته‌های شورایی دولت -که در آن بر ضرورت تعیین‌تکلیف کمیته‌های غیرفعال تأکید شده بود- منتشر و اعلام شد ۵۵ شورای غیرضروری براساس مصوبه شورای‌عالی اداری منحل و ۱۱۳ شورای دیگر در صف ساماندهی هستند. یکی از مواردی که در فهرست اعلام‌شده قرار داشت و واکنش فعالان گردشگری و محیط‌زیست را برانگیخت، این بود: «کارگروه توسعه گردشگری و کمیته ملی طبیعت‌گردی و اکوتوریسم ذیل شورای‌عالی گردشگری مصوب ۲۳ دی ۱۳۸۲ مجلس شورای اسلامی ساماندهی می‌شوند.» در واکنش به این تصمیم، تعدادی از متخصصان و کنشگران محیط‌زیست، در نامه‌ای خطاب به رئیس‌جمهور با تأکید بر ماهیت فرابخشی طبیعت‌گردی، نسبت به تبعات تضعیف یا حذف این کمیته هشدار دادند و حفظ و فعال‌سازی آن را برای تصمیم‌گیری در عرصه‌های طبیعی کشور ضروری دانستند.