تخلفات مدیریت پسماند پزشکی در تبریز

در پی ارسال گزارش نگران‌کننده از نحوه مدیریت پسماندهای پزشکی غیربیمارستانی، بازدید میدانی مشترکی با حضور سیدعلی‌اکبر میرراضی (معاون محیط‌زیست انسانی اداره‌کل حفاظت محیط‌زیست استان)، ناصر منوچهری (رئیس حفاظت محیط‌زیست تبریز) و مهندس غفاری (رئیس اداره مدیریت آب و خاک و پسماند) از مراکز بی‌خطرسازی «مهسا» و «آذین تجهیز کوثر» و محل نهایی دفن سازمان مدیریت پسماند شهرداری تبریز انجام شد.

بی‌خطرسازی ناقص و دفن مستقیم عوامل بیماری‌ز

بنا بر بررسی‌های اولیه، در بخشی از این واحدهای تحت نظارت، فرایند دریافت، نگهداری و آماده‌سازی تارهای عفونی مطابق استانداردهای مدیریت الایند انجام نشده و مشهود است. فهرست تخلفات برای اصلاح به مدیران مربوطه و دانشگاه علوم پزشکی تبریز به‌عنوان نهاد عامل نظارت بر الایندات درمانی استان ابلاغ شد.

خطرناک‌ترین یادآور یافته اما به مرکز دفن مربوط بود؛ دو خودروی حامل پسماند پزشکی مرکز مپسا که در این بازرسی قصد ورود به محل نهایی را داشتند، متوقف شدند و در هر دو مورد تخلف آشکار مشخص گردید. پسماندهای عفونی بدون خرد شدن، عدم وجود برچسب‌گذاری استاندارد و فقدان مستندات اثبات فرآیند به‌اصطلاح بی‌خطرسازی، نشان دادند که پروتکل‌های عمومی در این مرکز به‌دفعات نقض شده است. عدم حضور ناظر فنی پسماندهای پزشکی سازمان مدیریت پسماند در محل، این فقدان نظارت را تکمیل و تصریح کرد.

دستورات قاطع؛ الزام ناظر فنی و بازپس‌گیری پسماند غیراصولی

بر همین اساس، تصمیمات قاطع زیر اتخاذ و برای پیگیری و ابلاغ به مراجع قضایی (معاون گزارشگر معاونت اجتماعی و پیشگیری از وقوع جرم دادگستری استان) ارسال شد:

• ممنوعیت پذیرش بدون حدنصاب: سازمان مدیریت پسماند موظف است از پذیرش هرگونه پسماند پزشکی که شرایط و مستندات لازم را ندارد مسئولانه خودداری کند.
• زمان‌بندی مشخص تحویل: شرکت‌های فعال باید در جای بازه تعیین‌شدهای که رسماً اعلام می‌شود و حضور فیزیکی ناظر فنی، حمل و تخلیه بار را انجام دهند.
• ** رسماً اعلام می‌شود و حضور فیزیکی ناظر فنی، حمل و تخلیه بار را انجام دهند.
• نظارت و مسئولیت دانشگاه علوم پزشکی: مسئولیت کامل و نظارت مستمر بر تمام مراحل (ج علوم پزشکی به‌عنوان متولی ملازم و حرفه‌ای قرار گیرد.

سلامت شهروندان‌ و توسعه پایدار؛ اولویت مشترک دستگاه‌های نظارتی

مهندس میررازدی در همین چاچوب هشدار داد: «مدیریت ناصحیح پسماندهای پزشکی، مستقیماً سلامت شهروندان و امنیت زیستی جامعه را هدف قرار می‌دهد؛ لذا هرگونه تغییر و تخفیف باید در کوتاه‌ترین زمان برطرف شود.»

این پرونده نشان می‌دهد بود چالش‌های جدی در مدیریت پسماند فعال استان، با وجود تأکیدات مکرر بر قواعد محیط زیست و ضرورت دیده‌بان و نظارت در بستر توسعه پایدار، همچنان حل‌ناشده است. اهالی و گروه‌های مردمی فعال در حوزه گردشگری شهری و سکونتگاه‌های پیرامون مرکز دفن، رفتاری مشاور در پایش زیست‌محیطی و ضمن گزارش تخلفات، بر مسئولیت‌آوری ذی‌نفعان شرکت دولتی امید دارند.