۳۴۰ هکتار پوشش گیاهی و جنگلی میانکاله در آتش سوخت

فرمانده ‌یگان‌ حفاظت محیط‌ زیست مازندران گفت که آتش‌ سوزی روز گذشته در پناهگاه حیات وحش میانکاله در شرق این استان حدود ۳۴۰ هکتار از پوشش گیاهی و جنگلی این منطقه را سوزانده است.

به گزارش خبرنگار ایرنا ، آتش سوزی در میانکاله اوایل وقت روز یکشنبه در بخش شرقی و در منطقه موسوم به « میان قلعه « شروع شد. مهار آتش تا دیشب ادامه یافت.سرهنگ مسلم آهنگری روز دوشنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا افزود : آتش سوزی بامداد امروز به طور کامل خاموش شد.

وی ادامه داد : بر اثر این آتش سوزی حدود ۳۴۰ هکتار از اراضی جنگلی و مرتع  تبدیل به خاکستر شد که ۶۰ درصد آن درختان انار خودرو و ۴۰ درصد بقیه هم درختچه های سازیل ، تمشک و دیگر پوشش های گیاهی بود.

سرهنگ آهنگری احتمال عمدی بودن آتش سوزی را منتفی ندانست و گفت که شناسایی فرد و یا افراد مظنون احتمالی این آتش سوزی از سوی یگان حفاظت محیط زیست استان ادامه دارد و در صورت شناسایی فرد متخلف به دستگاه قضایی معرفی می شود.

تالاب بین المللی و پناهگاه حیات وحش میانکاله در شرق مازندران در مجموع ۶۸ هزار هکتار مساحت دارد. حدود ۲۰ هزار هکتار از این سطح را اراضی جنگلی شامل درختان انار خودرو و درختچه های سازیل و تمشک تشکیل می دهد. این پوشش های گیاهی به همراه تالاب بین المللی میانکاله زیستگاه دستکم ۱۳۰ گونه پرونده مهاجر با جمعیت ۱.۵ میلیون بالی است.

درختچه های سازیل به عنوان پناهگاه پرندگان مهاجر برای تخم و جوجه ریزی است و درختان انار وحشی و تمشک نیز به عنوان خوراک این پرندگان خشک زی مورد استفاده قرار می گیرد و در سال های اخیر به دلیل آتش سوزی سهوی و عمدی در این پناهگاه تعداد زیادی از گونه های جانوری این منطقه نیز از بین رفت.

محیط زیست مازندران سیستم اطفای حریق ندارد 

به گفته مدیر کل سازمان حفاظت محیط زیست استان مازندران، حتی یک سیستم متمرکز اطفای حریق در این استان وجود ندارد که در صورت بروز آتش سوزی، خسارات وارده غیرقابل جبران خواهد بود. حسینعلی ابراهیمی در گفت‌وگو با میزان گفت: در محیط زیست استان، تغییر کاربری، تصرف، تخریب و تجاوز به عرصه‌های ملی از مشکلات اساسی ما است که برای حل آن باید مرز‌های  منافع ملی مشخص شود.

وی افزود: علیرغم تمام تلاش ها، تنها بخش کوچکی از این مشکلات حل شده و بخش اعظمی از این پرونده ها، در کاغذبازی‌های اداری و کمبود‌های اعتباری متوقف شده است.

مدیر کل سازمان حفاظت محیط زیست استان مازندران با اشاره به کمبود‌های اساسی در استان برای حفظ منابع طبیعی اظهار کرد: به لطف بارش‌های سال گذشته، پوشش جنگل و مراتع رشد بسیاری داشته است، اما این مناطق مستعد آتش سوزی و گسترش هستند. با توجه به اینکه این آتش سوزی‌ها در جنگل‌ها خسارات زیادی به زیستگاه و زیست‌مندان وارد می‌کنند، باید اقداماتی انجام داد.

وی اظهار کرد: متاسفانه ما در استان مازندارن که بیشترین پهنه جنگل‌های هیرکانی را داریم، حتی یک پایگاه متمرکز اطفای حریق نداریم و در صورت بروز آتش سوزی قطعا با مشکلات زیادی مواجه خواهیم بود.

ابراهیمی اظهار کرد: دهه‌ها است که این مشکلات و عدم مدیریت وجود دارد و تنها به یک دوره مدیریتی مربوط نمی‌شود. از آنجایی که شمال متعلق به همه مردم ایران است و مورد استفاده همگان قرار می‌گیرد، پس باید در تامین منابع لازم برای حل مشکلات در بودجه برنامه ریزی صورت گیرد.

وی ادامه داد: اگر این مشکلات رفع نشود، سرعت تخریب افزایش یافته و بازسازی آن‌ها زمان و هزینه بیشتری نیاز خواهد داشت.

هنوز طرحی برای تغییر سهمیه بنزین به دست ما نرسیده است

وزیر نفت درباره طرح مجلس برای تغییر در سهمیه‌بندی بنزین گفت: هنوز طرحی به دست ما نرسیده و نمی توان روی فرضیات نظری داد.

به گزارش ایسنا، بیژن زنگنه در حاشیه مراسم امضای ۱۳ قرارداد نگهداشت و افزایش تولید نفت در جمع خبرنگاران درباره اینکه آیا گشایش اقتصادی، طرح وزارت نفت بوده، اظهار کرد: ایده را وزارت نفت نداده است. چارچوبی را ارائه دادند تا وزارت نفت اعلام کند که آیا از نظر تکنیکال قابلیت اجرا دارد.

وزیر نفت با بیان اینکه در شرایط فعلی طرح گشایش اقتصادی که مربوط به فروش قطعی نفت است با فروش اوراق اسلامی اشتباه گرفته می‌شود، ادامه داد: پیش از این نیز اوراق اسلامی برای تامین مالی طرح ها به فروش می رسید اما طرح عرضه نفت پیش فروش قطعی موضوعی است که در جلسه سران قوا مطرح شده و هنوز نهایی نشده است.وی افزود: در این زمینه پیشنهادی دادیم که به مراحل بعدی رفته است. در هر حال هر چه که به وزارت نفت ابلاغ شود، اجرا خواهیم کرد.

تاراج خاک‌ جنگل‌های شمال

مدل قاچاق در شمال از چوب به چوب و خاک تغییر پیدا کرده است.

جنگل‌های شمال، فرصتی مناسب برای سودجویان محسوب می‌شود چرا که همانند گوسفندی است که پس از ذبح، از کله و پاچه آن نیز نمی‌توان گذشت، در واقع جنگل‌های هیرکانی در کنار تمام فواید و آثار مثبتی که دارد، موقعیتی بسیار ویژه برای افرادی است که هم چوب آن را قاچاق می‌کنند و هم خاک بکر و بسیار مناسب آن را به تاراج می‌برند.

مصائب جنگل‌های شمال، تمامی ندارد، یک روز صدای اره‌های قاچاقچیان چوب از دل جنگل شنیده می‌شود و روزی دیگر، خاک آن را به تاراج می‌برند. این ایام هم که دیگر مدل قاچاق از شکل سنتی آن کاملا تغییر کرده است، دیگر، کمتر نیسان یا کامیونی خواهید دید که الوارهای چوب‌های بی‌نظیر و گرانقیمت در پشت آن وجود داشته باشد و از ایستگاه‌های نگهبانی به آسانی بگذرد بلکه تفریح خانوادگی دلیلی شده تا جنگل‌های هیرکانی از درون تهی شود.

بر این اساس و به گفته یکی از قاچاقچیان خاک که با ایسنا گفت‌وگو می‌کرد، مدل قاچاق از چوب به چوب و خاک تغییر پیدا کرده است.

این قاچاقچی معتقد بود که خاک اطراف درختان موجود در جنگل هیرکانی، به شدت خریدار دارد و به همین منظور، هر فردی به هر نحوی می‌خواهد این خاک را جمع‌آوری کرده و به فروش برساند.

وی به این نکته اشاره می‌کند که خاک جنگل برای مصارف مختلفی به ویژه در حیاط منازل و استفاده در باغ‌ها و باغچه‌ها کاربرد دارد اما باید مواظب بود که به دلیل هوموس بالا، بیش از حد استفاده نشود.

این قاچاقچی به این نکته اشاره می‌کند که خاک پای درختان، به دلیل نزدیکی به ریشه و مواد مغذی در آن، برای رشد گیاه بهتر است، به همین دلیل این بخش از خاک گران‌تر است البته مشتری نمی‌داند که چه خاکی به آنها می‌دهیم اما همینکه نام خاک جنگلی بر روی آن است، کافی است!

وی در ادامه با بیان اینکه برخی از فروشندگان خاک‌های جنگلی، نامردی می‌کنند و خاک اعماق جنگل که از نظر هوموس و مواد آلی در کمترین میزان ممکن است را به خریدار می‌دهند و تنها چند برگ درخت بر روی آن می‌ریزند که این تصور را ایجاد کنند که خاک سطح زمین اراضی جنگلی است.

این قاچاقچی به این نکته اشاره کرد که برخی از فروشندگان هم، به اندازه یک فرغون خاک جنگل، یک نیسان گل و شن رودخانه به آن اضافه می‌کنند تا برای‌شان در فروش، به صرفه باشد.

وی می‌گوید این مشتری است که قیمت خاک را تغییر می‌دهد، به عنوان مثال مشتری به دنبال خاک بسیار تیره اراضی جنگلی است که این خاک برای هر ۱۰ کیلوگرم تا ۴۰ هزار تومان به فروش می‌رسد اما اگر مشتری خاک جنگل بدون هیچ شرایط خاصی را بخواهد، می‌تواند تا هر ۱۰ کیلوگرم ۲۰ هزار تومان نیز خریداری کند.

این فروشنده غیرمجاز خاک‌های جنگلی به این نکته اشاره کرد که بیشتر ایستگاه‌های نگهبانی بر روی چوب حساس هستند و خاک برای بسیاری از آنها اهمیتی ندارد، گفت: خرید و فروش خاک‌های جنگلی در چند ماه اخیر رونق مناسبی پید کرده است، البته این موضوع در بهار و تابستان هر سال بهتر از نیمه دوم سال است.

مصائب جنگل‌ های هیرکانی فقط مربوط به خاک آن نیست، قاچاقچی چوب به راحتی از نیمه های شب به جنگل زده و هنوز پس از ۲۰ ساعت برنگشته، انگار دل ندارد ببیند در جنگل‌های هیرکانی درختی سرپا باقی مانده، باید مطمئن شود همه درختان ۱۰۰ ساله تا یک میلیون ساله قطع شده اند.

قاچاقچی‌های چوب آنقدر خیالشان راحت است که درختان کنار جاده را قطع می‌کنند و جاده جنگلی مسدود می‌شود؛ چوب راش با قطر ۷۰ سانتی متری را وسط جاده جنگلی منتهی به معدن زغال سنگ که در بالاترین نقطه قلب جنگل‌های شمال، قرار دارد، رها می کنند و جلوی عبور ماشین های سنگین حمل زغال سنگ را می‌گیرند و در مواردی حتی با وقاحت از رانندگان حمل مواد معدنی می‌خواهند که کمک‌شان کنند تا چوب‌ها را سریع‌تر از وسط جاده جمع کنند.

قصه تکراری لکه‌های نفتی ساحل گناوه

 آلودگی پیاپی ساحل زیبا و ماسه‌ای بندر گناوه از نقاط بکر و گردشگرپذیر جنوب کشور به لکه‌های نفتی در یک ماه اخیر قصه ای تکراری است که به دغدغه مردم و مسئولان این شهرستان تبدیل شده‌است.

شهرستان گناوه از مناطق قدیمی نفت خیز جنوب و  پیرامونی صنعت نفت کشور بشمار می آید که به عنوان یکی از نقاط راهبردی در امر صادارات نفت کشور قرار دارد اما همواره در معرض آلودگی نفتی از خشکی و ساحل قرار گرفته است.

سرازیرشدن مداوم لکه های نفتی به ساحل بندرگناوه که در طول سال بویژه ماه‌های پایانی و تعطیلات نوروز میزبان هموطنان از نقاط مختلف کشور است و به مکانی مفرح و مناسب برای پرکردن اوقات فراغت اهالی این شهرستان از جمله شناکردن در فصل تابستان تبدیل شده‌ است، خطرات زیادی برای مردم و خسارت به محیط زیست و آبزیان دریایی در برداشته است.

حمله لکه‌های نفتی به ساحل شمال استان بوشهر در چندمدت اخیر بصورت گلوله‌های نفتی (تخمیری) در اثر جز رو مد  به ساحل رسیده که در ماسه ها ماندگار می‌ماند.

یکی از  فعالان زیست محیطی و مدیرعامل انجمن انجمن یاوران سبزاندیش طبیعت گناوه ، گفت: لکه های نفتی تخمیر شده بعلت معلق بودن آن  در آب دریا تا زمانی که منبع نشت آلودگی مشخص و ترمیم نشود ، بصورت مداوم به ساحل حمله ور می‌شوند و پیامد آن تخریب محیط زیست و نابودی آبزیان دریایی است.

غلامرضا نعمتی افزود: تجارب چندسال اخیر در شهرستان ساحلی گناوه نشان داده  با پاک‌سازی  قسمت کوچکی از ساحل  در چند روز اخیر و در  هوای طاقت فرسا راه نجات ساحل گناوه نیست و  شانه خالی کردن بار مسئولیت است.

وی اظهارداشت: در یک ماه اخیر چندین بار براساس  مشاهده عینی از ساحل  بندر امام حسن دیلم استان بوشهر تا چندکیلومتری ساحل بندرریگ شهرستان گناوه دچار آلودگی نفتی شده است که  این زنجیره آلودگی علاوه بر سرایت از طریق تماس مستقیم به  آبزیان به انسان ها بویژه ساحل نشینان نیز سرایت خواهد کرد.

نعمتی گفت: ساحل این بندر علاوه بر اینکه در سالیان اخیر چندین بار از طریق چاه‌های مستقر در دریا و بعضی مواقع کشتی های نفتی دچار آلودگی نفتی شده است ، از طریق نفت‌های خام که در گودال‌های  تاسیسات نفتی بالادست ریخته می‌شود،  با بارندگی از راه  رودخانه و گذرگاها به خلیج فارس سرازیر می‌شود و این روند نیز باعث آلودگی محیط زیست و ساحل و دریا شده است.

وی خاطرنشان کرد: نظر و راهکار جمعی دوستداران محیط زیست و کارشناسان جهت زدودن دائمی ساحل از آلودگی نفتی ، پاکسازی و جمع آوری چند صد متر  نیست بلکه  تعویض تجهیزات فرسوده خط انتقال نفت به جزیره خارگ ، بازبینی خطوط انتقال نفت لازم و کارساز است.

یکی دیگر از فعالان زیست محیطی و مسئول کمیته حیات وحش و آبزیان گناوه گفت: آثار آلودگی‌ در دریا باعث  خفگی ناشی از پوشش لکه نفتی و مسمومیت حاصل از آن کاهش  انتقال نور تا میزان ۹۰ درصد و ممانعت از عمل فتوسنتز گیاهان آبزی و کند شدن جذب اکسیژن هوا بوسیله آب می‌شود.

اردشیر شمسی زاده افزود: آسیب به پرندگان یکی دیگر از آثار آلودگی نفتی در دریا است، بدین صورت که پرهای آنان آغشته به نفت  و موجب چسبندگی و کاهش قدرت پرواز و از بین بردن عایق بودن پرهای آنان می‌شود. آلودگی پیاپی ساحل زیبا و ماسه‌ای بندر گناوه از نقاط بکر و گردشگرپذیر جنوب کشور به لکه‌های نفتی در یک ماه اخیر قصه ای تکراری است که به دغدغه مردم و مسئولان این شهرستان تبدیل شده‌است.

شهرستان گناوه از مناطق قدیمی نفت خیز جنوب و  پیرامونی صنعت نفت کشور بشمار می آید که به عنوان یکی از نقاط راهبردی در امر صادارات نفت کشور قرار دارد اما همواره در معرض آلودگی نفتی از خشکی و ساحل قرار گرفته است.

سرازیرشدن مداوم لکه های نفتی به ساحل بندرگناوه که در طول سال بویژه ماه‌های پایانی و تعطیلات نوروز میزبان هموطنان از نقاط مختلف کشور است و به مکانی مفرح و مناسب برای پرکردن اوقات فراغت اهالی این شهرستان از جمله شناکردن در فصل تابستان تبدیل شده‌ است، خطرات زیادی برای مردم و خسارت به محیط زیست و آبزیان دریایی در برداشته است.‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌

آغاز فاز 2 پروژه «شهر گردشگر» با همکاری وزارت کشور

مدیرکل دفتر مطالعات و آموزش گردشگری از شروع فاز دوم پروژه «شهر گردشگر» با اعلام آمادگی هشت استان برای ارزیابی، با همکاری و حمایت وزارت کشور خبر داد.

زاهد شفیعی در گفت‌وگو با خبرنگار میراث‌آریا با اعلام این خبر افزود: «پس از مکاتبات و جلسات متعدد با معاون عمرانی وزیر کشور (رئیس سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور)، موافقت برای حمایت و همکاری با پروژه «شهر گردشگر» را گرفتیم و بر اساس این توافق شهرداری‌ها ملزم به حمایت از این پروژه شده‌اند.»

او تصریح کرد: «از آنجا که برای اجرای این پروژه نیاز به همکاری زنجیره‌ای از بازیگران است، این توافق و حمایت شهرداری‌ها در تسریع اجرایی تأثیر بسزایی خواهد داشت.»

مدیرکل دفتر مطالعات و آموزش گردشگری با اشاره به اجرای فاز یک این طرح، ادامه داد: «سال گذشته با ارزیابی شهرهای شیراز، کرمان، همدان، یزد، اردبیل انجام شد که هر چهار شهر موفق به کسب سه ستاره شدند. برنامه‌ریزی ما برای اجرای فاز دوم ارزیابی تمامی شهرهای کشور تا اردیبهشت‌ماه بود که به علت کرونا این امر میسر نشد و به تعویق افتاد.»

او با اشاره به اهمیت حضور گردشگر در شهرهای مورد ارزیابی، افزود: «به این علت که در این طرح موضوع گردشگر اهمیت دارد منتظر بودیم وضعیت کرونا رو به بهبود برود که کار اجرایی را آغاز کنیم. با توجه به اعلام آمادگی استان‌های یزد، کردستان، کرمان، البرز، کهگیلویه ‌وبویراحمد، مرکزی، خوزستان و آذربایجان غربی برای ارزیابی و مشخص نبودن زمان پایان کرونا، اجرای فاز دوم را با رویکرد بررسی زیرساخت‌های گردشگری و شناسایی کمبودها و پتانسیل شهرها آغاز می‌کنیم.»

شفیعی با بیان اینکه در حال آماده کردن زیرساخت‌ها هستیم، تصریح کرد:‌ «برنامه‌ریزی‌ها انجام شده و مکاتبات با استان‌ها در ارتباط با اهمیت این طرح صورت گرفته است که به زودی وارد فاز اجرا خواهیم شد.» او با تأکید بر اهمیت تقاضا محور بودن رویکرد این طرح، افزود: «در گذشته ارزیابی‌ها مشکل داشت و تنها سمت عرضه لحاظ می‌شد. همچنین هیچ معیار دقیقی برای سنجش کیفیت مقصد از منظر گردشگر وجود نداشت، اما در رویکرد کنونی نظر گردشگر درباره شهر لحاظ می‌شود و گردشگر بازیگر اصلی است.»

کاهش ۴ سانتیمتری تراز اکولوژیک دریاچه ارومیه

مدیر دفتر استانی ستاد احیای دریاچه ارومیه ضمن اشاره به آخرین وضعیت این دریاچه گفت: تراز اکولوژیک دریاچه ارومیه نسبت به مدت مشابه سال قبل چهار سانتیمتر کاهش پیدا کرده اما به طور کلی وضعیت دریاچه مناسب است.

فرهاد سرخوش در گفت و گو با ایسنا با بیان اینکه درحال حاضر تراز اکولوژیک دریاچه ارومیه ۱۲۷۱.۴۱ متر است، اظهار کرد: این میزان نسبت به مدت مشابه سال گذشته چهار سانتیمتر کاهش پیدا کرده است.

وی ادامه داد: بر اساس آخرین گزارش‌ها وسعت دریاچه اکنون ۲۹۰۱ کیلومتر مربع و حجم آب آن ۳ میلیارد و ۷۵۰ میلیون متر مکعب اعلام شده که نسبت به مدت مشابه در سال گذشته وسعت دریاچه ارومیه ۳۸ کیلومتر مربع کمتر شده و حجم آب آن ۱۵۰ میلیون متر مکعب کاهش یافته است.مدیر دفتر استانی ستاد احیای دریاچه ارومیه با بیان اینکه هر ساله در فصل تابستان با توجه به شدت گرما تغییراتی را در تراز و حجم آب دریاچه ارومیه شاهد هستیم، گفت: در حال حاضر بیشتر نقاط دریاچه به طور متوسط عمقی حدود ۷۰ تا ۸۰ سانتیمتر دارد و اوضاع دریاچه به طور کلی خوب است.سرخوش با بیان اینکه حیات به دریاچه ارومیه بازگشته است، گفت: تلاش می کنیم که تا پایان امسال پروژه‌های سخت افزاری انتقال آب به دریاچه ارومیه به پایان برسد و از سال آینده منابع آبی جدید و ثابتی برای حوزه آبریز دریاچه ارومیه داشته باشیم.به گفته مدیر دفتر استانی ستاد احیای دریاچه ارومیه در حال حاضر کشت محصولاتی که به آبیاری زیادی احتیاج دارند در حوزه آبریز دریاچه ارومیه کاهش پیدا کرده است و گیاهان کم آب‌بر و گیاهان دارویی جایگزین این محصولات شده‌اند. این اقدام سبب شده است که علاوه بر کاهش مصرف آب در حوزه کشاورزی، توسعه اقتصادی و ایجاد اشتغال را نیز مدنظر داشته باشیم. سرخوش در پایان با اشاره به اینکه تراز اکولوژیک نرمال دریاچه ارومیه ۱۲۷۴.۱۰ متر است و دریاچه در این حالت باید ۱۳ میلیارد متر مکعب آب و ۴۴۰۰ کیلومتر وسعت داشته باشد، اظهار کرد: امیدواریم با اتمام پروژه‌های سخت افزاری سالانه حدود ۳ میلیارد متر مکعب آب به دریاچه منتقل شود و در نهایت تا سال ۱۴۰۶ به تراز اکولوژیک و نرمال خود برسد.

بودجه ریزگرد آب رفت

دولت در لایحه سال  ۹۹، بودجه ۱۰۰ میلیون  یورویی برای مقابله با ریزگردها ارئه داد که مجلس فقط با یک پنجم آن موافقت کرد.

شروع ریزگرد در خوزستان به سال ۱۳۸۲ برمی‌گردد؛ آن زمان این پدیده به صورت موردی در استان خوزستان به‌ویژه اهواز دیده می‌شد اما این پدیده از سال ۱۳۸۴ به صورت جدی افزایش یافته و در سال ۱۳۸۷ تا ۱۳۸۹ به اوج خود رسید. همان زمان کارشناسان اعلام کردند خشکی تالاب‌های بین النهرین عراق و کاهش مساحت تالابی استان خوزستان دلیل اصلی ورود ریزگردها به شهرهای استان خوزستان است.

سرمنشاء ریزگردها

احمدرضا لاهیجان‌زاده مدیرکل حفاظت از محیط زیست استان خوزستان در سال ۱۳۹۳ دراین‌باره گفته بود: نخستین ضربه از حدود ۲۰ سال پیش و در جنگ خلیج فارس به تالاب‌ها زده شد، موقعی که آمریکا با بهانه آزادسازی کویت، از بصره به سمت بغداد حمله‌ کرد، در آن زمان مردم جنوب عراق علیه صدام قیام کردند که به ناگاه آمریکا دست از حمله برداشت و صدام علیه شیعیان عراقی وارد جنگ شد. در این جنگ شیعیان به تالاب‌های بین‌النهرین پناه بردند و صدام دستور داد کانالی به طول ۵۰ کیلومتر و عرض ۲ کیلومتر برای انتقال آب تالاب به دجله حفر کنند. این بزرگ‌ترین ضربه‌ای است که بشر می‌تواند به اکوسیستم طبیعی منطقه بزند که تصاویر ماهواره‌ای نشان می‌دهد پس از حفر این کانال چگونه تالاب رو به خشکی رفت.

گفته می‌شود آن زمان در کشور عراق ۲.۵ میلیون هکتار مساحت تالابی وجود داشته است که در سال ۲۰۰۰ میلادی چیز حدود ۱.۵ تا ۲ میلیون هکتار از این تالاب‌ها خشک شده یا کاربری خود را از دست دادند. آن زمان سازمان ملل خشکی تالاب بین النهرین که تالاب هورالعظیم جزئی از آن است را به عنوان یکی از بزرگترین فاجعه زیست محیطی معرفی کرد.

حالا اگر تاریخچه ورود ریزگردها به کشور را بررسی کنیم متوجه می‌شویم نخستین ریزگردها در سال ۲۰۰۰ میلادی وارد کشور شدند؛ البته ۷ سال بعد از آن، خشکسالی در کشور ما هم به اوج خود رسید و بخش زیادی از تالاب هورالعظیم و شادگان نیز خشک شد و همین تالاب‌های خشک شده به کانون ریزگردها و گردوغبار تبدیل شدند.

با خشک شدن تالاب‌ها، رطوبت هوا از بین رفت، در حالی که همین رطوبت عامل مهمی در بلند نشدن ریزگرد از خاک به حساب می‌آمد. این رطوبت مزیت مهم دیگری هم داشت به طوری که باعث می‌شد در دهه ۶۰ دمای هوا در خوزستان از ۴۵ درجه بیشتر نشود اما خشک شدن تالاب‌ها سبب افزایش دمای هوای منطقه شده است. با افزایش دما، رطوبت هوا بیش از پیش از بین رفت و سبب شد خاکی که در گذشته با بادی به سرعت ۱۰ متر بر ثانیه بلند نمی‌شد با سرعت ۳ متر بر ثانیه هم بلند شود.

شروع کنترل ریزگردها  از سال ۹۳

سال ۱۳۹۳ بود که به دلیل شدت یافتن موضوع ریزگردها در خوزستان، هیات دولت راهکارهای کنترل این پدیده را در جلسه‌ای بررسی کرد. در این جلسه وزارت بهداشت و سازمان محیط زیست گزارشی از وضعیت ریزگردها در استان خوزستان و برخی مناطق دیگر کشور ارائه کردند. در این جلسه راهکارهای کارشناسان در مورد چگونگی کنترل این پدیده نیز بررسی شد.

پس از آن، برنامه احیای تالاب‌ها، تعیین الگوهای جوی مؤثر بر تولید گردوغبار و اولویت‌بندی کانون‌های مؤثر، همچنین توسعه و ارتقای سامانه مدل‌سازی پیش‌آگاهی، ارتقای زیرساخت‌های فناوری برای پیش‌بینی به موقع، اجرای عملیات بیابان‌زدایی و کنترل کانون‌های بحران، توسعه نهال‌کاری و ایجاد جنگل‌های کاشت بیابانی، ایجاد زیرگذرهای مناسب در جاده‌های آنتنی میدان‌های نفتی، تجهیز مراکز خدمات تشخیصی و مراقبتی بیماری‌های ناشی از استنشاق گردوغبار و پیش‌بینی اعتبارهای مورد نیاز اجرای این برنامه‌ها مورد تصویب هیأت وزیران قرار گرفت.

در همان سال وزارت جهاد کشاورزی مکلف شد تا ۳۰ هزار هکتار از مناطقی را که به عنوان کانون ریزگرد شناسایی شدند درختکاری، بوته‌کاری و مالچ پاشی کند که برنامه‌ها و اعتبارهای این بسته اجرایی برای اسفندماه سال ۱۳۹۳ و سال ۱۳۹۴ پیش‌بینی شد که البته بعدها میزان این درختکاری به ۱۱۲ هزار هکتار افزایش یافت.

معصومه ابتکار رئیس وقت سازمان حفاظت محیط زیست در سال ۹۳، درباره اقدامات دولت در همایش ملی علوم و مهندسی محیط‌زیست در دانشگاه شهید چمران اهواز اعلام کرد: پس از مرحله واکنش سریع که در برنامه کوتاه‌مدت تعریف می‌شود، اقدامات میان‌مدت قرار دارد که در این زمینه اعتباراتی به‌منظور مقابله با این پدیده پیش‌بینی شده است و از آنجا که دانشگاه‌های محلی، طبیعت منطقه و درد مردم را به‌خوبی می‌شناسند، باید نظر کارشناسی را به این دانشگاه‌ها واگذار کنیم.

همچنین در مطالعات بلندمدت با تدوین یک برنامه مناسب باید به مقابله با این پدیده پرداخته شود. به‌گفته ابتکار علاوه بر استان خوزستان، استان‌هایی چون سیستان و بلوچستان، ایلام و لرستان نیز برخی با منشأ منطقه‌ای و برخی با منشأ داخلی با این پدیده درگیر هستند.

بعدها، محمدرضا مروارید، استاندار وقت ایلام با یادآوری اقدامات دولت در زمینه کنترل ریزگردها گفت: با توجه به شرایط امنیتی منطقه و در اولویت نبودن مهار ریزگردها توسط کشورهای منشاء، اقدامات دولت جمهوری اسلامی ایران نیز تاکنون منجر به نتیجه نشده است. در مناطق جنوب و غرب کشور به‌طور طبیعی در معرض این پدیده هستند و دولت در ارائه راه‌حل‌های تخصصی کارشناسی برای مقابله با آن جدی است و این امر را در دستور کار قرار دارد.

بودجه کنترل ریزگردها در سال ۹۹

در طول این مدت روند اقدامات ادامه داشته اما همچنان مسئولان استانی خوزستان معتقدند کنترل ریزگردها نباید فراموش شود. دولت در لایحه سال  ۹۹، بودجه ۱۰۰ میلیون  یورویی برای مقابله با ریزگردها ارئه داد که مجلس فقط با یک پنجم آن موافقت کرد. از همین رو به گفته علی‌محمد طهماسبی دبیر ستاد ملی مقابله با ریزگرد، برای مقابله با ریزگردها امسال فقط ۲۰ میلیون یورو بودجه داریم که باید ضروری‌ترین اقدامات در زمینه مقابله با ریزگرد برنامه‌ریزی شود. این در حالیست که به گفته وی در سال ۹۷ کل اعتبارات مربوط به گرد و غبار کشور به خوزستان اختصاص داده شد.

به گفته طهماسبی در سال ۹۹ بهتر است پروژه‌ها در چارچوب موافقت‌نامه ملی اجرا شود تا در زمینه مواردی که با اجرای پروژه‌ها ارتباط دارد کمتر با مشکل روبه‌رو شویم.

کنترل ریزگردها و استفاده از تجربه جهانی

بهروز بهزاد کارشناس مسائل زیست محیطی در گفت‌وگو با ایرنا پلاس درباره اقدامات انجام شده تا به امروز در زمینه مهار ریزگردها تاکید کرد: کنترل ریزگردها نیاز به برنامه درازمدت مطالعه، طراحی و اجرا دارد. معمولا مسئولان و مردم به دنبال این هستند که چنین معضل محیط زیستی به سرعت رسیدگی شده و پایان پذیرد. در حالی که معضلات زیست محیطی مانند ریزگرد به اندازه همان زمانی که سپری شده تا این معضل ایجاد شود نیاز دارند تا با برنامه‌ریزی درست حل شوند.

به گفته بهزاد، ایجاد ریزگردها در نتیجه فعالیت انسان‌ها و همچنین خشکسالی در طول سالیان دراز ایجاد شده است و بنابراین حل آن نیز نیاز به اقدامات بلند مدت دارد. اما مسئولان و مردم از کارشناسان این حوزه انتظار دارند این مشکل را در مدت یکی دوسال حل کنند.

وی ادامه می‌دهد: ریزگرد معضلی است که بسیاری از کشورها با آن مواجه بودند و به شکل درستی با آن برخورد کردند. آنها ابتدا با شناسایی معضل و عوامل پیدایش آن، موضوع را مورد بررسی قرار داده و به تدریج با حفظ عوامل منفی و توسعه عوامل مثبت آن  را کنترل کردند.

تجارب و الگوهای مختلفی در دسترس ما وجود دارد که می‌توان از آنها استفاده کرد. نباید بدون مطالعه و برنامه‌ریزی بلندمدت، فقط به‌دنبال راه‌حل‌های ساده و آنی باشیم بدون اینکه به پیامدهای آن توجهی کنیم. | ایرنا پلاس

آمریکا  نمی‌تواند از اسنپ‌بک استفاده کند

وزیر امور خارجه گفت: اسنپ‌بک آمریکا غیرقانونی و غیرقابل پذیرش است و آمریکایی‌ها می‌دانند که از آن نمی‌توانند استفاده کنند.به گزارش ایرنا، «محمدجواد ظریف» روز یکشنبه در آیین تکریم و معارفه سخنگوی وزارت امور خارجه گفت: اسنپ‌بک آمریکا آنچنان غیرقانونی است که قابل پذیرش نیست و آنها این را می‌دانند که نمی‌توانند از اسنپ‌بک استفاده کنند.وزیر امور خارجه تصریح کرد: خیال نکنیم اگر یک حرفی را بلند زدند و تکرار کردند حق با آنها است. ظریف یادآور شد: روز هشتم می ۲۰۱۸ آقای بولتون در اوج سرخوشی از اینکه برجام را نابود کرد و ظرف ۳ ماه ایران را هم نابود می‌کند، در مصاحبه مطبوعاتی در کاخ سفید اعلام کرد که «ما دیگر عضو برجام نیستیم که از اسنپ‌بک استفاده کنیم» هنوز صورتجلسه آن در سایت کاخ سفید وجود دارد مگر اینکه بروند آن جمله را بردارند.

 سیگنال روحانی به بورس

رییس جمهوری گفت: عرضه های متنوع، سودآور و مطمئن از دارایی‌های دولتی و عمومی در بورس طبق برنامه‌ریزی‌های انجام گرفته با نظم و استمرار تداوم خواهد یافت و نباید در این موضوع هیچ کندی و تعللی صورت بگیرد.

به گزارش ایرنا از پایگاه اطلاع‌رسانی ریاست جمهوری، حجت‌الاسلام و المسلمین حسن روحانی روز یکشنبه در جلسه ستاد هماهنگی اقتصادی دولت، اصلی‌ترین سیاست دولت را ایجاد آرامش در اقتصاد و همچنین ثبات در تصمیمات و سیاست‌ها و نبود ابهام و نگرانی نسبت به آینده اقتصاد کشور دانست و تاکید کرد: ایجاد فضایی مطمئن، آرام و باثبات و دادن اطمینان خاطر به مردم نسبت به آینده اقتصاد کشور همواره مورد تاکید و توجه دولت بوده است.

روحانی خاطرنشان کرد: دولت اجازه نداد که بدخواهان ایران به اهداف خود در آسیب زدن به اقتصاد کشور دست یابند اگر چه ممکن است در این جنگ شدید اقتصادی، کندی‌هایی در تحقق اهداف و روند اجرای برنامه‌های دولت ایجاد شده باشد.

گمانه‌زنی و تعیین  حریم قبه سبز به پایان رسید

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان کرمان گفت: گمانه‌زنی و تعیین عرصه و حریم بنای تاریخی قبه سبز به پایان رسید.به گزارش ایلنا، فریدون فعالی (مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان کرمان) با اشاره به اینکه گمانه‌زنی و تعیین عرصه و حریم بنای تاریخی قبه سبز به مدت دوماه به طول انجامید، افزود: عملیات گمانه‌زنی قبه سبز به منظور حفاظت و صیانت از این اثر تاریخی، شناخت گستره واقعی و همچنین تعیین عرصه و تدوین نقشه گستردگی آن و در نهایت ساماندهی بنای مذکور به عنوان یک سایت موزه آغاز شد.او اظهار کرد: این بنای تاریخی براساس منابع مکتوب در دوران قراختاییان مرکز عملی بوده و تعدادی از حکام در محل بنای گنبدی (قبه سبز) مدفون شده‌اند و در دوره قاجاریه نیز به تکیه مذهبی تغییر کاربری داده است.فعالی با بیان اینکه برپایه گمانه‌زنی و شواهد به دست آمده هسته اصلی این مجموعه شناسایی و محدوده‌ای برای تعیین عرصه آن پیشنهاد شده است، تصریح کرد: برای ادامه کاوش و شناسایی پلان معماری این بنای تاریخی باید منازل مسکونی موجود در این محدوده تملک و آزاد سازی شود.

آغاز به کار گروه بررسی مفقودی آلبوم عکس کاخ گلستان

معاون میراث فرهنگی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی از آغاز به کار فعالیت گروه بررسی مفقودی آلبوم عکس دوره قاجار در کاخ گلستان از این هفته خبر داد.محمدحسن طالبیان در گفت و گو با خبرنگار فرهنگی ایرنا درباره مفقودی آلبوم عکس تاریخی در کاخ موزه گلستان گفت: به محض آن که در اسفند سال گذشته مفقودی این آلبوم توسط امین اموال گزارش شد، مساله به اطلاع مدیر کاخ موزه رسید، نامه محرمانه به دستگاه های مختلف؛ از جمله ذی حسابی و پلیس اینترپل مبنی بر مفقود شدن این آلبوم ارسال شد و همه اقدامات قانونی صورت گرفته است.وی با اشاره به این که معمولا مراجعه کنندگان آلبوم‌خانه کاخ موزه گلستان پژوهشگران محدودی هستند، گفت: دوربین های حفاظتی نیز کنترل شده و تاکنون متوجه خروج چیزی از آنجا نشدیم و درخواست مجدد حسابرسی اموال شده است. امیدواریم نماینده وزیر امور اقتصادی و دارایی و دیگر نمایندگان کارشان را در این هفته آغاز کنند. البته تا مشخص شدن این اتفاق محل، پلمپ خواهد بود.معاون میراث فرهنگی گفت: گزارش امین اموال کاخ گلستان حاکی است که وی چند ماه پیش این آلبوم عکس تاریخی را مشاهده کرده است و آلبوم تاکنون در نمایشگاهی به نمایش در نیامده است.وی افزود: سازمان امور اداری و استخدامی کشور باید کمک کند تا وزارت میراث فرهنگی بتواند  افراد متخصص به عنوان امنای اموال را استخدام کند. چند سال است میراث فرهنگی نتوانسته، امین اموال استخدام کند و این چالش بزرگی برای ماست. امین اموال باید پژوهشگر و متخصص باشد که بارها درخواست اجازه استخدام کردیم. وی در خصوص بارگذاری پرونده خوشنویسی ایران در سایت یونسکو گفت: هنگامی که ترکیه ثبت خوشنویسی اسلامی را به نام خودش از یونسکو برای سال ۲۰۲۱ درخواست کرد، به آن اعتراض کردیم. زیرا در این درخواست، ثبت سبک خوشنویسی خود ترکیه یا استانبولی نبود، بلکه آنها خواهان ثبت خوشنویسی اسلامی بودند که متعلق به ترکیه نیست، بلکه متعلق به بسیاری کشورهاست.وی افزود: ایران در آن زمان با ارسال نامه به دبیرخانه یونسکو و دستگاه مربوطه در ترکیه رسما اعتراض کرد. یونسکو در پاسخ اعلام کرد این اعتراض به ترکیه ارسال شد و همچنین در محلی که پرونده ترکیه در این خصوص بارگذاری شده، نامه اعتراض ایران نیز قرار گرفت.

اطفای ۱۶۸۹ فقره حریق جنگل ها و مراتع

فرمانده یگان حفاظت سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری پلیس پیشگیری به تشریح اقدامات و عملکرد این یگان در چهار ماهه نخست سال ۹۹ پرداخت و از رفع تصرف ۱۷۴۱ فقره اراضی ملی و منابع طبیعی خبر داد.

به گزارش ایسنا سرهنگ علی عباس نژاد در تشریح جزئیات مربوط به اقدامات انجام شده یگان حفاظت سازمان جنگل ها در چهار ماهه اول سال جاری اظهار کرد: با تلاش شبانه روزی همکاران، جوامع محلی و سایر سازمان‌ها و نهادهای دولتی و مردمی، ۱۶۸۹ فقره اطفای حریق در سطح ۱۸ هزار و ۶۲۰ هکتار از اراضی جنگلی و مرتعی کشور انجام شده است که در نوع خود اقدام ارزشمندی در حراست از منابع طبیعی محسوب می شود.

وی افزود: در این مدت با اجرای ۲۵۰۴ فقره گشت هدفمند و حضور به موقع، از تصرف ۲۲۸۲ هکتار از اراضی ملی و منابع طبیعی کشور جلوگیری و با متعرضان برخورد قانونی شده است.

فرمانده یگان حفاظت سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور، حفاظت موثر از منابع طبیعی کشور را به عنوان یکی از مهمترین مولفه‌های توسعه پایدار ضروری دانست و با توجه به تاکید مقام معظم رهبری بر لزوم توجه و اهتمام بیشتر در حفاظت و حراست از منابع طبیعی، تحقق این مهم را در گرو انسجام و مشارکت درون و برون سازمانی و برخورد قاطع و موثر قوه قضائیه با دست اندازان به انفال  دانست.

وی به افزایش ۳۲ درصدی تشکیل پرونده های مرتبط در حوزه تخلفات و جرایم منابع طبیعی در مقایسه با مدت مشابه آن در سال ۹۸ اشاره کرد و گفت: در این خصوص طی ۴ ماهه نخست سال جاری ۱۳ هزار و ۶۸۴ فقره پرونده و در مدت مشابه آن طی سال ۹۸ تعداد۱۰ هزار و ۳۲۱ فقره پرونده تشکیل شده است.

عباس نژاد خاطرنشان کرد: در بخش مهم و قابل توجه دیگر ۵۵۴۵ فقره پرونده با موضوع تخریب و تصرف اراضی ملی به مساحت ۲۳ هزار و ۴۵۰ هکتار و ۱۵۸ فقره پرونده در خصوص کوره‌های زغال در این مدت تشکیل و مراتب برای رسیدگی بیشتر به مراجع قضایی ارجاع شده است.