وقتی صحبت از آلودگی هوای تهران می‌شود، ذهن‌ها معمولاً به‌سمت خودروها، ساختمان‌ها، نیروگاه‌ها، پالایشگاه‌ها و کارخانه‌ها می‌رود. اما در این میان، یک عامل مهم و تأثیرگذار کمتر دیده می‌شود: موتورسیکلت‌ها که با وجود سهم بالای آنها در تولید آلاینده‌ها که چیزی حدود ۲۰ درصد است و هنوز توجه کافی از سوی مردم و مسئولان به آنها نشده.

براساس آمار رسمی پلیس راهور، هر روز بیش از چهار میلیون موتورسیکلت در تهران تردد می‌کنند که حداقل نیمی از آنها فرسوده و کاربراتوری هستند؛ یعنی فاقد حداقل استانداردهای فنی و زیست‌محیطی. برای درک بهتر این تفاوت، کافی است بدانیم که یک موتورسیکلت کاربراتوری می‌تواند تا ۱۵ برابر بیشتر از یک خودروی استاندارد یورو ۵ هوا را آلوده کند!

شاید بعضی بگویند خودروهای داخلی مثل پراید هم از استاندارد یورو ۵ فاصله دارند که حرفشان درست است، اما حتی ماشینی مثل پراید که از استانداردها بسیار دور است، نسبت به این موتورسیکلت‌ها آلودگی کمتری، در حد یک‌سوم، دارد. به بیان دیگر، سه خودروی پراید که در سطح شهر تردد می‌کنند، آلایندگی‌شان به‌اندازه یک دستگاه از این موتورسیکلت‌های فرسوده است.

البته متأسفانه مسئله موتورسیکلت‌ها تنها به آلودگی هوا محدود نمی‌شود. تخلفات گسترده و بی‌پروای موتورسواران، از عبور از چراغ قرمز گرفته تا حرکت در خلاف جهت تا تردد در پیاده‌روها و خطوط ویژه، به بخشی از واقعیت روزمره شهر تبدیل شده است. نکته بسیار ناراحت‌کننده این است که بسیاری از این تخلفات در مقابل چشمان پلیس و دوربین‌های راهنمایی و رانندگی رخ می‌دهند، بدون آنکه برخورد مؤثری صورت بگیرد.

یکی از چالش‌های ما در باشگاه پیاده‌روی این بود که مردم را تشویق کنیم در سطح شهر پیاده‌روی کنند و به‌جای اتومبیل، پیاده تردد کنند و یکی از دلایلی که بعضی از مردم امتناع می‌کردند، این بود که می‌گفتند پیاده‌روها به خاطر وجود موتورسیکلت ناامن است و می‌ترسند به آنها بزنند و فرار کنند. این درحالی‌است که توسعه پیاده‌راه‌ها و ترویج فرهنگ پیاده‌روی، یکی از راهکارهای کلیدی برای کاهش آلودگی هوا و رشد کیفیت زندگی شهری به شمار می‌رود.

مطالبه ما شهروندان از مسئولان امر این است که هم مسئله آلودگی موتورسیکلت‌ها را حل کنند و هم ترددشان مثل خودروها طی ضوابط و قوانین رانندگی دربیاید که این هم برای خود راکب‌های موتورسوار خوب است و هم برای بقیه شهروندان که سوار موتور نیستند.