طبیعت‌گرایی در نمای بصری

در قرن حاضر و با شدت گرفتن چالش‌­های اقتصادی و گسترش انواع رنج­‌های بشری، این فاصله عمیق‌­تر نیز شده است





طبیعت‌گرایی در نمای بصری

7 مرداد 1402، 0:00

از آغاز انقلابِ صنعتی و با تند شدنِ تبِ سرمایه‌داری در جهان، این انسان بود که نادانسته از طبیعت فاصله گرفت. در قرن حاضر و با شدت گرفتن چالش‌­های اقتصادی و گسترش انواع رنج­‌های بشری، این فاصله عمیق‌­تر نیز شده است. شوربختانه مدت­هاست که انسان از اصل خود دور شده است و برای بازگشت به پایداری و زندگی خردمندانه مبتنی بر رعایتِ حقوقِ تمامی زیستمندان زمین کوتاهی می‌­کند. در تمامی این سال­‌ها هنر و فلسفه توانسته‌­اند در بین جوامع بین‌المللی با ملیت‌­های مختلف یک ریشۀ­ استوار و یکدست بنا کنند. این ریشه در بین افکار بسیاری از مردم جای خود را پیدا کرده است و اگر امروز همچنان رمقی برای بهبود شرایط حس می‌­شود، تنها از سوی تفکرِ انسانی و اخلاقی اقلیتی با پشتوانۀ طبیعت­گرایانه و منطق‌­محور است. در تمامی این سال‌­ها که اکثریت در پی پول و قدرت و شهوت بودند، هنر سبب رنسانس و تحولی عظیم بود و توانست بسیاری از افکار پوسیده را در افقی روشن و برای همیشه محو کند. نمونۀ بارز این رویکرد را می‌­توان در اروپای بعد از قرون وسطی یافت. این یک راهبرد بسیار مطلوب است که هر آنچه که در تصویر به نمایش درمی‌­آید، قرارداد بین انسان با طبیعتِ پیرامون خویش است. طبیعت­گرایی خود شامل نظریه‌های مختلف و نقدهای بسیاری در جهانِ هنر و فلسفه می‌­شود که در خلاصه م‌ی­توان چنین نتیجه گرفت که هیچ‌چیزی فراتر از همین عالمِ طبیعی وجود ندارد. در این زمان که چالش‌­های اقتصادی بر همه‌چیز بشر سایه انداخته­‌اند، داشتن دغدغۀ انسانی به زیستن و نشان دادن آن در قاب یک تصویر می‌­تواند راهگشای بسیاری از مشکلات باشد. آن هم هنگامی که در سرزمین‌­های بسیاری دیگر خبری از تاریخ‌­نگاران و فیلسوفان نیست و هر آنچه که رخ می‌د­هد را نمی‌­توان برای تاریخ و نسل­‌های بعدی ثبت کرد. اینجاست که نقشِ ادبیات و سینما بیش از پیش به چشم می‌­آید. این دو هنر نقش بسیار تأثیرگذاری بر درون روابط انسانی گذاشته‌اند و تنها نقطه قوت بشر امروزی هستند که در نمایی بصری و قابل لمس می‌­توانند طبیعت­گرایی را به بهترین شکل ممکن روایت کنند و هم­زمان تاریخ­‌نگارانی شایسته برای رویدادهای گوناگون اجتماعی باشند. در سرزمین خودمان، سینما با آغاز موج نو توانست در دلِ طبیعت داستان تعریف کند و آنچنان که شایسته اجتماع است، راوی بسیار صادقی برای نسلِ امروز باشد. سینماگرانی همچون «بهرام بیضایی»، «عباس کیارستمی»، «سهراب شهیدثالث»، «داریوش مهرجویی» و بسیاری دیگر، قاب خود را به میانِ طبیعت بردند و تا لحظه­‌های نابی را بر آیندگان ثبت و ضبط کنند. آثاری همچون «غریبه و مه»، «باد ما را خواهد بُرد» و «طبیعت بی‌­جان» در نشان دادن محیط ­زیست و انسان به آثار ماندگاری تبدیل شدند. این درحالی‌است که در سال‌­های اخیر سینمای آپارتمانی، ما را از طبیعت دور کرده است و آثاری که بتوانند راوی درست پیرامون باشند، یا به‌ندرت تولید می‌­شوند، یا در پخش بسیار کم‌رمق ظاهر شده­‌اند. برای مثال فیلمی همچون «کشتزارهای سپید» که در دریاچه ارومیه فیلمبرداری شده است و اثری خوب در سینما به‌شمار می‌­رود، یکی از همان آثاری است که در پخش توفیقِ چندانی نیافته است! از دیگر سو، سینمای مستند با نیرویی قوی در بخش فنی و علمی توانسته جایگاه بسیار خوبی در بحث طبیعت و انسان پیدا کند. امروز مستندهای بسیاری ساخته شده‌اند که چالش‌­های زیستی را به تصویر کشیده و سبب تفکر در مخاطب شده­‌اند. مستندهایی که در جشنواره­‌های خارجی توانسته‌­اند نگاه منتقدان سرسخت را به خود جلب کنند و جوایز بسیاری را نیز با خود با ارمغان بیاورند. در کلام آخر، آنچه از آن به‌عنوان طبیعت‌گرایی در نمای بصری نام برده می‌شود، روایتی یکدست و بدون دخالت است که تنها طبیعت راوی آن باشد و بتوان رخدادهای اکولوژیک را در قابی شایسته به تسخیرِ تصویر درآورد. یافتن و ساختن چنین نگاهی آسان نیست و نیازمندِ تفکری مبتنی‌بر ساختارهای طبیعت است.

به اشتراک بگذارید:

برچسب ها:





نظر کاربران

نظری برای این پست ثبت نشده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مطالب مرتبط

شایعات پیرامون نشت فیلم «انتقام‌جویان: دومزدی» و سکوت مارول استودیوز

شایعات پیرامون نشت فیلم «انتقام‌جویان: دومزدی» و سکوت مارول استودیوز

سنگ‌نگاره‌های «جربت»؛ موزه‌ای در بادها

سنگ‌نگاره‌های «جربت»؛ موزه‌ای در بادها

مرگ دوچرخه‌سواران جاده در حاشیه قانون

«پیام ما» علل تصادفات دوچرخه‌سواران در ایران را بررسی می‌کند

مرگ دوچرخه‌سواران جاده در حاشیه قانون

دانش‌آموزانِ غایب

آمار رسمی بازماندگان از تحصیل، همه کودکان محروم از آموزش را دربرنمی‌گیرد

دانش‌آموزانِ غایب

جنگ در پناهگاه خرگوش‌های کوهی

سرنوشت یک جانور کوچک و پشمالو، تراژدی زیست‌محیطی جنگ اسرائیل در لبنان را آشکار می‌کند

جنگ در پناهگاه خرگوش‌های کوهی

مهاجرت تحصیلی در محاصره تحریـــم

گزارش «پیام ما» از تشدید محدودیت آزمون‌های بین‌المللی زبان برای ایرانیان

مهاجرت تحصیلی در محاصره تحریـــم

سرخدار در زمیـــــــن غریب

«پیام ما» پروژه واگذاری پنج هکتار از منابع‌‌طبیعی فارس برای کاشت گونه‌ای هیرکانی را بررسی می‌کند

سرخدار در زمیـــــــن غریب

اتصال کریدورهای مهاجرتی پرندگان دریایی مهاجر در سراسر قاره ها

اتصال کریدورهای مهاجرتی پرندگان دریایی مهاجر در سراسر قاره ها

دماوند را نمی‌توان فقط با پرونده یونسکو نجات داد

دماوند را نمی‌توان فقط با پرونده یونسکو نجات داد

خانه‌های ایران در اقلیم آینده

تغییر اقلیم نیاز ساختمان‌های ایران به گرمایش و سرمایش را دگرگون می‌کند

خانه‌های ایران در اقلیم آینده

بیشترین نظر کاربران

سرخدار در زمیـــــــن غریب

سرخدار در زمیـــــــن غریب