چکش به صدا درآمد و دیپلمات‌های بیش از ۲۰۰ کشور جهان روز شنبه در نشست تغییرات اقلیمی سازمان ملل را با توافقنامه کلی به پایان رساندند؛ توافقنامه‌ای که در آن به تسریع تلاش‌ها برای مقابله با تغییرات اقلیمی تاکید می‌شود. در این توافق از دولت‌ها درخواست می‌شود تا سال آینده با برنامه‌‌ای پایدارتر و محکم‌تر برای مهار انتشار گازهای گلخانه‌ای برگردند. کشورهای توسعه‌یافته نیز تشویق می‌شوند تا کمک‌های مالی خود را برای محافظت از کشورهای آسیب‌پذیر که تحت تاثیر تبعات گرمایش کره زمین قرار دارند، حداقل ۲ برابر کنند. اما با پایان یافتن مذاکرات گلاسکو، دبیر کل سازمان ملل از نتیجه نهایی انتقاد کرده و گفته است که نمایندگان کشورها نتوانسته‌اند به تمام اهداف مهم آب‌و‌هوایی رسیدگی کنند.

با اینکه هزاران سیاستمدار و فعال محیط زیست در کاپ ۲۶ گرد هم آمدند و درخواست‌های خود را اعلام کردند اما این توافق جدید به تنهایی مشکلات گرم شدن کره زمین را حل نمی‌کند.
همچنان چندین سوال کلیدی بی‌جواب باقی مانده است. سوالاتی مانند اینکه هر کدام از کشورها باید تا چه میزان و چقدر سریع انتشار گازهای گلخانه‌ای خود را در دهه آینده کاهش دهند. از سوی دیگر بسیاری از کشورهای در حال توسعه برای زیرساخت‌های انرژی‌های پاک و سازگاری با بحران‌های روزافزون آب‌و‌هوایی بودجه کافی ندارند.
این توافق اجماع کلی تمام کشورهایی را نشان می‌دهد که فورا باید تلاش‌های خود را بیشتر کنند تا از افزایش دمای فاجعه‌بار جهانی جلوگیری کنند.
در این توافقنامه تاکید می‌شود که دولت‌ها باید گام‌های مشخصی را بردارند؛ از رساندن میزان انتشار گاز دی‌اکسید‌کربن به نصف میزان کنونی تا سال ۲۰۳۰ گرفته تا حذف گاز متان. قوانین جدیدی نیز وضع شده تا کشورها برای پیشرفت‌های خود تشویق شوند یا اگر نتوانستند به تعهدات خود عمل کنند، مسئولیت بپذیرند.
در توافق گلاسکو، به وضوح به کاهش مصرف زغال‌سنگ بکار اشاره شده و این اولین باری است که سوخت‌های فسیلی به عنوان دلیل اصلی گرم شدن کره زمین در توافقنامه‌ای ذکر می‌شود. قبل از انتشار این توافق کلی، ۳ پیش‌نویس منتشر شد که در هر کدام از آنها لحن ملایم‌تری نسبت به قبلی به کار گرفته می‌شد.
نمایندگان تمام کشورها باید با کلمه به کلمه پیش‌نویس نهایی موافقت کنند تا به توافق نهایی منجر شود. پیش از انتشار پیش‌نویس سوم، هند با حمایت چین و تعدادی دیگر از کشورهای در حال توسعه نسبت به یکی از بندهای این توافق اعتراض داشتند؛ آنها حذف مصرف زغال‌سنگ را رد کردند و با مذاکراتی که میان نمایندگان هند، چین، آمریکا و اتحادیه اروپا صورت گرفت، حذف مصرف زغال‌سنگ به «کاهش» استفاده از آن تغییر پیدا کرد. در نهایت کشورها با وجود مخالفت‌ها توافق کردند تا مصرف زغال‌سنگ را کاهش دهند.
گوترش: دسترسی به اهداف معلق ماند
آنتونیو گوترش، دبیر‌کل سازمان ملل نیز با انتقاد از نتیجه نهایی اعلام کرد که نمایندگان کشورها نتوانسته‌اند به تمام اهداف مهم آب‌و‌هوایی رسیدگی کنند. گوترش، توافق گلاسکو را تحت تاثیر منافع و اراده سیاسی کشورها دانست و گفت با اینکه گام مهمی برداشته شده اما همچنان کافی نیست. او همچنین تاکید کرد که جهان در وضعیت اضطرار قرار گرفته و در این شرایط باید یارانه سوخت‌های فسیلی حذف شود، استفاده از زغال‌سنگ کنار گذاشته شود، از کشورهای کم‌درآمد و آسیب‌پذیر که در معرض تبعات تغییرات اقلیمی قرار گرفته‌اند، حمایت شود و در نهایت کربن نیز قیمت‌گذاری شود.
گوترش در سخنرانی خود از کشورها خواست تا کمک مالی ۱۰۰ میلیارد دلاری-که قرار بود از امسال به کشورهای کم‌درآمد پرداخت شود- را عملی کنند.
گوترش در سخنرانی خود اشاره کرد که دسترسی به این اهداف معلق مانده است. او همچنین گفت که اولویت اصلی کشورها باید محدود کردن انتشار گازهای گلخانه‌ای باشد تا میزان آن در دهه آینده تا ۴۵درصد کاهش پیدا کند.
تغییر لحن پیش‌نویس به دنبال فشارها
در توافق نهایی لحن بکار برده شده نسبت به بایدها و نبایدهای پیش‌نویس‌های اولیه نسبت به آلوده‌کننده‌ترین سوخت فسیلی تقلیل پیدا کرده و از «حذف زغال‌سنگ» به «کاهش مصرف آن» رسیده است. این تغییر لحن به دلیل فشارهای وارده از سوی هند بود. سیمونتا سوماروگا، نماینده سوئیس به همراه نمایندگان جزایر مارشال، مکزیک و دیگر کشورها این تغییر لحن را محکوم کردند. سوماروگا می‌گوید که بند مربوط به زغال سنگ در دقایق آخر تغییر کرد، کشورهای دیگر نظری نداند و دیگر اجازه تغییرات بیشتری داده نشد. او می‌گوید: «از این روند و تغییرات دقیقه ۹۰ بسیار متاسفیم. این تغییرات نه تنها ما را به ۱.۵ درجه سانتی‌گراد نزدیک نمی‌کند بلکه رسیدن به آن سخت‌تر می‌شود.»
معماران توافق گلاسکو امیدوار بودند بتوانند پیام قدرتمندی را به پایتخت‌های جهان و شرکت‌های خصوصی در سراسر جهان بفرستند که اقدامات بلندپروازانه‌ای باید انجام دهند تا با تبعات اجتناب‌ناپذیر تغییرات اقلیمی مبارزه کنند. این اقدامات در نهایت منجر می‌شود تا نهادهای اجتماعی و قانون‌گذاران از سوزاندن نفت، گاز و زغال‌سنگ برای تولید انرژی کناره‌گیری کنند و به انرژی‌های بادی،‌ خورشیدی و هسته‌ای روی آورند.
آنی دارگوپتا، رئیس موسسه منابع جهانی می‌گوید که قطار در حال حرکت است و تمام کشورهای جهان باید سوار آن شوند. به گفته او اگر دنیا بتواند تغییرات اقلیمی را مهار کند آن وقت هیچ کشوری به حاشیه نمی‌رود. اما بسیاری از کشورها معتقدند که این توافق اتفاق‌های امروز را در نظر نمی‌گیرد؛ آن هم در سالی که گرمای مرگبار در کانادا، سیل‌های مخرب در آلمان و نیویورک و آتش‌سوزی‌های جنگلی گسترده در سیبری رخ داده است. در آغاز نشست تغییرات اقلیمی سازمان ملل، رهبران دنیا از جمله جو بایدن،‌ رئیس‌جمهور آمریکا و بوریس جانسون، نخست‌وزیر بریتانیا این نشست را آخرین و بهترین امید جهان برای نجات کره زمین خوانده بودند. نتایج تحقیقات یکی از گروه‌های محیط زیستی نشان می‌دهد ۲ توافقی که دولت‌ها برای کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای و قطع جنگل‌زدایی در جریان این نشست امضا کردند باعث می‌شود که دمای کره زمین را تا ۲.۴ درجه سانتی‌گراد افزایش می‌دهند. دانشمندان می‌گویند که کشورهای جهان یا باید میانگین افزایش دمای کره زمین را تا پایان دهه آینده تا ۱.۵ درجه سانتی‌گراد نسبت به پیش از صنعتی شدن جهان نگه دارند یا به بحران‌های فزاینده تغییرات اقلیمی، انقراض موجودات کره زمین، کمبود آب و جنگ و درگیری تن دهند. کره زمین تاکنون ۱.۱ درجه سانتی‌گراد نسبت به قبل از دوران صنعتی شدن جهان گرم‌تر شده است.