بایگانی مطالب : جامعه
مجرم اصلی ساختار ناکارآمد است
قتل الهه حسیننژاد، جامعه را در شوک فرو برده است. از یک طرف مسئله ناامنی و تردد زنان در سطح شهر مطرح شده است و از طرف دیگر مسئله سرقتهای مرگبار. قتل الهه و اعتراف متهم مبنیبر سرقت گوشی تلفن همراه او، آنهم درست چهار ماه بعد از سرقت مرگبار از امیرمحمد خالقی، یکبار دیگر اذهان عمومی را درگیر این پرسش کرده که آیا در سالهای اخیر جرایم خشنتر شده است؟ راه برونرفت از این وضعیت چیست؟ «سعیدمعیدفر»، جامعهشناس و مدرس بازنشسته دانشگاه، در گفتوگو با «پیام ما» از این میگوید که مجرم اصلی نظام ساختاری ناکارآمد و بهعبارتی بحران ارزشها و هنجارها و بحران اقتصادی است؛ «اینهاست که از هر کسی قربانی میسازد.»
نجاتیافتگان داعش در چنگ قاچاقچیان
بازداشتشدهها به ستونهای باستانی بسته شدهاند. تروریستها قرار است آنها را اعدام کنند. نمایشی دردناک در آمفیتئاتر باستانی «پالمیرا» برپاست. داعش در پالمیرا جولان میدهد. ستونها را منفجر میکند. آدمها را اعدام میکند و باستانشناس شریف پالمیرا را بعد از بازجویی گردن میزند و پیکرش را بر یکی از ستونهای پالمیرا میآویزد. حالا ۱۰ سال از آنهمه تلخی که کام بسیاری از علاقهمندان به میراث بشری را تلخ کرد، گذشته است. پالمیرا زخمهای زیادی به تن داشت که داعشیها تصرفش کردند، دینامیت به ستونهایش بستند، تندیسهایش را «بت کافر» خواندند و با پتک خرد کردند و تمام توانشان را بهکار بستند تا هر چه از تمدنی که از قرن سوم پیشازمیلاد باقی مانده بود، نابود کنند. آنها مهمترین ویرانه باستانی جهان را ویرانهتر کردند و رفتند. حالا ۱۰ سال گذشته، سوریه کمی آرام شده است، فقر اما هنوز بر شهرها سیطره دارد. مردم هنوز تاوان جنگ را پس میدهند. پالمیرا هم از این حجم فقر و استیصال در امان نیست. قاچاقچیان شبانه به سراغش میروند و هر چه را که بهدست میآورند، در فیسبوک به دلالان آثار تاریخی در سراسر جهان میفروشند. جنگ در خاورمیانه تنها آرامش و امنیت و سلامت را نشانه نرفته، گویی نااهلان -از تروریستها گرفته تا قاچاقچیان- قصد دارند تمام نشانههای تمدنهای غنی در این منطقه را با هر بهانه و بر هر بستر و فضایی محو و نابود کنند.
کشتی مدلین؛ در راه مأموریت غیرممکن برای غزه
کشتی حامل ۱۲ فعال فلسطینی از جمله «گرتا تونبرگ»، فعال ۲۲ساله، و «ریما حسن»، نماینده فرانسوی پارلمان اروپا، قرار است بهزودی به غزه برسد. ارتش اسرائیل اعلام کرده که اجازه نمیدهد این کشتی در غزه پهلو بگیرد و آن را بهسمت بندر اشدود در اسرائیل هدایت خواهد کرد. این دومین تلاش کنشگران برای رساندن کمکهای بشردوستانه به نوار غزه است، اما خدمه این گروه اینبار آماده مواجهه با خطرات پیش رو است. تونبرگ به ساندیتایمز میگوید: «خطر واقعی ساکت ماندن است.» ارتش اسرائیل میگوید تمام سرنشینان این کشتی دستگیر خواهند شد و بهمحض آمادهشدن کشتی فوراً اخراج میشوند. طبق آخرین خبرها، کشتی «مدلین» به سواحل مصر نزدیک شده است و فاصله کمی با غزه دارد. سؤال اینجاست که چرا فعالان محیطزیست حالا روی مسئله غزه متمرکز شدهاند و مقابله با تغییراقلیم را در گرو پایداری صلح در جهان میبینند.
خاستگاه بشری گرفتار ناکارآمدی
کابوس ویرانی با وجود پیگیریهای کارشناسان و رسانهها همچنان بالای سر محوطه کنارصندل مانده است. «محمدرضا میری»، باستانشناس پیشکسوت که حدود ۲۰ سال پیش همراه «یوسف مجیدزاده»، سرپرست کاوش، به جیرفت رفت و پیام خاستگاه بشری بودن ایران را -که نشانههایش در منطقه کنارصندل یافت شده بود- به جهان مخابره کرد، به ما از روزهای کشف و ارتباط همراهانه با مردم میگوید و متعجب است که چرا جمهوری اسلامی از این ثروت بهشکل شایسته نگهداری نمیکند، آن را بهاندازه کافی گسترش نمیدهد و به مردم جهان معرفی نمیکند.
کارگران بیشناسنامه، خاکسترهای بیدیه
آخرین بررسی و گفتوگو با فعالان اجتماعی بندرعباس نشان میدهد «کارگران بلوچ بیشناسنامه کشتهشده در انفجار ظهر ۶ اردیبهشت در بندر شهیدرجایی» حداقل ۱۵ نفر بودند که در هیچ فهرستی اعلام نشدند. بهنظر میرسد اکنون میتوانیم بهرغم ادعای برخی مسئولان که بعد از انفجار، این ماجرا را انکار میکردند، بنویسیم احتمالاً ۵۸ بهعلاوه ۱۵ نفر کشته شدند، اما ۱۵ نفرشان بهدلیل نداشتن مدرک شناسایی حضورشان رد و مرگشان انکار شده است. حالا فعالان اجتماعی و خیریههایی در بندرعباس که به خانوادههای این مفقودان خدمات ارائه میدهند، میگوید هیچ دیه و خدماتی به آنان تعلق نگرفته است و زنان و فرزندانشان به حال خود رها شدهاند. خانوادههای این گروه از جانباختگان میترسند درصورت پیگیری افغانستانی تلقی و از کشور اخراج شوند؛ چون هیچ سندی برای اثبات ایرانیبودنشان ندارند.
حمل آثار تاریخی در ایران با پتو و جعبه
هرساله در سراسر دنیا صدها اثر هنری و تاریخی از موزههای مشهور به نمایشگاههای موقت فرستاده میشوند که امنیت این شاهکارهای هنری در حملونقل آنها بسیار حائز اهمیت است. بهطور معمول، برای انتقال آثار تاریخی و موزهای، بهویژه آثار حساس، ارزشمند و خاص که دارای اهمیت ملی، هنری، مذهبی، تاریخی یا مادی هستند، روشهایی کاملاً تخصصی، دقیق و چندلایه استفاده میشود. هدف اصلی این روشها حفظ اثر در برابر تهدیدهای محیطی و انسانی است.
برزخ اندیشمندان در ورشو
خانه اندیشمندان علومانسانی دیروز، هفدهم خردادماه، سه ساعت پرتنش را سپری کرد. هرچند که سابقه شروع این تنشها به دو سال پیش برمیگردد که معاون فرهنگی و اجتماعی شهرداری و مدیرکل مطالعات فرهنگی و اجتماعی بههمراه تعداد زیادی از عوامل اجرایی شهرداری تهران به این مرکز فرهنگی آمده بودند تا ملک را تخلیه کنند و وقتی مدیران این مجموعه پاسخ دقیقی به سؤالات خود دریافت نکردند، ناچار شدند شب را در این ساختمان به صبح برساندند تا مبادا ساختمان پلمب شود. اما اینبار مدیران شهرداری از مرجع قضائی درخواست کردند با حضور عوامل انتظامی، نسبت به اجرایِ حکم و تخلیه ساختمان اقدام کنند. حضوری که چندساعتی پشت درهای بسته طول کشید و نتیجه این بود که حکم اجرا میشود اما خانه اندیشمندان میتواند با شرط استفاده عمومی از فضا به فعالیت خود ادامه دهد؛ «استفاده عمومی» که تعریف آن هنوز مشخص نیست.
آمار نگرانکننده روند صعودی قتل در ایران
کارزار، دعای دستهجمعی و استوریهای پیدرپی شهروندان برای یافتن دختر گمشده کارساز نشد. ۱۰ روز تمام چشمها پی الهه حسیننژاد گشت و درنهایت پنجشنبه، ۱۵ خرداد، جسم بیجان او پیدا شد. ماجرا بهگفته قاتل که مشخص شده راننده اتومبیلی است که او را برای رساندن به خانهاش سوار کرده بود، زمانی مرگبار میشود که قاتل گوشی تلفن همراه گرانقیمت مسافر را میبیند. الهه حسیننژاد مقاومت میکند و درنهایت سرنوشت او مشابه امیرمحمد خالقی میشود؛ دانشجویی که زمستان پارسال بهدلیل مقاومت برای دزدیدهنشدن لپتاپش مقابل خوابگاه دانشجویی، جان خود را از دست داد. هرچند که برخی ناامنی شهر برای زنان را ریشه قتل الهه میدانند، برخی دیگر معتقدند عوامل اقتصادی در تعدد جرایم بیتأثیر نیست. افزایش روایتهای دزدی، این پرسش را در ذهن ایجاد میکند که آیا جرایمی مانند سرقت، خشونت و قتل در سالهای اخیر افزایش پیدا کرده است؟ متأسفانه آمار میزان جرایم در سال ۱۴۰۳ در دسترس نیست، اما بررسیها از میزان جرایم حوزههای انتظامی کشور در سال ۱۴۰۲ نشان میدهد اغلب جرایم، مانند قتل، نزاع دستهجمعی و شرارتها نسبت به سال ۱۴۰۱ بیشتر شده است.
دیوار جدید ضد ایرانی در مرزهای آمریکا
با تصویب فرمان جدید ممنوعیت ورود ایرانیها به آمریکا، بار دیگر سرنوشت عده کثیری از ایرانیان به تصمیمات دولت این کشور گره خورده است.
شهر ناامن جوانی الهه را بلعید
|پیام ما| «الهه حسیننژاد»، تنها چند قدم با خانهاش فاصله داشت؛ اما آنچه برایش رخ داد، مسیری برگشتناپذیر بود. رانندهای که قرار بود او را به مقصد برساند، با دیدن گوشی موبایلش تصمیم به سرقتی گرفت که منجر به قتل این دختر بیستوچهارساله شد. حادثهای که بار دیگر پرسشهایی جدی درباره امنیت زنان در فضاهای شهری مطرح کرد؛ اینکه آیا مسئولیت تأمین امنیت بر دوش شهروندان است یا ساختارهای شهری و نهادهای رسمی؟ «نفیسه آزاد»، جامعهشناس، در گفتوگویی با «پیام ما» این حادثه را بازتاب بحرانهای زیرساختی، جنسیتی و اقتصادی میداند که در آن فقر، نابرابری و ضعف در مدیریت شهری، جان زنان را بیشتر در معرض خطر قرار میدهد.
