بایگانی مطالب : محیط زیست
آیا بارشهای پایتخت ادامهدار است؟
مدیرکل هواشناسی تهران اعلام کرد بارش باران طی امروز و فردا (۸ و ۹ مهر) در استان پراکنده خواهد بود.
درحصر رودخانهخواران
موضوع بازگرداندن مالکیت رودخانهٔ «چهلبازه» مشهد بهعنوان سرمایهای ملی و متعلق به عموم مردم ایران، طی یک سال گذشته بارها و بارها مورد بحث قرار گرفته است. در حال حاضر، این رودخانهٔ تاریخی مدعیان بسیار برای مالکیت دارد. تاریخ ماجرای چهلبازه و اراضی بستر و حریم آن را تا زمان پهلوی عقب میبرد. چگونگی این اتفاق مشخص نیست، اما «حاج حسین ملک» نخستین کسی است که نامش بهعنوان مالک این اراضی ثبت شده است و طی یک نقل و انتقال دفترخانهای بخشی از این اراضی که امروز بهنام «پلاک ۱۸۲ وکیلآباد مشهد» میشناسیم، پس از او به مالکیت شخصی به نام «جواد محمدیان خراسانی» درمیآید. «چهلبازه» از این زمین میگذرد و حاج حسین ملک در همان زمان، بستر رودخانه را از زمین خود تفکیک کرده است. بعد از انقلاب اسلامی اموال محمدیان خراسانی مصادره میشود و ستاد اجرای فرمان امام خمینی (ره) اعلام میکند این اراضی در مالکیت اوست و بنابراین رودخانه نیز متعلق به اوست. سالها بعد وزارت نیرو بخشی از این پلاک ثبتی را بهعنوان حریم و بستر رودخانه اعلام میکند. ازآنسو، فردی که ادعای وکالت مالک این زمین (محمدیان خراسانی) را داشت، زمین را به یک تعاونی مسکن میفروشد. پس از آن بنیاد شهید با این استدلال که اموال مالک طبق حکم دادگاه انقلاب مصادره شده است، ادعای مالکیت عرصه را مطرح میکند و بعدها طی حکمی از سوی قوه قضائیه مالکیت عرصه بین بنیاد شهید و ستاد اجرایی فرمان امام تقسیم میشود. حالا ستاد فرمان اجرایی فرمان امام، بنیاد شهید و یک شرکت خصوصی همگی مدعی مالکیت این رودخانه هستند، اما شرکت آبمنطقهای هم میگوید مالکیت بستر رودخانه غیر قابل واگذاری است. ورثهٔ محمدیان خراسانی نیز اعلام کردهاند که رودخانه نمیتوانسته ذیل مصادرهٔ اموال قرار بگیرد؛ چراکه هرگز در مالکیت خانوادهشان نبوده است و سند مالکیت تنها بر اراضی غیر بستر دلالت دارد: «ما هیچ ادعایی در مالکیت رودخانه نداشتیم که کسی بخواهد آن را مصادره کند.» این رودخانه بر مسیل «کَشَفرود» قرار دارد و ساختوساز در حریم و بستر آن میتواند اتفاقات جبرانناپذیری به بار آورد.
زنگخطر فرونشست در گلستان
وزارت نیرو تاکنون ۱۹ سد در استان گلستان احداث کرده است که هدف از ایجاد اکثر آنان تأمین آب کشاورزی عنوان شده است. نقشهٔ فرونشست این استان نشان میدهد راهحل سدسازی جواب نداده و کشاورزان برای تأمین آب زمینهای خود به برداشت بیرویه از سفرههای آب زیرزمینی و حفر نزدیک به ۴۰ هزار حلقه چاه روی آوردهاند. «مهدی معتق»، استاد مرکز تحقیقات علوم زمین و دانشگاه لایپنیتز هانوفر آلمان که اخیراً تحقیقاتی دربارهٔ فرونشست در ایران انجام داده، معتقد است نتیجهٔ این حفر چاهها و همچنین کم شدن تغذیهٔ آبخوانها از بستر رودخانههایی که سدها جلوی جریان یافتنشان را گرفتهاند، با فرونشست سالانهٔ شدید جلوهگری کرده و هماکنون استان گلستان را به سومین استان با فرونشست زیاد در ایران بدل کرده است.
اَبَر بدهکار بانکی شاکی سازمان حفاظت محیطزیست
گویا قرار نیست خبر ساخت پتروشیمی میانکاله در اراضی ملی به این راحتیها از سر خط اخبار خارج شود. پتروشیمیای که کلنگ ساخت آن در روزهای پایانی سال ۱۴۰۰ بر زمین خورد، حواشیاش همچنان ادامه دارد. هرچند مخالفتهای گسترده مانع ساخت آن شد، اما مالک پتروشیمی هم سال گذشته و هم در چند روز اخیر از سازمان حفاظت محیطزیست شکایت کرده است. آنطورکه «حر منصوری»، دیدهبان میانکاله، به ما میگوید، این شکایتها با هدف گرفتن مبالغ کلان بهعنوان هزینهکرد از دولت است. «در این پرونده هم مالک مقصر است و هم مسئولانی که در آن دوره اجازهٔ ساخت پتروشیمی در منطقهٔ میانکاله را دادند. حالا همه باید پاسخگو باشند، اما صرفاً شاهد شکایت و تهدید از سوی مالک هستیم.»
آخرین وضعیت ۶۰ دوربین حفاظتی خریداری شده
اواخر تابستان بود که سرهنگ علی ملکی آهنگران، فرمانده یگان حفاظت منابع طبیعی به کمبود اعتبار اشاره کرده و گفته بود: دو سال و نیم است که ۶۰ دوربین را برای پایگاه جنگلها و مراتع خریداری کردهایم ولی به علت نبود اعتبار برای نصب پایه آنها در انبار خاک میخورند. حالا مدیرکل دفتر حفاظت و حمایت سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری از آغاز فرایند نصب این دوربینها در ماه جاری خبر میدهد.
«هاری» در پستانداران دریایی شیوع پیدا کرد
ماه می امسال یک فُک دریایی در یک ساحل گردشگری در «کیپتاون»، دومین شهر پرجمعیت آفریقای جنوبی، ۵ موجسوار را در عرض چند دقیقه گاز گرفت. هرچند این گروهِ موجسواران با بیتفاوتی این حادثه نادر را به شوخی گرفتند اما کارشناسان از شنیدن این خبر نگران شدهاند زیرا چنین رفتاری در «فُکهای خزپوش» منطقه کِیپ بسیار غیرمعمول است و به نظر میرسد که این قبیل تغییرات رفتاری در پستانداران دریایی در حال تبدیل شدن به الگویی تازه است.
۹ بوستان تهران تعطیل شدند
رئیس مرکز هماهنگی عملیات اضطراری سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران با اشاره به بارش شدید باران، از تعطیلی ۹ بوستان و محدودیت تردد در ۷ بوستان و مرکز تفریحی در پایتخت خبر داد.
تنفس هوای مطلوب پاییزی در پایتخت
شرکت کنترل کیفیت هوای تهران اعلام کرد میانگین کیفیت هوای پایتخت هماکنون (۷ مهر) در شرایط قابل قبول قرار دارد.
برنامه نجات یوز
«ابتدا باید تهدیدها و مشکلات زیستگاهها را رفع کنیم و به موازات آن پروژهٔ تکثیر در اسارت را در دستورکار داریم، اما اولویت، رفع موانع حضور یوز در زیستگاههاست.» اینها، اولین اظهارنظرهای «شینا انصاری»، رئیس سازمان حفاظت محیطزیست، دربارهٔ گونههای حیاتوحش است. گفتههایی که نشان میدهد در این دولت نیز «یوز» و حفاظت از آن از حساسیت ویژهای برخوردار خواهد بود. در کنار رایزنی با وزارت راهوشهرسازی و سایر وزارتخانهها در زیستگاه چه فعالیتهایی باید انجام شود؟ در گفتوگو با «عطیه تک تهرانی»، کارشناس حیاتوحش که سالها تجربهٔ کار میدانی در زیستگاههای یوز و حفاظت از این گونه را دارد، دراینباره پرسیدیم.
مدیریت پسماند با تربیت نسل دانشآموزان محیط زیستی
مدیریت پسماند از مبدأ، یعنی اجرای تفکیک زبالههای عادی از زبالههای خطرناک، از مهمترین سیاستهای بهکارگرفته در جهان برای جلوگیری از چرخهٔ ناسالم زباله و خسارات وارده به محیطزیست است. به همین دلیل است که در جهان از زبالهها بهعنوان طلای کثیف با ارزش بالای اقتصادی یاد میشود. اجرایی شدن این سیاست نیازمند اجرای قوانین مربوط به مدیریت پسماند در شهرداری، سازمان حفاظت محیطزیست و دیگر نهادهای مربوطه و همچنین نهادینه کردن این فرایند در فرهنگ عمومی است. در قانون اساسی بر برخورداری تمامی نهادها از تکلیف قانونی برای مشارکت در جهت مدیریت بهینهٔ پسماندها تأکید شدهاست.
