فهرست خودروهای برقی عرضه‌شده در ایران

ایران‌خودرو لونا GRE را عرضه کرده، بی‌ام‌کارز هونگچی E-QM5 را به فروش گذاشته و کرمان‌موتور برای EJ7 و EJ7 پلاس طرح فروش داشته است. لیپ‌موتور T03 شتابران خودرو و اسکای‌ول ET5 نبکا هم سابقه فروش دارند. در بخش کراس‌اوورها، تویوتا bZ3X، فولکس‌واگن ID.4 Crozz، آی‌ام LS7 و دو مدل آئودی Q4 و Q5 e-tron در دوره‌های مختلف عرضه شده‌اند. راساموتور خاورمیانه هم برای سه مدل تمام‌برقی مرسدس‌بنز شرایط فروش اعلام کرده است.

جدول، مدل‌های اصلی این بررسی تا ۱۶ آبان ۱۴۰۵ را نشان می‌دهد. «عرضه‌شده» یعنی برای خودرو دست‌کم یک طرح فروش یا ثبت‌نام در ایران اعلام شده است. تاریخ کنار هر قیمت مشخص می‌کند آن عدد به کدام طرح یا برآورد بازار تعلق دارد. همه مبالغ به تومان‌اند و بردها، ارقام اعلامی برای تیپ ذکرشده یا خانواده مدل‌اند. این فهرست گزیده‌ای از سواری‌های تمام‌برقی است.

از لونا و کی‌ام‌سی تا هاچ‌بک برقی شتابران

لونا GRE، هونگچی E-QM5 و کی‌ام‌سی EJ7 پلاس سه سدان این فهرست‌اند که برد اعلامی‌شان حوالی ۴۰۰ کیلومتر است. لونا در فهرست عرضه اردیبهشت ۱۴۰۳ قرار گرفت و ایران‌خودرو بعدتر برای تکمیل ثبت‌نام متقاضیان فراخوان داد. هونگچی هم پس از عرضه در سامانه، در مرداد همان سال از مسیر فروش مستقیم بی‌ام‌کارز عرضه شد. کرمان‌موتور نیز برای هر دو نسخه EJ7 و EJ7 پلاس شرایط فروش منتشر کرد. حرف «E» در نام این خودرو برای خواندن جدول‌های قیمت مهم است. EJ7 برقی و J7 بنزینی دو مدل متفاوت‌اند و ممکن است در جست‌وجوی قیمت کنار هم دیده شوند.

لیپ‌موتور T03 در این جمع بدنه کوچک‌تری دارد. شتابران خودرو نسخه ۴۰۳ را برای ایران معرفی کرد و نخستین سری آن در اردیبهشت ۱۴۰۴ به خریداران تحویل شد. در مهر ۱۴۰۵، شرکت برای مدل ۲۰۲۵ قیمت قطعی ۴ میلیارد و ۳۰۰ میلیون تومان و موعد تحویل ۳۰ روزه اعلام کرد. این سابقه برای تشخیص وضعیت مدل اهمیت دارد. هم نسخه معرفی‌شده برای بازار ایران مشخص است، هم فروش و تحویل آن در دوره‌های گذشته ثبت شده است.

نام لاماری ایما برقی هم از نمایشگاه خودرو شیراز در سال ۱۴۰۳ وارد خبرها شد. آرین پارس موتور آنجا نسخه تمام‌برقی ایما را به نمایش گذاشت. در اطلاعیه‌های فروش بررسی‌شده، نمونه‌ای از ثبت‌نام یا فروش عمومی همین نسخه پیدا نشد. ایما هیبریدی در سامانه عرضه سابقه دارد و نسخه بردافزا نیز گواهی تأیید نوع گرفته است، اما آن دو قوای محرکه متفاوتی دارند. به همین دلیل ایما تمام‌برقی بیرون از جدول آمده است. در مقابل، بستیون NAT ایران‌خودرو، هوندا e:NS1 و فونیکس FX برقی مدیران خودرو نمونه‌های دیگری‌اند که سابقه اعلام فروش یا ثبت‌نام دارند.

قیمت خودروهای برقی در ایران چگونه خوانده می‌شود

تویوتا bZ3X را تویوتا با همکاری گروه خودروسازی گوانگ‌ژو برای بازار چین توسعه داد. در ایران، رخش خودرو پارس تیپ ‎520 Pro‎ را در مهر ۱۴۰۵ با قیمت ۸ میلیارد و ۹۱۰ میلیون تومان در اتونوین عرضه کرد. در هفته‌های بعد، کاربانک برآورد بازار این تیپ را برای ۶ آبان حدود ۱۰ میلیارد تومان ثبت کرد. هر دو عدد به یک تیپ مربوط‌اند، اما یکی از طرح فروش می‌آید و دیگری برآورد بازار در تاریخی مشخص است.

نمونه دیگر، آی‌ام LS7 است. در یکی از طرح‌های فروردین ۱۴۰۵ رقم ۱۲ میلیارد و ۹۶۶ میلیون تومان منتشر شد. نیکا موتور در طرح شهریور همان سال برای تیپ لاکچری مدل ۲۰۲۵، ۱۴ میلیارد و ۷۰۰ میلیون تومان اعلام کرد و مهرماه گزارش تحویل خودروهای همان مرحله منتشر شد. درباره لونا، تفاوت از جنس دیگری است. برآورد ۴٫۵ میلیارد تومانی کاربانک به ۶ آبان برمی‌گردد و نمودا در ۱۶ آبان قیمت پیشنهادی لونا مدل ۲۰۲۴ کارکرده با بدنه سالم را حدود ۴٫۹۸ میلیارد تومان برآورد کرده است. ترکیب این دو رقم برای اعلام یک «قیمت روز» واحد، تفاوت تاریخ و وضعیت خودرو را پنهان می‌کند.

همین تفاوت درباره دو آئودی هم دیده می‌شود. عدد ۱۲٫۸ میلیارد تومان در جدول به فروش Q4 40 مدل ۲۰۲۵ نادین خودرو در مهر مربوط است. معین خودرو برای عرضه Q4 در طرح آبان ۱۴۰۵ رقمی حدود ۱۲٫۶۸ میلیارد تومان اعلام کرد. عدد ۱۲٫۹ میلیارد تومانی Q5 نیز قیمت اعلامی شهریور است. تاریخ، تیپ و نام عرضه‌کننده کنار عدد روشن می‌کنند خریدار با قیمت کدام خودرو و کدام طرح روبه‌رو است.

برد خودروهای برقی از کاتالوگ تا خیابان

عدد ۵۲۰ کیلومتر برای تویوتا bZ3X ‎520 Pro‎ از چرخه آزمون چینی CLTC می‌آید. عدد ۵۲۰ کیلومتر اسکای‌ول ET5 در کاتالوگ با چرخه NEDC ثبت شده است. ظاهر این دو عدد یکسان است، اما با دو روش آزمون به دست آمده‌اند. دمای هوا، سرعت و استفاده از بخاری یا کولر نیز بر مصرف انرژی و مسافت قابل پیمایش اثر می‌گذارند. برای همین، این اعداد مشخصات نسخه‌ها را نشان می‌دهند و برای پیش‌بینی مسافت یک سفر باید شرایط مسیر را هم در نظر گرفت.

خودروی تمام‌برقی در خیابان آلایندگی اگزوز ندارد و به همین دلیل ورودش به ناوگان پرتردد برای کیفیت هوای شهر اهمیت دارد. اثر اقلیمی آن در چرخه عمر به تولید باتری و ترکیب برق مصرفی هم وابسته است. در تهران، گزارش‌هایی از ازدحام در بعضی جایگاه‌های شارژ تاکسی‌های برقی منتشر شده و شرکت کنترل ترافیک شهرداری از اجرای شش ایستگاه جدید با هدف بهره‌برداری تا پایان سال ۱۴۰۵ خبر داده است. این وعده درباره تهران است و دسترسی به شارژ را باید برای هر شهر و مسیر جداگانه دید. فهرست فروش می‌گوید چه خودروهایی به ایران رسیده‌اند یا برای ثبت‌نام معرفی شده‌اند. تجربه استفاده روزمره به پرسش دیگری گره خورده است. خودرو شب کجا شارژ می‌شود و در مسیر بین‌شهری، جایگاه بعدی کجاست؟