اقناع، به‌جای ارشاد

شامگاه نخستین روز هفته بود که منابع خبری برخط پر شد از نقل‌ قول از دادستان‌ کل کشور که به‌نحوی از تعطیلی و توقف فعالیت گشت ارشاد خبر داد. خبری که در آن، محمدجعفر منتظری در پاسخ به پرسشی در این رابطه، تاکید کرده بود که «گشت ارشاد ربطی به قوه قضائیه ندارد» و در ادامه گفته بود: «گشت ارشاد از همان جایی که در گذشته تأسیس شد، از همانجا نیز تعطیل شد.» اشاره دادستان کل کشور، قاعدتاً به شورای‌ عالی انقلاب فرهنگی است؛ نهادی که اگرچه به‌موجب قانون، حق قانونگذاری ندارد اما سال‌ها پیش، در مصوبه‌ای حدود قانونی برای فعالیت گشت ارشاد در کشور را تعریف و تبیین کرد و در تمام این سال‌ها نیز این واحد انتظامی که زیرمجموعه فراجا فعالیت دارد، به‌پشتوانه همان مصوبه شورای‌ عالی انقلاب فرهنگی در سطح کشور فعالیت کرده است.

محمدجعفر منتظری تاکید کرده بود که «گشت ارشاد ربطی به قوه قضائیه ندارد» و در ادامه گفته بود: گشت ارشاد از همان جایی که در گذشته تأسیس شد، از همانجا نیز تعطیل شد

دادستان کل کشور که با حضور در نشستی با موضوع «تبیین ابعاد جنگ ترکیبی در اغتشاشات اخیر» در این رابطه اعلام‌ موضع کرده، البته در ادامه پاسخی که ظاهراً به یکی از حضار می‌داد، تاکید کرده که «البته قوه قضائیه نظارت‌های خود را بر کنش‌های رفتاری در سطح جامعه ادامه می‌دهد.» او که پس از این یکی، دو جمله در تایید تعطیلی گشت ارشاد، بلافاصله به موضوع اعتراضات دو، سه ماه پیش پرداخته، تاکید کرده دستگاه قضایی در برخورد با مسببان اصلی آن‌چه «اغتشاشات اخیر» خوانده کوتاه نخواهد آمد و گفته «بنده به‌عنوان دادستان کل کشور این را به عموم مردم قول خواهم داد.» او در عین حال تاکید کرده که «با توجه به شرایط خاص کشور نیازمند اقدامات خردمندانه از سوی قوه قضائیه هستیم.» دادستان کل کشور همچنین در بخش دیگری از این نشست، با اشاره به «موضوع بدحجابی در کشور و به‌خصوص شهر قم»، این مسئله را «از دغدغه‌های اصلی قوه قضائیه و جامعه انقلابی» خوانده و البته تاکید کرده «باید توجه داشت برخورد قضائیه در مرحله آخر بوده و اقدامات فرهنگی مقدم بر هرگونه فعالیت است.» منتظری همچنین از تمامی فعالان در عرصه فرهنگ به‌خصوص حوزه‌های علمیه و دفتر تبلیغات اسلامی خواست که «طرح‌های علمی مبتنی بر تدبیرشان» را در این خصوص در اختیار قوه قضاییه قرار دهند.
اما همزمان با انتشار این سخنان دادستان کل کشور و تایید خبر توقف فعالیت و تعطیلی گشت ارشاد، سخنگوی کمیسیون فرهنگی مجلس از شیوه‌های تازه مقابله با آن‌چه «بدحجابی» خوانده، سخن گفته است. احمد راستینه که در این رابطه با پایگاه خبری-تحلیلی رویداد ۲۴ گفت‌وگو می‌کرد، با تکرار چیزی که پیش از این در خصوص کار فرهنگی در مقوله حجاب مطرح شده و دادستان کل کشور نیز به آن اشاره کرد، گفته «در همه دنیا برای ناقضان قانون، بر اساس مسئولیت‌های اجتماعی که دارند، مجازات‌هایی پیش‌بینی می‌شود. امروز دستگاه‌های متولی ما در حوزه عفاف و حجاب در بخش اقناع‌سازی به شدت ضعیف عمل کردند. در حوزه اقناع‌سازی، در بخش دانش‌آموزی، وزارت آموزش و پرورش وظایفی به عهده دارد و همچنین وظایفی، دانشگاه‌ها و مراکز فرهنگی دارند. این مجموعه‌ها باید به درستی و به موقع، کار توجیه و اقناع را انجام دهند. یعنی ضرورت دارد یک بار دیگر، حوزه فرهنگی ما در بخش عفاف و حجاب بازخوانی شود.» به گفته این نماینده مجلس یازدهم، «هم باید دستگاه‌های متولی، کارشان را در خصوص اقناع‌سازی درست انجام دهند و هم سایر دستگاه‌ها در خصوص افرادی که از قانون سرپیچی کردند باید مسئولیت‌شان را ایفا کنند.» او گفت: «اکنون ما در حال پیگیری هستیم که براساس مصوبه ۶۳۸ شورای عالی انقلاب فرهنگی، چرا دستگاه‌هایی که وظیفه داشتند یک آیین‌نامه روشن و شفاف در خصوص حوزه عفاف و حجاب و شرح وظایف قانونی‌شان ارائه دهند، به مسئولیت‌شان عمل نکردند و این موضوع به جد در کمیسیون در حال بررسی است.» راستیه همچنین خاطرنشان کرد: «اساساً فکر می‌کنم فهم برخی از دستگاه‌ها در گسترش پدیده کشف حجاب، فهم غلطی است. من به عنوان نماینده مجلس به دستگاه‌های متولی در این امر می‌گویم، شماهایی که مماشات می‌کنید دارید خلاف صریح قانون رفتار می‌کنید و حتماً باید پاسخگو باشید.»