استانداران منیتوبا و ساسکاچوان اعلام وضعیت اضطراری کرده‌اند و ساکنان ۱۵ منطقه روستایی در شمال ساسکاچوان -که بومیان کانادایی در آن زندگی می‌کنند- از خانه‌های خود فرار کرده‌اند. ۱۷ هزار نفر از منیتوبا گریخته‌اند که به‌گفته «واب کینو»، استاندار منیتوبا، بزرگترین تخلیه ساکنان محلی در تاریخ معاصر بوده است. وضعیت اضطراری تا ۳۰ روز ادامه خواهد داشت و درصورت لزوم تمدید خواهد شد. کنترل شعله‌های آتش غیرممکن شده است؛ روز پنجشنبه آتش‌سوزی‌ها در مرکز و شمال استان آلبرتا با ایجاد گرمای بیش‌ازحد، رعدوبرق شدید و بادهای مهیب شعله‌ورتر شدند و دودی که این استان را فراگرفت باعث شد موج جدیدی از ساکنان محلی خانه‌های خود را تخلیه کنند. ابرهای سنگین سیاه به‌سمت ایالات متحده در حرکت‌اند و کیفیت هوای ایالت‌های ویسکانسین، میشیگان و مینسوتا را برای ساکنانشان در سطح هشدار قرار داده‌اند. «الیزابت دانکو»، کارشناس هواشناسی در Accuweather، می‌گوید شمال‌غرب ایالت النوی که به مرز کانادا نزدیک‌تر است، در روزهای آینده شاهد دود ضخیمی خواهد بود. «آسمان احتمالاً رنگ مه‌آلودی خواهد داشت و طلوع و غروب خورشید درخشان‌تر خواهد بود؛ چون دود رنگ‌های صورتی و نارنجی را پررنگ‌تر می‌کند.»
در پیش‌بینی‌های آب‌و‌هوا هیچ نشانه‌ای از بارش کافی دیده نمی‌شود، در همین حال دمای بالای هوا در شب و بادهای شدید می‌توانند سرعت گسترش شعله‌ها را تشدید کنند. فصل آتش‌سوزی‌های کانادا که بین ماه‌های مه تا سپتامبر اتفاق می‌افتد، تاکنون جان دو نفر را گرفته است. گروه‌های آتش‌نشانی از بریتیش‌‌ کلمبیا و نواسکوشیا هم‌اکنون برای خاموش کردن شعله‌های ساسکاچوان اعزام شده‌اند و ارتش کانادا هم برای کمک به تخلیه خانه‌ها مشغول به‌کار است. به‌گفته «مرکز آتش‌سوزی جنگلی بین‌سازمانی کانادا» از اوایل سال ۲۰۲۵ آتش‌سوزی‌ها در سراسر استان‌های ساسکاچوان و منیتوبا به بیش از ۶۰۰ هزار هکتار خسارت‌های بسیاری وارد کرده است؛ مساحتی که تقریباً به بزرگی ایالت دلوور است.
سال ۲۰۲۳ بی‌سابقه‌ترین آتش‌سوزی‌های جنگلی در کانادا اتفاق افتاد که محققان علت آن را انتشار گازهای کربن در جهان تشخیص دادند. در آن سال سراسر ۱۳ استان و منطقه در کانادا تحت‌تأثیر قرار گرفتند. گنبد گرما به ۶۱۹ مورد مرگ‌ومیر در استان بریتیش‌ کلمبیا منجر شد، شهری کوچک بر اثر آتش‌سوزی از بین رفت و خشکسالی گسترده‌ای را رقم زد. این آتش‌سوزی باعث شد کشاورزان منیتوبا به‌دلیل ناتوانی در تأمین غذای دام، گله‌های گاو خود را به حراج بگذارند.
فصل آتش‌سوزی‌های جنگلی در سال ۲۰۲۴ خفیف‌تر بود. به‌گزارش نیویورک‌تایمز، هنوز مشخص نیست تابستان امسال چگونه پیش خواهد رفت، اما به‌گفته «ریچارد کار»، تحلیلگر آتش‌سوزی در وزارت منابع‌طبیعی کانادا، ژوئن ماه بسیار مهمی است؛ زمانی که در غرب کانادا باران‌های بیشتری می‌بارد. در منیتوبا انتظار می‌رود کیفیت هوای کل استان در شرایط خطرناک و در رده‌بندی قرمز قرار بگیرد که هم بر گروه‌های حساس و هم افراد دیگر تأثیر بگذارد.

دود با بدن ما چه می‌کند؟
تحقیقات اخیر خطرات ناشی از تنفس دود آتش‌سوزی‌ها برای سلامت انسان را دست‌کم گرفته‌اند. به‌گزارش NPR، طبق تحلیلی که به‌تازگی در مجله اپیدمیولوژی منتشر شده است، خطر بستری‌شدن افراد به‌دلیل مشکلات قلبی-تنفسی مانند افزایش فشار خون یا حمله قلبی، چند ماه پس از قرار گرفتن در معرض دود افزایش می‌یابد که نشان می‌دهد اثرات آتش‌سوزی می‌توانند مدت‌ها بعد از خاموش شدن شعله‌های آتش خود را نشان دهند. ژانویه ۲۰۲۵، شعله‌های مرگبار آتش لس‌آنجلس را دربر گرفت و باعث کشته‌شدن دست‌کم ۲۹ نفر و نابودی بیش از ۱۲ هزار خانه و ساختمان شد.
می‌دانیم دود ناشی از آتش‌سوزی‌های جنگلی برای بدن سمی و مضر است، اما میزان ضرر آن با نیازمند تحقیقات بیشتری است. سال گذشته تحقیقی که به‌مدت یک‌دهه روی یک میلیون نفر در جنوب کالیفرنیا انجام شد، نشان داد قرار گرفتن در معرض دود ناشی از شعله‌های آتش در برابر دیگر انواع آلودگی‌های هوا مانند دود ناشی از موتور خودروها یا کارخانه‌ها می‌تواند خطر ابتلا به زوال عقل را تا ۲۱ درصد افزایش دهد.
به‌گزارش گاردین، تحقیق دیگری که باز هم در کالیفرنیا انجام شد، نشان می‌دهد که بیش از ۵۰ هزار مورد مرگ‌ومیر زودرس نوزادان ناشی از استنشاق دود آتش‌سوزی‌های جنگلی است. آسمان‌های پردود با جهش میزان مراجعه افراد به بیمارستان‌ها و تماس‌های تلفنی با اورژانس برای افراد مبتلا به بیماری‌هایی مانند آسم ارتباط مستقیم دارد و برای افرادی که مشکلات قلبی عروقی دارند، در روزهایی که حجم سنگینی از دود در آسمان است، خطر ایست قلبی ۷۰ درصد افزایش می‌یابد.
اینها فقط نمونه‌هایی از خطرات دود آتش‌سوزی جنگلی برای سلامت انسان است. «لیزا پاتل»، متخصص اطفال و مدیر اجرایی در «کنسرسیوم جامعه پزشکی درباره اقلیم و سلامت»، می‌گوید هر چه تحقیقات بیشتری انجام می‌شود، بیشتر درباره اینکه اعضای مختلف بدن انسان تحت‌تأثیر قرار می‌گیرند، متوجه می‌شویم. «ما مدت‌هاست که نگرانیم اما مردم واقعاً این تهدید را درک نمی‌کنند؛ چون (پدیده) جدیدی است.»
پاتل به نتایج تحقیقات درباره آتش‌سوزی‌های جنگلی و نرخ تولد اشاره می‌کند: «ما شواهدی داریم از اینکه بر اثر این پدیده وزن نوزاد هنگام تولد کاهش می‌یابد و همچنین شواهد نوظهوری وجود دارد که دود آتش‌سوزی‌های جنگلی مرده‌زایی را افزایش می‌دهند.» قرار گرفتن در معرض دود آتش‌سوزی خطر زایمان زودرس را تا ۳.۴ درصد افزایش می‌دهد.
پاتل تأکید می‌کند آلاینده‌های ریز سال‌هاست مورد بررسی قرار گرفته‌اند و آلودگی‌های ناشی از ذرات معلق مرتبط با سوخت‌های فسیلی در سراسر جهان منجر به مرگ ۸.۱ میلیون نفر شده است؛ آماری که بیش از مرگ‌ومیر ناشی از مصرف تنباکو است.
اما دود آتش‌سوزی‌های جنگلی حتی بدتر است. هر عضوی از بدن با ذرات ریزی که وارد سیستم گردش خون می‌شوند، تحت‌تأثیر قرار می‌گیرد. شواهدی وجود دارد که چنین آلودگی‌هایی می‌توانند وارد جفت جنین شوند و مغز، ریه و کبد در حال‌ شکل‌گیری جنین را تحت‌تأثیر قرار دهند. «ما سال‌هاست که می‌دانیم اثر متفاوتی از دود آتش‌سوزی‌های جنگلی وجود دارد که آن را سمی‌تر می‌کند.» پاتل می‌گوید: «و حالا می‌دانیم که فقط مشکل تنفسی نیست، روی دیگر اعضای بدن هم اثر می‌گذارد.»
دود آتش‌سوزی جنگلی حاوی ترکیبات آلی فرار، هیدروکربن‌های معطر و فلزات سنگین است. بخشی از دلیل آن‌ چیزی است که می‌سوزد: زمانی که ساختمان‌ها می‌سوزند، دود آن شامل فلزات، شوینده‌ها و انواع مختلفی از مواد شیمیایی است که برخی از آنها سرطان‌زا هستند و به‌ دانه‌های ریز یکنواخت تبدیل می‌شوند. «تمام این موارد بدتر از آلودگی‌های سوخت‌های فسیلی برای بدن ماست که همیشه تنفس می‌کنیم.»
علاوه‌بر افراد باردار، افراد مبتلا به بیماری‌های مزمن و سالمندان و به‌ویژه کودکان به‌شدت آسیب‌پذیرند؛ چون در پنج سال اول زندگی ریه‌هایشان به‌سرعت در حال شکل‌گیری است و آنها دود بیشتری را نسبت به افراد بزرگسال تنفس می‌کنند. تحقیقی در سال ۲۰۲۱ تخمین می‌زند در شرایط مساوی، میزان آسیب ناشی از از آتش‌سوزی‌های جنگلی برای سلامت تنفسی کودکان ۱۰ برابر بیشتر از آلودگی‌های دیگر است.
تعداد روزهای آتش‌سوزی‌های جنگلی بیشتر و بیشتر می‌شود. بنابراین، باید ذهنیت خود را از اینکه اینها اتفاقی یکباره‌اند، تغییر دهیم. موضوعی که می‌تواند برای نسل آینده کم‌وبیش معادل مواجهه مزمن باشد.