نقد احکامی که موجب وهن قوه‌قضاییه می‌شود

آیا قاضی صلاحیت صدور چنین احکامی را دارد و اساسا می‌تواند مستقل از پزشکی قانونی چنین احکامی را صادر کند

3 مرداد 1402، 21:10

درباره احکامی که اخیرا در مورد حجاب برای دو بازیگر صادر شده، این پرسش مطرح می‌شود که «آیا قاضی صلاحیت صدور چنین احکامی را دارد و اساسا می‌تواند مستقل از پزشکی قانونی چنین احکامی را صادر کند؟»
مثل آن که در حکم خانم آزاده صمدی آمده ایشان به دلیل «شخصیت ضداجتماعی» و یا در حکم خانم افسانه بایگان گفته شده به دلیل «شخصیت ضدخانواده» باید به روان‌شناس مراجعه کنند. در تحلیل تبعات این احکام می‌توان گفت که مجازات‌های تکمیلی به آن دسته از مجازات‌هایی گفته می‌شود که به قصد اصلاح مجرمان علاوه بر مجازات اصلی موضوع حکم قرار می‌گیرند.

طبق قانون مجازات اسلامی و با توجه به عرف قضایی، محرومیت‌ها و مجازات‌هایی می‌تواند به عنوان مجازات تکمیلی موضوع حکم قرار گیرد (بر فرض اینکه در وقوع جرم و انتساب آن به متهم تردید نباشد) که با شرایط و اوضاع و احوال پرونده و شخصیت مجرم سازگار بوده و عرفا موجب اصلاح گردد.
در الزام به مراجعه به روانشناس به عنوان شخصیتی ضداجتماعی و یا ضد خانواده یک تضاد و تناقض وجود دارد به این شرح که تشخیص داشتن شخصیت ضد اجتماعی یک بحث تخصصی روانشناسی است که اصولا قاضی ناتوان از تشخیص وجود و یا عدم آن است.
به عبارت دیگر قاضی نمی‌تواند در امر کاملا تخصصی که مستلزم اظهار‌نظر کارشناسی است شخصا آن ویژگی روانی و شخصیتی را تشخیص داده و مفروض تلقی نموده و بر اساس آن متهم را ملزم به مراجعه به روانشناس کند. اساسا منصرف از ایراد مهم و مبنایی فوق، صدور احکامی مثل شستن میت در غسالخانه، مراجعه به روانشناس (با اعلام شخصیت ضد‌اجتماعی)، اشتغال به رفتگری، منع از فعالیت مجازی و غیره با تمسک به تجویز قانونی مجازات تکمیلی -و در واقع به دور از عرف قضایی و اجتماعی- برای هنرمندان، به دلیل ضربه به کرامت انسان‌ها، سرانجامی به جز تضعیف شدید و وهن جایگاه قوه قضاییه نزد مردم و تقویت احساس بی‌عدالتی در جامعه نخواهد داشت. مندرجات و مبانی استدلالی مندرج در این آراء، نزد محققان و مفسران آرای قضایی و عموم جامعه، قویا مورد انتقاد است.

به اشتراک بگذارید:

برچسب ها:

آزاده صمدی، افسانه بایگان، حجاب، قوه قضاییه