بایگانی مطالب : میراث

نفایس ملی در هزارتوی ابهام

|پیام ما| براساس اصل ۸۳ قانون اساسی ایران، «بناها و اموال دولتی که از نفایس ملی باشد، قابل‌انتقال به غیر نیست مگر با تصویب مجلس، آن‌هم درصورتی‌که از نفایس منحصربه‌فرد نباشد.» در این اصل به نکته مهمی اشاره شده که نزدیک به چهار دهه است هنوز به‌صورت شفاف به آن پرداخته نشده است. البته اصل ۸۳ از جمله اصولی است که هنوز قوانین تکمیلی آن مصوب نشده و تعریف و معیارهای سنجش آن دارای ابهام است. این ابهام در تعریف دقیق نفایس ملی و تفسیر به رأی در موارد متعدد منجر به بروز مشکلاتی در حفاظت از آثار تاریخی شده است. این نکته که سالهاست مورد نقد کارشناسان و فعالان و مسئولان میراث فرهنگی است، به یک خلأ مدیریتی برمی‌گردد که چندروز پیش مرکز پژوهش‌های مجلس آن را در قالب یک مطالعه تطبیقی مورد بررسی قرار داد و آن «طبقه‌بندی آثار تاریخی غیرمنقول» است. در گزارش مرکز پژوهش‌ها این مسئله مورد تأکید قرار گرفته و پیشنهاداتی نیز به وزارت میراث‌فرهنگی در این زمینه ارائه شده است. با ارائه تعریف دقیق نفایس ملی و طبقه‌بندی آثار غیرمنقول می‌توان امیدوار بود حفاظت از این آثار هم در یک چارچوب اصولی و دقیق انجام شود.
نفایس ملی در هزارتوی ابهام

فروپاشی گل ستون هخامنشی تخت جمشید صحت ندارد

مسئول گروه حفاظت و مرمت پایگاه میراث جهانی تخت جمشید ضمن تکذیب خبر فروپاشی گل ستون هخامنشی تخت جمشید گفت: مرمت گل ستون افتاده تخت جمشید بدلیل ملاحظات اقلیمی و وضعیت فعلی سرمای هوا، در بهار ۱۴۰۴ انجام می‌شود.
فروپاشی گل ستون هخامنشی تخت جمشید صحت ندارد

«جشن سده» امسال نیمه‌خصوصی و فقط با حضور زرتشتیان برگزار می‌شود

رییس انجمن زرتشتیان کرمان:
«جشن سده» امسال نیمه‌خصوصی و فقط با حضور زرتشتیان برگزار می‌شود

صالحی امیری: نوروزگاه با رعایت شئونات ماه رمضان بر پا خواهد بود

وزیر میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری، اعلام کرد نوروزگاه‌ها، با توجه به شئونات ماه رمضان، پس از افطار تا نیمه شب برپا خواهد بود.
صالحی امیری: نوروزگاه با رعایت شئونات ماه رمضان بر پا خواهد بود

رشت، شهر ویرانه‌های باارزش

|پیام ما| در سال‌های اخیر، یکی از معروف‌ترین بناهای تاریخی رشت که در فیلم‌های سینمایی نیز به نمایش درآمده، خانه تاریخی نبی‌زاده بوده است. این خانه که در فیلم «در دنیای تو ساعت چند است؟» نقش مهمی داشت، به یکی از نمادهای فرهنگی و تاریخی رشت تبدیل شده بود. این عمارت که قدمتی بیش از یک قرن دارد، به دلیل حال و هوای قدیمی‌ و شاعرانه‌ای که در خود نهفته است، در خاطرات بسیاری از سینما دوستان و مخاطبان فیلم‌های ایرانی به یادگار مانده است.
رشت، شهر ویرانه‌های باارزش

اصفهان در نبرد میان تاریخ و توسعه

در کشوری که تاریخ و هویت فرهنگی آن به‌طور مستقیم با آثار باستانی و شواهد تاریخی پیوند خورده است، بی‌توجهی به میراث فرهنگی در پروژه‌های شهری همچنان یکی از بزرگترین فجایع مدیریتی به‌شمار می‌آید. درحالی‌که کشورهای پیشرفته دنیا به‌ویژه در حوزه باستان‌شناسی شهری، از این علوم به‌عنوان ابزاری برای حفظ هویت، جذب گردشگر و تقویت اقتصاد خود استفاده می‌کنند، ایران همچنان در مسیر توسعه شهری خود، بسیاری از آثار تاریخی و فرهنگی را قربانی پیشرفت‌های کوتاه‌مدت می‌کند. چنین بی‌توجهی‌هایی، نه‌تنها به تخریب هویت ملی می‌انجامد، بلکه فرصتی عظیم برای بهره‌برداری از این میراث ارزشمند را از دست می‌دهد. در اصفهان، که روزگاری پر از آثار تاریخی و فرهنگی بوده، پروژه‌هایی همچون مترو و میدان امام علی در چند سال اخیر به معضلی برای جامعه باستان‌شناسی و میراث فرهنگی تبدیل شده‌اند. در این پروژه‌ها، شواهد باستانی فراوانی از دست رفته‌اند؛ شواهدی که می‌توانستند نه‌تنها به شناخت و درک بهتر از تاریخ این شهر بیفزایند، بلکه به ابزاری برای حفظ و معرفی هویت اصفهان به جهانیان تبدیل شوند. اعتراضات جامعه باستان‌شناسی در برابر این پروژه‌ها، صدای فروخورده‌ای است که در مقابل فشارهای اقتصادی و سیاسی غالب می‌شود و به‌نظر می‌رسد هیچ‌گونه اراده‌ای برای تغییر نگرش‌ها و درک صحیح از اهمیت این آثار در میان تصمیم‌گیران وجود ندارد. در گفت‌وگویی با «علی شجاعی اصفهانی»، دکترای باستان‌شناسی دوران اسلامی و عضو هیئت‌علمی گروه باستان‌شناسی دانشگاه هنر اصفهان، به بررسی این فجایع و چالش‌های موجود در حفاظت از باستان‌شناسی شهری پرداخته‌ایم.
اصفهان در نبرد میان تاریخ و توسعه

نقشه‌برداری با دستگاه اسکنر لیزری برای اولین بار در یکی از غارهای کشور

مدیر کل دفتر موزه ملی تاریخ طبیعی و ذخایر ژنتیکی سازمان حفاظت محیط زیست گفت: برای اولین بار در کشور نقشه‌برداری غار دمه واقع در پارک ملی موته اصفهان با استفاده از دستگاه اسکنر لیزری سه بعدی (لیدار) انجام شد.
نقشه‌برداری با دستگاه اسکنر لیزری برای اولین بار در یکی از غارهای کشور

۲۸ تابلوی موزه امام علی از دوبی بازگردانده شد

۲۸ تابلوی موزه امام علی از دوبی بازگردانده شد

گنجینه‌های پنهان نهادهای دولتی

|پیام ما|مسئله بناها و آثار تاریخی در اختیار نهادها، سال هاست که در ابعاد مختلف برای میراث فرهنگی کشور تبدیل به چالشی جدی شده است. اولویت‌هایی که در برخی از این نهادها وجود دارد، و شیوه مدیریتی‌ که چندان منطبق بر دانش حفاظت از میراث فرهنگی نیست، در موارد بسیار منجر به تخریب و یا آسیب تدریجی به بناها و آثاری شده که در اختیار این نهادهاست. برخی از این نهادها نه‌تنها در قبال میراث فرهنگی پاسخگو نیستند که بدون مشورت با وزارت میراث‌فرهنگی اقدام به اتخاذ تصمیماتی درباره آثار تاریخی می‌کنند که در مواردی باعث تخریب کامل یک بنا یا از بین رفتن یک اثر برای همیشه شده است. از جمله در روزهای اخیر تصاویری از مسجد وکیل شیراز که در اختیار سازمان اوقاف است، منتشر شده که نشان می‌دهد ساخت‌وسازهایی در عرصه و حریم این بنا صورت گرفته که باعث وارد آمدن آسیب جدی به این اثر تاریخی شده است.
گنجینه‌های پنهان نهادهای دولتی

بلاگرها، تهدید جدید میراث فرهنگی

تلاش یک بلاگر برای جذب مخاطب بیشتر، باز هم بهانه‌ای شد برای مرور خلأهای بسیار در حوزه میراث فرهنگی. از نبود ضمانت اجرایی قوانین در برخورد با متخلفان حوزه میراث فرهنگی و کوتاهی دستگاه‌های متولی در آگاهی‌بخشی عمومی درباره اهمیت میراث فرهنگی کشور تا نصب نشدن تابلوی اطلاعات اثر در محوطه اطراف آن. اقدام این بلاگر به‌گفته مدیران میراث استان منجر به وارد آمدن دو میلیارد تومان خسارت به میراث فرهنگی شده است، اما مشخص نیست قانون چه تصمیمی در مورد تخلف او خواهد گرفت. «میل اُمام» که اثری باستانی به‌جامانده از دوره ساسانی است، هفته گذشته توسط یک بلاگر برای تولید محتوای ویدئویی به آتش‌ کشیده شد. اما این اولین‌بار نیست که یک بلاگر برای خلق تصویر تأثیرگذار و جذب مخاطب به آثار تاریخی خسارت وارد می‌کند.
بلاگرها، تهدید جدید میراث فرهنگی