روزانه ۵۵ هزار تن زباله تولید می‌کنم. ایران در نماگر «مدیریت کنترل‌شده پسماند» در درگاه EPI در سال ۲۰۲۴ در چارک سوم بود. ۷۵ درصد از پسماند سنگین کشور دفن می‌شود که ۹۵ درصد از این دفن غیراصولی است. همه اینها یعنی ایران در مدیریت پسماند بدتر از ۱۲۰ کشور دیگر جهان است. تا سال ۲۰۲۱ میلادی در سطح جهان دو هزار نیروگاه زباله‌سوز احداث شده، اما ایران هنوز سهم نیروگاه‌های زیست‌توده‌اش از سبد انرژی کشور نزدیک به صفر و از سبد انرژی‌های تجدیدپذیر، نزدیک به ۱ درصد است. اینکه چرا شهرداری‌ها که خود عملاً مالک پسماند هستند و موظف به مدیریت آن، به‌سمت احداث لندفیل، هاضم و یا زباله‌سوز نرفتند، موضوعی است که «هلیاسادات حسینی»، مدیرکل دفتر توسعه نیروگاه‌های زیست‌توده ساتبا، ادبیات متفاوت سرمایه‌گذاری در شهرداری‌ها را عامل آن می‌داند. او معتقد است باتوجه‌به وضعیت ناترازی کشور، اولویت با خورشیدی‌ها است و به‌جهت وضعیت اسفناک زباله باید به‌سمت نیروگاه‌های زیست‌توده برویم و بنا است تا در دولت پزشکیان ظرفیت نیروگاه‌های زیست‌توده ۱۰ برابر شود و از ۲۱ مگاوات به ۲۰۰ مگاوات برسد.

بزرگ‌ترین رویداد فناوری کشور در حالی به پایان رسید که ابر چالش‌های ایران در آن جایی نداشتند. هنگامی که ایران با بحران‌های آب، آلودگی هوا و کمبود انرژی دست‌و‌پنجه نرم می‌کند، دومین دوره جایزه ملی فناوری کشور(نکست) برگزار و تمام شد اما استفاده از فناوری برای حل این بحران‌ها دوباره در آن نادیده گرفته شد.

پیام ما| آن‌طورکه برگزارکنندگان همایش «ودیعه‌گذاری بر بطری‌ها» می‌گویند، موضوع ساده است. بطری نوشیدنی مبلغ کمی «گرویی» (یا ودیعه) دارد، مصرف‌کننده در ابتدا گرویی را به‌همراه قیمت نوشیدنی پرداخت می‌کند و پس از مصرف بطری خالی را تحویل می‌دهد و گرویی را عیناً پس می‌گیرد. به همین سادگی می‌توان نرخ بازیافت بطری‌های یکبارمصرف تا بالاتر از ۹۰ درصد (مثلاً در آلمان، نروژ و فنلاند) رساند. این همایش نخستین‌بار در سال ۱۴۰۱ در دانشگاه علم و صنعت برگزار شد و در روزهای اخیر هم دانشکده مکانیک دانشگاه فنی تهران میزبان دومین همایش در این زمینه بود. فعالان دانشگاهی، محیط‌‌زیستی و البته فعالان حوزه صنعت از راهکارهای عملی در این زمینه گفتند و بر این نکته تأکید کردند که تا وقتی قوانین در این عرصه به‌درستی تدوین و رعایت نشود، نمی‌توان امیدی به عملی‌شدن این موضوع داشت. در این همایش اما جای خالی تولیدکنندگان و عرضه‌کنندگان بطری‌های نوشیدنی خالی بود. کسانی که بیشترین منفعت را از این چرخه می‌برند.

رییس سازمان حفاظت محیط زیست در پیامی به رویداد «کاربرد هوش‌مصنوعی در مدیریت محیط‌زیست و امنیت‌غذایی» تاکید کرد: هوش مصنوعی تنها یک ابزار است و مسئولیت اصلی بر دوش ما انسان‌ها است. با استفاده از این ابزار، ما می‌توانیم به سوی آینده‌ای پایدارتر و سالم‌تر برای محیط زیست حرکت کنیم.

تالاب انزلی، یکی از مهم‌ترین زیست‌بوم‌های آبی ایران، این روزها با چالش‌های متعددی از جمله گسترش بی‌رویه گونه‌های مهاجم و افزایش رسوبات دست‌وپنجه نرم می‌کند. این تهدیدات نه‌تنها اکوسیستم منحصر به فرد تالاب را در معرض خطر قرار داده بلکه زندگی جوامع محلی وابسته به آن را نیز تحت تاثیر قرار داده است. رئیس گروه اکولوژی تالاب‌های سازمان حفاظت محیط زیست از مهم‌ترین چالش‌های اکولوژیک این تالاب می‌گوید.

دو دهه قبل فصل‌ «اخبار محیط‌زیستی» در واحد درسی «اخبار اقتصادی و اجتماعی» دانشگاه اِکس آن پرُوانس فرانسه، «آبنوس صادقی» را به محیط‌زیست علاقه‌مند کرد و باعث شد هنوز بعد از ۲۰ سال درگیر یک مقوله باشد؛‌ حفاظت. او پس از تحصیل به ایران برگشت و در پروژه‌های مختلفی در حوزه آموزش،‌ حفاظت از دلفین‌ها،‌ قوچ و میش لارستان و... فعالیت کرد تا اینکه سال ۱۳۹۶ و در فضای شکل‌گرفته پس از بازداشت فعالان محیط‌زیست از این حوزه کناره گرفت. در زمانه‌ای که همه به‌دنبال راهی برای مهاجرت هستند، آبنوس صادقی در ایران مانده،‌ کار تدریس زبان فرانسه انجام می‌دهد و در کنار آن همراه با یک گروه در حال انجام پروژه‌ای کتابخانه‌ای با موضوع تاریخ حفاظت طبیعت در ایران است.

این روزها درباره مسئولیت اجتماعی بیش از هر زمان دیگری می‌شنویم، علاوه بر اینکه شرکت‌ها، سازمان‌ها و افراد یکسری منافعی دارند و از سوی دیگر آنها هم در قبال اجتماع، محیط زیست و... باید وظایفی را ایفا کنند. افراد جامعه هر کدام باید در نقشی که برعهده دارند نسبت به کم آبی، تولید زباله، آتش‌سوزی جنگل‌ها و مراقبت از گونه‌های نادر نسبت به گذشته حساس‌تر باشند؛ این موضوع را می‌توان به عملکرد شرکت‌ها و سازمان‌های بزرگ برای ایفای نقش خودشان در قالب مسئولیت اجتماعی بسط داد. ساده‌ترین و راحت‌ترین کاری که یک سازمان می‌تواند انجام دهد استفاده کمتر از ظروف یکبار مصرف است یا اینکه چطور می‌توانند زباله‌های کمتری تولید کنند، از طرف دیگری باید از خودشان بپرسند تا چه اندازه در راستای پذیرش و انجام مسئولیت اجتماعی به کارمندانشان آموزش‌ دادند؟ اما شرکت‌هایی هم فعالیت می‌کنند که عملکردشان انجام کارهایی در حوزه مسئولیت اجتماعی است. درخت می‌کارند، آب و علوفه برای حیوانات در مناطق گرمسیری تهیه می‌کنند، ردپای کربن را کاهش می‌دهند و... اگر زمانی که خوشحال هستید و اوضاع بر وفق مرادتان هست می‌توانید صدقه شاد بودنتان را با حمایت از گونه‌های در معرض انقراض بدهید، یا اگر عزیزتان از دنیا رفته و می‌خواهید یادش سبز بماند درختی بکارید یا اگر فرزندی در راه دارید به نام او از هیرکانی حمایت کنید؛ این کسب و کارهای تازه مسیر کارهای نیک کردن را برای شهروندان آسان کردند اما برای اینکه بتوانند ادامه دهند، نیاز به حمایت بیشتری هم دارند.

مدیریت پسماند تنها مختص به بافت شهری نیست، بلکه در دنیای امروز حتی روستاها و مناطق کوچکی همچون ورنهولم دانمارک اقدامات خود را فراتر از شهرها گسترش و عنوان بهترین سیستم‌های مدیریت زباله را به خود اختصاص داده‌اند.

رِییس سازمان حفاظت محیط زیست مطرح کرد

اداره‌کل محیط‌زیست استان تهران در روز ۱۹ام دی‌‌ماه به وعده‌اش وفا کرد و جلسه تخصصی مبحث آلودگی هوای تهران را با حضور تشکل‌های حوزه تخصصی آلودگی هوا برگزار کرد. «حسن عباس‌نژاد»، مدیرکل حفاظت محیط‌زیست استان تهران، به‌همراه معاونین خود در این جلسه حاضر شدند و ضمن شفاف‌سازی وضعیت آلودگی این استان، از پیشنهادهای تخصصی رفع مشکلات آلودگی هوا اعلام استقبال کردند.