بایگانی مطالب: میراث و فرهنگ

نغمه‌هایی که از دریا می‌آینــــــد

صدای «نی‌انبان» از ساحل بندرعباس بلند می‌شود و ریتم «یزله» در کوچه‌های بوشهر جان می‌گیرد. در جزیره قشم، آواهای آیین زار، حکایت مراودات تاریخی این سرزمین را بازگو می‌کنند. اینجا در ساحل خلیج‌فارس، جایی که موج‌ها با آفتاب داغ هم‌صدا می‌شود، موسیقی جریان دارد که روایتگر زندگی‌ست؛ حکایت‌هایی از سفرهای ملوانان، آوازهایی برای شفا و آرامش و ردپایی از فرهنگ‌های دوردست که به دل این خاک راه یافته‌اند. این موسیقی فقط نغمه نیست؛ حافظهٔ یک سرزمین است. گذشته را به آینده پیوند می‌زند و در دل هر ضرب‌آهنگش، ردپای هویت و استقامت مردمانی دیده می‌شود که حتی در طوفانِ زمان، صدایشان خاموش نشده است. سید فؤاد توحیدی، پژوهشگر و نوازنده موسیقی نواحی در گفت‌وگو با «پیام ما» از چگونگی شکل‌گیری این نغمه‌ها گفته است؛ اینکه چطور اقلیم و فرهنگ بر شکل‌گیری موسیقی نواحی جنوب ایران تأثیر گذاشته. به اعتقاد او، در روزگار تسلط موسیقی پاپ و نفوذ فضای مجازی باید مراقب بود که این گنجینه بومی در خطر فراموشی قرار نگیرد.

فرهادی در قلب پاریس

|پیام ما| سواحل ریویرای فرانسه این روزها شاهد تحولی تازه است. جشنواره فیلم کن که سال‌ها ستاره‌های هالیوود در آن می‌درخشیدند، امسال فهرستی تقریباً عاری از غول‌های آمریکایی ارائه داده است. حالا به‌جای آنها، نام کارگردانانی از کشورهای دیگر بر تارک جشنواره می‌درخشد. در بحبوحه روزهای جنگ در ایران هم خبر رسید که «اصغر فرهادی»، کارگردان ایرانی، هم با دهمین فیلم بلند خود قدم به مهم‌ترین رویداد سینمایی جهان گذاشته؛ فیلمی فرانسوی‌زبان که بسیاری از منتقدان آن را یکی از منسجم‌ترین آثار این فیلمساز برنده اسکار می‌دانند.

بحــران پشت درهای بسته هتل‌ها

هتل‌داری در ایران قصه پر فراز و نشیبی دارد؛ از کاروان‌سراهای قدیمی شروع شده و در دوره قاجار با هتل‌های مدرن ادامه پیدا کرده است، اما امروز حال و روزش خوب نیست. این صنعت در یک دهه گذشته ضربه‌های سختی از تحریم، کرونا و دو جنگ اخیر خورده و دیگر رمقی برایش باقی نمانده است. تازه‌ترین خبرها می‌گویند فقط در تهران هشت هزار نفر از کارکنان هتل‌ها شغلشان را ازدست‌داده‌اند و از پایتخت تا شهرستان‌های مختلف، مدیران هتل‌ها یا مجبور به تعدیل نیرو شده‌اند یا با چنگ‌ودندان کارشان را سرپا نگه داشته‌اند. زیرا نه مسافری مانده، نه پروازی و نه امیدی به آینده نزدیک.

جنگ روی ریـــــــــل‌ها

کاخ گلستان، میدان نقش‌جهان، باغ چهلستون و راه‌آهن سراسری، میراث جهانی ایران بودند که در چهل روز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران دچار آسیب‌های جدی شدند. در این میان، راه‌آهن سراسری تنها اثر جهانی ایران بود که به طور مستقیم هدف حمله قرار گرفت و ۲ پل تاریخی در محدوده ثبت جهانی شبکه ریلی آسیب دیدند. هرچند تعمیر اضطراری ظرف چند روز انجام و تردد از روی این پل‌ها برقرار شد، اما از منظر میراث‌فرهنگی، همچنان موضوع مرمت این سازه‌ها که دارای ارزش‌های تاریخی و مهندسی هستند، محل چالش است.

ما با جنگ هم‌زادیـــــــــم

ادبیات داستانی چگونه جنگ‌ها را بازنمایی می‌کند؟

صنایع‌دستی در تنگنای جنگ و قطع اینترنت

| پیام ما | بازار صنایع‌دستی ایران که همواره یکی از مهم‌ترین پیوندهای میان فرهنگ، اقتصاد محلی و معیشت خانوارها بوده، در ماه‌های اخیر زیر فشار هم‌زمان جنگ، رکود اقتصادی و قطع اینترنت با بحرانی کم‌سابقه روبه‌رو شده است. کاهش قدرت خرید، ازدست‌رفتن مسیرهای فروش آنلاین و افت شدید گردشگری، نه‌تنها چرخه تولید و عرضه را مختل کرده، بلکه زندگی هزاران هنرمند، به‌ویژه زنان در مناطق محروم را در معرض فروپاشی قرار داده است.

قاب‌بندی انزوا و انتظار در سینمای معاصر

مرثیه‌ای برای کاشی‌های ۴۵۰ ساله

در پی حملات اخیر به شهرهای ایران، گزارش‌هایی از آسیب‌دیدن زیرساخت‌های فرهنگی، علمی و همچنین تعدادی از بناهای تاریخی کشور منتشر شده است. این موضوع از منظر حقوق بین‌الملل فرهنگی و کنوانسیون‌های مرتبط با حفاظت از میراث‌فرهنگی در زمان مخاصمات مسلحانه، اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا طبق اسناد بین‌المللی از جمله کنوانسیون ۱۹۵۴ لاهه و پروتکل‌های الحاقی آن، اموال فرهنگی از جمله بناهای تاریخی، موزه‌ها، مراکز علمی و آموزشی باید در زمان جنگ از هرگونه حمله یا استفاده نظامی مصون بمانند.

در بازسازی تهران، رد جنگ را پاک نکنیم

ایران از ۹ اسفند ۱۴۰۴ درگیر جنگ سوم شده است؛وضعیتی که بار دیگر پرسش‌های بنیادینی را درباره کیفیت شهرها، میزان تاب‌آوری کالبدی و اجتماعی آن‌ها، و نقش معماران و شهرسازان در مواجهه با بحران‌های کلان ، پیش روی کشور قرار داده است. در چنین شرایطی، معماری دیگر صرفاً یک هنر یا حرفه فنی نیست، بلکه به‌مثابه دانشی میان‌رشته‌ای، در پیوند با امنیت، اقتصاد، حافظه تاریخی و زیست‌پذیری شهرها معنا پیدا می‌کند. از این‌رو و با توجه به اینکه سوم اردیبهشت در ایران به عنوان «روز معمار» نامگذاری شده است، «پیام ما» در گفت‌وگو با «پیروز حناچی»، معمار، استاد دانشگاه و از چهره‌های شناخته‌شده حوزه معماری و شهرسازی، به بررسی نسبت معماری با مفهوم «شهر تاب‌آور»، دلایل گسست تاریخی در سنت شهرسازی ایران، نسبت پدافند غیرعامل با طراحی شهری، و در نهایت رسالت معماران در دوران پساجنگ پرداخته است. آنچه می‌خوانید، حاصل این گفت‌وگوست.

مدرسه در تبعید