رواج ناصلح تا کجا؟

اخبار تأثربرانگیز مربوط به بریده شدن سرِ زن جوان اهوازی و چرخاندن فاتحانه آن در شهر، آن هم با لبخندی بر لبِ قاتل، حکایت از گسترش و در عین ‌حال تعمیق بحران خشونت علیه زنان در جامعه ایران دارد. رفتاری چنین سبُعانه که واژه‌های کلیشه‌ای و تکراری چون غیرت، ناموس و… را دست‌مایه توجیه خود قرار می‌دهد، دلالت بر بحرانی شدن خشونت علیه زنان دارد و زنگ خطری است برای همه آحاد جامعه. جالب اینکه در قبالِ چنین خشونت عریانی، هیچ‌کس کفن نمی‌پوشد، تجمع و تظاهرات نمی‌‌کند، استعفایی رخ نمی‌دهد و درخواست تحقیق و تفحصی صورت نمی‌پذیرد. بی‌شک در ارتکاب چنین جرایمی همه ما متهمیم؛ چرا که هیچ یک از ما در ساختن جامعه‌ای مبتنی بر آگاهی و دانایی و ایستاده بر ستون‌های مساوات و عدالت و عاری از خشم و خشونت تلاش نکرده‌ایم.

نظام آموزشی در گنجاندن محتوای مناسب درباره پرهیز از جنسیت‌گرایی و دوری‌گزینی از خشونت و نیز چگونگی گستراندن فرهنگ مهرورزی، همدلی و تفاهم در متون درسی اهتمام جدی به خرج نمی‌دهد. رسانه‌های رسمی ما از یاد برده‌اند که فرهنگ‌سازی اصلی‌ترین وظیفه آنها است، نه صرفاً پرداختن به رقابت‌های سیاسی و ایدئولوژیک و ترویج مجادله به‌جای مفاهمه. فضای مجازی متهم است چرا که به‌جای ترویج سبک زندگی مبتنی بر تعقل، خرد و آرامش، در پی جلب «فالوور» بیشتر حتی به قیمت ترویج مستقیم و غیرمستقیم خشونت و برجسته‌سازی و داغ‌تر کردن اخباری از این نوع است؛ یادمان باشد که انتشار خبری یا داستانی خشونت‌بار خود عامل رواج و بازآفرینی خشونت در جامعه است. بررسی محتوایی فیلم‌ها و سریال‌های سرگرم‌کننده تولیدی نشان از آن دارد که «انتقام» یکی از انگیزه‌ها و گره‌گاه‌های اصلی داستان‌ها است و همواره مضامین «مهربانی» و «بخشش» در مقابل انتقام رنگ می‌بازند. بیش از همه سیاست‌گذاران و مجریانی متهم هستند که به‌رغم تکرار فجایعی از این نوع، هنوز عزم آن ندارند تا تحولی اساسی در ساختار قوانین ناکارآمد موجود در حوزه خانواده ایجاد و به تدوین سازوکارهایی مؤثر و بازدارنده در قبال خشونت علیه زنان اقدام کنند. یادمان باشد که سونامی «خشونت» از هر بلیّه دیگر مرگبارتر است و در جامعه خشونت‌زده هیچکس در امان نیست، همه با هم قربانی می‌شوند.
زنان دغدغه‌مند ایران، ضمن ابراز نگرانی از گسترش خشونت در سطح جامعه، بخصوص علیه زنان، امیدوار است تمامی نهادهای تقنینی، قضائی و اجرائی پیام حوادث خشونت‌بار اخیر را دریافت کرده باشند و عزم خود را در تشریک‌مساعی در راستای سیاست‌گذاری و تقنین سازوکارهای حقوقی، فرهنگی و آموزشی مناسب برای کاهش خشونت‌ورزی در سطح جامعه و احیای ارزش‌های انسانی و اخلاقی، حفظ و حراست از کرامت انسان و حق حیات شایسته تمامی ابناء بشر به کار گیرند.
امروز رسالت یکایک دلسوزان و دغدغه‌مندان، فزونی تلاش‌ برای افزایش آگاهی، تساهل و هم‌پذیری در سطح جامعه است. بیایید با کنار گذاشتن بی‌تفاوتی، سهم خود را در امحای کامل خشونت از هر نوع، به‌درستی ایفا کنیم.