بایگانی مطالب: معماری پایدار

نورپردازی بناهای مسکونی؛ از نمایش اجتماعی تا هزینه‌های پنهان انرژی و شهری

یادداشت حسینیون

شهر در دوراهی تخریب و جریمه

| پیام ما | ۲۰ خرداد امسال، دبیرخانه شورای امنیت کشور در نامه‌ای، موضوعی را به استانداران سراسر کشور، معاون عمرانی وزیر کشور و رئیس سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور ابلاغ کرد که فعالان شهری آن را به دلایل مختلف به زیان شهر می‌دانند. بر اساس این نامه، برخی آرای قطعی تخریب کمیسیون ماده ۱۰۰ شهرداری‌ها تا پایان سال ۱۴۰۵ قابلیت تبدیل‌شدن به جریمه را داشتند. آن‌طور که «امید محمدی میلاسی»، حقوقدان حوزه شهری، می‌گوید، مشکلات اقتصادی و ضرورت تأمین منابع مالی شهرداری‌ها از توجیهات این تصمیم بوده است. هرچند اجرای این مصوبه فعلاً متوقف شده، «محمود اولاد»، پژوهشگر اقتصاد شهری، باور دارد تبدیل تخلف به جریمه می‌تواند در درازمدت تخلفات شهری را به‌شدت افزایش دهد.
شهر در دوراهی تخریب و جریمه

پایداری از دل زندگی

جمعه نهم مرداد، قسمت نخست از فصل دوم پادکست «رِضونانس» منتشر شد؛ پادکستی که مفهوم «پایداری» را نه در قالب بندهای هفده‌گانه سند توسعه پایدار، که در بطن زندگی می‌جوید. «رضا عسگری»، پادکستر «رضونانس»، در هر قسمت، روایت متفاوتی از پایداری را در زندگی مردم جای‌جای ایران بیان می‌کند. در اپیزود قنات، پای صحبت مردی می‌نشیند که احیا و ساخت قنات ارسنجان را سبب شده است. در اپیزود آبخوان‌داری، میکروفون پادکستش را به‌سمت یکی از اهالی «گربایگان» می‌گیرد و داستان احیای سفره‌های آب زیرزمینی را از طریق سیلاب به گوش مخاطبان می‌رساند. در سفر دیگری که عسگری به «تالاب کمجان» داشته و صدای گونه‌های جانوری و حشرات تالاب هم در پس‌زمینه پادکست شنیده می‌شود، روایت استمرار و تلاش جامعه محلی را برای حفظ بیشه‌ای می‌شنویم که حالا نمونه موفقی از احیای تالاب در ایران به‌حساب می‌آید. در گفت‌وگوی «پیام ما» با عسگری، این جوان اصفهانی از مسیر پنج‌ساله تولد یک ایده تا تبدیلش به پادکست «رضونانس» می‌گوید.

زندگی روی گسل‌های ناآرام

| پیام ما | تصاویر ویرانی در خیابان‌های «کاراکاس» دلخراش است؛ ساختمان‌هایی که در چند ثانیه فرو ریختند، مردمی که شب را در خیابان‌ها گذراندند و آمار قربانیانی که هر ساعت افزایش یافت. دو زمین‌لرزه به بزرگی ۷.۲ و ۷.۵ ریشتر در ۲۴ ژوئن ۲۰۲۶ ونزوئلا را لرزاند و جان بیش از ۱۰ هزار نفر را گرفت. این حادثه طبیعی بار دیگر این پرسش را پیش روی ما قرار داد که شهرهای ایران تا چه اندازه برای رویارویی با زلزله آماده‌اند. کشوری که بر کمربند لرزه‌خیز آلپ ـ هیمالیا قرار گرفته و در طول تاریخ بارها زخم زمین‌لرزه‌های ویرانگر را بر تن خود دیده است؛ از رودبار و منجیل تا بم، سرپل ذهاب و خوی.

گسل زلزلــــــــه ایجاد می‌کند سیاست‌ها فاجعه را رقم می‌زنند

رخداد زلزله‌های دوگانه با بزرگای ۷.۲ و ۷.۵ در ۲۴ ژوئن ۲۰۲۶ (سوم تیر ۱۴۰۵) به مرکزیت سان‌فلیپه در ایالت یاراکوی، نمونه‌ای عینی از پیچیدگی مدیریت بحران در مناطق خارج از پایتخت را به نمایش گذاشت. این موضوع، به‌ویژه در کشوری مانند ونزوئلا که سال‌ها در معرض تحریم و فساد ساختاری بوده، اهمیت ویژه‌ای دارد. گرچه لرزش‌ها در کاراکاس نیز خساراتی بر جای گذاشت، کانون اصلی فاجعه و بیشترین نرخ تخریب در استان‌ها و ایالت‌های شمالی و مرکزی، نظیر یاراکوی، کارابوبو و لاگوایرا، متمرکز بود.

تاب‌آوری اتفاقی نیست

امدادگران هر چند دقیقه یک‌بار از مردم می‌خواهند سکوت کنند؛ شاید کسی هنوز زیر آوار زنده باشد. بیل‌های مکانیکی توده‌های بتن و آهن را کنار می‌زنند و خانواده‌ها چشم از خرابه‌هایی که روزی خانه‌شان بود، برنمی‌دارند. یک هفته از زمین‌لرزه ونزوئلا گذشته است، اما در ایالت «لاگوایرا» شمار جان‌باختگان همچنان رو به افزایش است و با گذشت هر ساعت، امید به پیدا شدن بازماندگان کمتر می‌شود. آنچه این روزها از ونزوئلا مخابره می‌شود، برای ایرانی‌ها تصویر ناآشنایی نیست. از طبس و رودبار تا بم، ورزقان، سرپل‌ذهاب و خوی، زلزله بارها همین صحنه‌ها را تکرار کرده است؛ آوار، چشم‌انتظاری و مسابقه‌ای با زمان برای نجات جان کسانی که شاید هنوز زیر خرابه‌ها زنده باشند.

اجماع دولت و مجلس برای رونق تولید مسکن و مدیریت بازار اجاره

وزیر راه و شهرسازی و اعضای کمیسیون عمران مجلس در نشستی مشترک، بر تسریع تولید مسکن، کنترل بازار اجاره، تکمیل واحدهای نیمه‌تمام نهضت ملی مسکن و بازگشت دولت به نقش تسهیل‌گر در سیاست‌گذاری بخش مسکن تأکید کردند.
اجماع دولت و مجلس بر رونق تولید مسکن و مدیریت بازار اجاره

شهرسازی روی زمیــــــــن سست

| پیام ما | فرونشست، پیش از آنکه به چشم بیاید، در سکوت زیر پای شهر پیشروی می‌کند. نشانه‌هایش گاهی در جزئیات کوچک مانند ترک‌های باریک دیوارهای حاشیه شهر، موج‌افتادگی آسفالت یا در تغییر شکل آرام زمین کنار مترو، جاده و خطوط ریلی ظاهر می‌شود. این پدیده برخلاف زلزله، زمان مشخصی برای وقوع ندارد و همین بی‌صدا بودن، آن را به خطری مزمن و فرساینده تبدیل می‌کند. متولیان شهرهای ایران اما اغلب بی‌اعتنا به این هشدارهای خاموش، به مسیر توسعه ادامه می‌دهند. برج می‌سازند، گودبرداری می‌کنند، سطح زمین را با آسفالت و بتن می‌پوشانند، روان‌آب‌ها را از محدوده شهری بیرون می‌رانند و برای پاسخ به کمبود آب، فشار بیشتری بر چاه‌ها و آبخوان‌ها وارد می‌کنند. در چنین نقطه‌ای، فرونشست به مسئله‌ای در قلب مدیریت شهری، برنامه‌ریزی منطقه‌ای و آینده سکونت‌پذیری شهرها بدل می‌شود.

خانه ساخته شد، محله نــــــــه

| پیام ما | ساعت هفت صبح در شهرک حاشیه شهر صف‌های طولانی اتوبوس و سواری‌های کرایه به سمت مرکز شهر شکل می‌گیرد. مادری که فرزندش را به مدرسه فوتبال در شهر می‌برد، می‌گوید نزدیک‌ترین زمین‌بازی استاندارد در شهرکی که خانه‌شان در آنجا قرار دارد، وجود ندارد. این تصویر که سال‌هاست در شهرک‌های مسکن مهر و نهضت ملی مسکن تکرار می‌شود، حالا در آن‌سوی جهان نیز نگرانی سیاست‌گذاران را برانگیخته است؛ تا جایی که دولت بریتانیا ژانویه امسال سندی منتشر کرده تا از تکرار همین تجربه در ساخت ۱.۵ میلیون خانه جدید خود جلوگیری کند.

هم‌زیستی با آب برای ایجاد شهرهای تاب‌آور