بایگانی مطالب: منابع طبیعی

پسماندهای معدنی نفس «ارس»ها را بریدند

«هفتم تیرماه امسال، منابع طبیعی ده و نیم هکتار از منابع جنگلی در منطقۀ ارزوییه را که بیشتر آن در محدودۀ ذخیره‌گاه درخت ارس قرار داشته را برای فعالیت معدنی شرکت معادن اسفندقه واگذار کرده است.» جمله‌ که تمام می‌شود، مرد آه بلندی می‌کشد و می‌گوید، چند سال است برای حفاظت از جنگل‌های «باغ‌برج»، «برجوئیه»، «مرزینی» و «آشین» در بخش صوغان شهرستان ارزوئیه در استان کرمان، پله‌های ادارات مختلف را بالا و پایین رفته‌اند و به سازمان‌های مختلف شکایت‌ برده‌اند، اما نتیجه‌ای در بر نداشته است. این منطقۀ جنگلی تحت مدیریت «شرکت معادن اسفندقه» قرار دارند؛ چندین و چند معدن که در سال‌های گذشته بخش عمدۀ آن‌ها استعلامی از منابع طبیعی نگرفته و باطله‌هایشان را در هم در دل خاک جای داده‌اند. اهالی این منطقه که عمدتاً عشایرند، میانۀ مردادماه زنجیره‌ای انسانی برای حفاظت از جنگل تشکیل دادند و بااین‌وجود، فعالیت معادن همچنان در این منطقه بدون استعلام و نظارت منابع طبیعی در جریان است.

روند صعودی تغییر کاربری زمین‌های کشاورزی

تدوین پیش‌نویس «قانون جامع حفاظت از اراضی کشاورزی؛ مبتنی‌بر آسیب‌شناسی قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ‌ها و ارزیابی تجارب جهانی»، بیان می‌کند در خرداد سال ۱۳۷۴ به‌منظور حفظ و تداوم کاربری اراضی زراعی و باغ‌ها، قانونی تحت همین عنوان با ۸ ماده و ۷ تبصره به تصویب رسید که آبان ۱۳۸۵ اصلاح و به ۱۵ ماده و ۱۴ تبصره افزایش یافت. اکنون با گذشت حدود ۱۷ سال، میزان تغییر کاربری‌های غیرمجاز و غیرضرور، نه‌تنها کاهش پیدا نکرده، چه‌بسا روندی تقریباً صعودی را طی کرده است. طبق بررسی‌ها، در دورۀ زمانی ۱۴۰۱-۱۳۷۴، روزانه نزدیک به ۷.۶ هکتار زمین کشاورزی به‌صورت غیرمجاز مورد تغییر کاربری قرار گرفته است، ولی آمار واقعی بیش از این است. این آمار، نشانه‌ای از عدم کارآمدی مناسب قوانین و مقررات به‌ویژه قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ‌ها، در حفاظت از اراضی کشاورزی و جلوگیری از تغییر کاربری‌های غیرمجاز و غیرضرور این اراضی است.

به‌تازگی درختی قطع نشده

فروردین‌ماه بود که اخباری مبنی بر قطع ۴۰۰۰ اصله درخت در جنگل‌های الیمالات برای ایجاد یک پارکینگ منتشر شده بود و پرونده‌ای در دستگاه قضایی تشکیل شد. در روزهای اخیر ویدیویی در فضای مجازی منتشر شده که حکایت از ادامه فعالیت پیمانکار است. حالا فرمانده یگان حفاظت منابع طبیعی در واکنش به این ویدیو گفته است: ویدیوی منتشر شده درباره قطع درخت در جنگل‌های الیمالات غیرواقعی و به‌تازگی درختی در این محدوده قطع نشده است.
جنگل‌های الیمالات

«الیمالات» زیر تیغ

|پیام ما| از فروردین‌ماه امسال و روزهای تعطیل نوروز که ماجرای قطع بیش از چهار هزار اصله درخت در الیمالات نور توسط پیمانکار «مجموعۀ گردشگری سد الیمالات» خبری شد، تاکنون این منطقه روی خوش به خود ندیده. در روزهای اخیر باز هم خبر انتقال سازه‌های سنگین توسط پیمانکار به این نقطۀ جنگلی آمد و بعد هم نیروی یگان حفاظت شهرستان نور و سرپرست ادارۀ کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان مازندران - ساری از توقف فعالیت آن‌ها خبر دادند؛ هرچند این مداخله و توقف فعالیت به‌موقع نبود و این ادارات بعد از جنجالی‌شدن ماجرا در فضای مجازی، وارد عمل شدند. درعین‌حال گزارش‌هایی از برخورد با فعالان محیط‌زیست منطقه در روزهای اخیر نیز به گوش می‌رسد. فعالان می‌گویند حالا که «محمد کریمی» دادستان مرکز مازندران که از افراد خوش‌نام و حامی محیط‌زیست بود از این سمت کنار رفته، راه برای تخریب هم بیش از پیش باز است. کریمی در فروردین‌ماه امسال، ضمن بازدید از منطقه، در حکمی بخش پارکینگ و باجۀ غیرقانونی دریافت وجه در مجتمع گردشگری الیمالات را پلمپ و با مسببان قطع درختان برخورد کرده و از آن‌ها خسارت گرفته بود.

 عملیات تخریب عرصه منابع طبیعی الیمالات متوقف شد

سرپرست اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری مازندران - ساری گفت: اقدام مجدد سرمایه‌گذار منطقه گردشگری سد الیمالات به تخریب بخشی از عرصه‌های منابع طبیعی برای استقرار سازه‌های پیش‌ساخته که روز ۱۰ شهریور انجام شد و در فضای مجازی موردتوجه قرار گرفت، با ورود به هنگام نیروهای یگان حفاظت منابع طبیعی متوقف شد.

گزارش نکردن تغییر کاربری اراضی زراعی از سوی دهداران جرم است

دادستان کل کشور گفت: دهداران و شوراهای روستا وظیفه دارند موارد مرتبط با تغییر کاربری اراضی زراعی و باغات را به مراجع ذیربط گزارش کنند و خودداری از ارائه گزارش در این خصوص جرم و قابل تعقیب است.

روزگار تلخ تالاب شادگان

تالاب بین‌المللی شادگان، دوباره مورد هجوم تخریب‌گران قرار گرفته است. این‌بار در تخلفی آشکار و در سکوت خبری، ۱۴ هزار هکتار از مساحت این تالاب را کم کرده‌اند تا راه برای ساخت پتروپالایش شادگان و توسعۀ کارخانۀ فولاد شادگان باز شود؛ این اقدام را باید آخرین ضربۀ دولت سیزدهم بر پیکر تالاب بین‌المللی شادگان دانست که پیش از این با ندادن حقابه، لرزه‌نگاری‌های شرکت نفت، طرح گردشگری و ساخت زائرسرای غیرقانونی، ضربه‌های مهلکی بر این تالاب نیمه‌جان وارد کرده بود.

مرزکشی‌‌های استانی در حفاظت

«مگر در ایران گوزن زرد داریم؟»،‌ «میش‌مرغ آیا واقعاً اسم یک گونه است؟»،‌ «آهوها همان جفت گوزن‌ها نیستند؟»،‌ «با مرگ پیروز، یوزها در ایران منقرض شدند؟» این‌ها سؤالاتی است که کارشناسان حیات‌وحش، بارها در نمایشگاه‌ها و برنامه‌های مختلف شنیده و به آن پاسخ داده‌اند. چرا جامعۀ ایرانی همچنان اطلاعات محدودی دربارۀ گونه‌های حیات‌وحش خود دارد؟ آیا اشکال از سازمان حفاظت محیط‌زیست است یا باید سایر نهادها هم باید وارد فرآیند آگاهی‌بخشی می‌شدند؟

شخص یا نهاد؟ مسئله این است!

خبر تازه این است که در دولت چهاردهم، مأموریت جدیدی برای جنگل‌های زاگرس تعیین و تعریف شده است.همه بارها شنیده‌ایم که: جنگل‌های زاگرس شش میلیون هکتار مساحت دارد، ۴۰ درصد آب کشور از زاگرس تأمین می‌شود، زیر تاج درختان جنگل، زراعت می‌شود، خشکیدگی بلوط، اکوسیستم آن را به نابودی کشانده است، زغال‌گیری و قاچاق چوب، همچنان ادامه دارد، همه‌ساله آتش حتی به مناطق حفاظت‌شده‌اش رحم نمی‌کند و بالاخره طرح‌های عمرانی جنگلش را می‌بلعد و البته این هم شنیده شده که دولت، زاگرس را فراموش‌ نکرده و به فکرش هست!

حال پریشان زاگرس

مدیریت زاگرس از نکات عجیب و مبهم در سازمان منابع طبیعی است. در استراتژیک‌­ترین عرصۀ طبیعی کشور، هرازگاهی طرح و برنامه‌­ای سر بر می‌­آورد و بعد از هیاهویی بسیار، در سکوت کنار گذاشته می‌­شود.