شامگاه ۳۱ فروردین‌ماه درحالی‌که فقط چندروز به شروع فستیوال موسیقی «کوچه» بوشهر مانده بود، خبر لغو این رویداد منتشر شد. اما از همان دقایق انتشار این خبر، سیل حمایت‌ها از برگزارکنندگان و انتقادها به نسبت به لغو آن از سوی مردم در شبکه‌های اجتماعی شکل گرفت. بااین‌حال، چندساعت پس از انتشار این خبر اعلام شد با پیگیری‌هایی از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد، برگزاری این فستیوال قطعی است. هرچند که تا لحظه تنظیم این گزارش، برگزارکنندگان اظهارنظری قطعی نکرده‌اند و وزارت میراث‌فرهنگی و گردشگری نسبت به این موضوع سکوت کرده است.

نمایشگاه گردشگری تهران با تمام نقاط قوت و ضعف به پایان رسید. نمایشگاهی که رئیس‌جمهور در آیین افتتاح آن تأکید کرده بود «ایران برای تمام ایرانیان است»، اما در همان نمایشگاه حتی به‌صورت نمادین هم به بزرگترین اقلیت کشور یعنی افراد دارای معلولیت توجهی نشده بود. در جریان برگزاری نمایشگاه، ویدئویی منتشر شد از حضور چند نفر از افراد دارای معلولیت که به بازدید از نمایشگاه گردشگری رفته بودند و با چالش‌های جدی از مشکلات تردد در سالن‌ها و نبود رمپ‌های مناسب تا فاصله پارکینگ از محل برگزاری نمایشگاه و نبود امکانات حمل‌ونقل مناسب افراد با شرایط خاص در فضای داخلی نمایشگاه مواجه شده و از این موضوع گله‌مند بودند که چرا حتی در نمایشگاه تدبیری برای حضور آنها اندیشیده نشده است. دسترس‌پذیری در فضاهای عمومی سال‌هاست که برای افراد با شرایط خاص مطالبه‌ای است که به آن توجه نمی‌شود و بخش گردشگری هم از این قاعده مستثنا نیست. اما برگزارکنندگان نمایشگاه می‌توانستند حتی به‌صورت نمادین به این قشر توجه ویژه کنند و امکاناتی برای حضورشان در نمایشگاه فراهم کنند؛ شاید همین مقدمه‌ای می‌شد برای توجه متولیان به نیازهای افراد با شرایط خاص در بخش گردشگری، اما این موضوع هم مثل موارد بسیار دیگر در نمایشگاه گردشگری تهران آن‌گونه‌که باید مورد توجه قرار نگرفت.

هجدهمین نمایشگاه بین‌المللی گردشگری تهران، یکی از مهمترین رویدادهای گردشگری کشور، دیروز با حضور رئیس‌جمهور و جمعی از مقامات دولتی و فعالان بخش خصوصی گردشگری در محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران شروع به کار کرد. این نمایشگاه در حالی قرار است ظرفیت‌های گردشگری ایران را به نمایش بگذارد که این بخش به‌واسطه سیاست‌های کلان و برخوردهای قهری در رکودی چندساله به‌سر می‌برد. هرچند برخی فعالان تلاش خود را در تمام این سالها برای نجات و احیای گردشگری متوقف نکردند و به‌رغم وجود موانع و نگاه‌های سلبی و رفتارهایی که به‌شکلی غیرمستقیم بر گردشگری تأثیر منفی داشت، سعی کردند گردشگری کشور را زنده نگه دارند. حالا فعالان گردشگری از سراسر ایران در نمایشگاه سالانه این بخش گرد هم آمده‌اند تا چراغ گردشگری را روشن نگه‌دارند. هرچند هنوز نگاه‌ها و برخوردهایی وجود دارد که به این حوزه آسیب می‌زند و مسعود پزشکیان به‌طور تلویحی در سخنان خود به برخی از این برخوردها اشاره کرد. او به مهمترین نیاز گردشگری ایران که صلح و امنیت است، در سخنانش تأکید کرد.

صنعت گردشگری یکی از مهمترین ارکان اقتصاد کشورها به‌شمار می‌رود و در ایران با وجود جاذبه‌های تاریخی و طبیعی فراوان، با چالش‌های متعددی روبه‌رو است. از کمبود زیرساخت‌ها و مشکلات حمل‌و‌نقل گرفته تا مسائل اقتصادی مردم، همه و همه دست‌به‌دست هم داده‌اند تا این صنعت در مسیر رشد و توسعه قرار نگیرد. در این میان، برگزاری نمایشگاه‌های گردشگری به‌عنوان یک راهکار مؤثر برای برطرف کردن این مشکلات، توجه بسیاری را به خود جلب کرده است. «مصطفی فاطمی»، مدیرکل توسعه گردشگری داخلی کشور، بر لزوم برگزاری این نمایشگاه‌ها تأکید دارد و می‌گوید این رویدادها می‌توانند محلی برای هم‌اندیشی و هم‌افزایی فعالان این حوزه باشند. در این نمایشگاه‌ها، نخبگان گردشگری می‌توانند با اشتراک‌گذاری تجربیات و ارائه راهکارهای نوآورانه، به‌دنبال حل مشکلات زیرساختی، حمل‌ونقل و توان اقتصادی مردم در این حوزه برآیند. مسئله فقط برگزاری نمایشگاه‌ها نیست. در دنیای امروز، توجه به سفرهای مسئولانه و رعایت اصول زیست‌محیطی در کنار رشد گردشگری، ضروری است. به همین منظور، وزارت گردشگری با تشکیل کمیته‌های مختلف و برگزاری دوره‌های آموزشی، تلاش می‌کند تا هم از ظرفیت‌های گردشگری کشور بهره‌برداری کند و هم از آسیب‌های احتمالی به محیط‌زیست جلوگیری کند. با وجود همه چالش‌ها، رویکرد مثبت و همکاری بین فعالان گردشگری و مسئولان می‌تواند به‌عنوان یک نیروی محرکه برای رشد این صنعت عمل کند. به‌ویژه اگر نمایشگاه‌های گردشگری بتوانند به معرفی جاذبه‌های کمتر شناخته‌شده ایران کمک کنند و گردشگری داخلی و خارجی را رونق بخشند. روزنامه «پیام ما» در گفت‌وگو با مصطفی فاطمی، مدیرکل توسعه گردشگری داخلی، به بررسی نقش نمایشگاه‌های گردشگری در حل بحران‌های این صنعت، مشکلات زیرساختی، حمل‌ونقل و راهکارهای ترویج سفرهای مسئولانه پرداخته است.

|پیام ما| اواخر آذرماه، آتش‌سوزی گسترده‌ای در اقامتگاه کاشکیلو رخ داد که منجر به خسارات مالی فراوانی شد. به‌رغم تلاش‌های اولیه برای مهار آتش، تأخیر در رسیدن آتش‌نشانی و مشکلات در سیستم اطلاع‌رسانی به نهادهای امدادی موجب گسترش سریع آتش به کپرها و از بین رفتن بخش عمده‌ای از سازه‌های سنتی اقامتگاه شد. بروز این حادثه بار دیگر مسئله ایمنی اقامتگاه‌های بومگردی و همچنین پوشش بیمه‌ای این مراکز را یادآور می‌شود. هر چند کاشکیلو هم تحت‌پوشش بیمه بود و هم مجهز به تجهیزات اطفای حریق، اما خسارت مالی فراوانی به این مرکز وارد شده که نیازمند حمایت شرکت‌‎های بیمه‌ای است. قراردادهای شرکت‌های بیمه در حال حاضر با چالش‌هایی در پوشش بیمه‌ای اقامتگاه‌های بومگردی مواجه هستند و ضروری است نوع پوشش بیمه‌ای اقامتگاه‌های سراسر کشور مورد بازنگری قرار گیرد.

هشت سال قبل که طرح «سیمرغ کوه‌های ایران» توسط فدراسیون کوهنوردی به تصویب رسید، به‌نظر نمی‌آمد این طرح می‌تواند در سال‌های بعد مشکلاتی برای محیط‌زیست به‌بار آورد. براساس این طرح، هر کس که صعود به ۳۱ قله‌ بلند در ۳۱ استان کشور را انجام دهد، نشان سیمرغ می‌گیرد. اما این طرح که در ابتدا برای شناساندن قله‌های کمتر‌دیده‌شده به کوهنوردان حرفه‌ای بود، در سال‌های اخیر به امری تجاری بدل شده است و به شیوه‌نامه آن عمل نمی‌شود. براساس شیوه‌نامه، گروه‌های کوهنوردی باید در قالب ۱۲نفره به صعود می‌پرداختند، اما در حال حاضر گروه‌هایی چند صد نفره به قله‌های بکر می‌روند که به‌گفته دو عضو مستعفی این طرح، این کار تنها باعث نابودی محیط‌زیست شده و عملاً کمکی به اقتصاد جامعه محلی و گردشگری نکرده است.

نزدیک به نیم‌قرن پیش زلزله‌ای با شدت ۷.۸ ریشتر عمق ۱۰متری طبس را لرزاند و هرآنچه را که روی خاک بود، بلعید. زندگی‌‌ها خاموش شد، سبزها زرد شدند و هنوز کسانی هستند که از سیاهی شب‌های روزنشده خراسان‌جنوبی می‌گویند. بااین‌حال امروز، چهارشنبه ۲۳ آبان‌ماه ۱۴۰۳، از وزیر میراث خبر آمد که یکی از همان روستاهای زیرخاک‌رفته، یعنی اصفهک، به‌عنوان بهترین‌ دهکده جهانی انتخاب شده است. همه ما ققنوس را که پرنده‌ای افسانه‌ای است به عمر بلند و تولد بعد از مرگ می‌شناسیم و حالا می‌توان اصفهک و مردمش را در قامت پرنده‌ای نه افسانه‌ای و بلکه کاملاً حقیقی و عینی دید که تولد پس از مرگ را معنا کردند.

«علت بی‌توجهی به بسیاری از منابع گردشگری و هدردادن آن‌ها در کشور، به دلیل عدم درک نیاز به این منابع است.» این جملات «امیرحسین مسعودی»، مدرس و فعال گردشگری است. او معتقد است نه مقصد مهم است و نه مسیر؛ چیزی که مهم است، همسفر است. همسفر خوبی برای هم باشیم. با احترام به خلق‌وخو، فرهنگ و حقوق هم، این سفر زندگی را برای هم رضایت‌بخش‌تر کنیم و با آگاهی با هم رفتار کنیم. امیرحسین مسعودی در گفت‌وگو با «پیام ما»، از تفکر گردشگری و تأثیر فرد و سیستم بر محیط و شکل‌گیری کنش فرد گفته است.