بایگانی مطالب: فرهنگ
معنی نام «الموت» چیست؟
پرونده «دژ الموت و استحکامات وابسته» در چهل و هشتمین کمیته میراث جهانی یونسکو در شهر بوسان کره جنوبی به ثبت جهانی رسید. به همین مناسبت، ریشهشناسی تاریخی واژه الموت بر اساس پژوهشهای استاد منوچهر ستوده و متون کهن فارسی بازخوانی شده است که نشان میدهد این نام به معنای «آشیانه عقاب» یا «آموزش عقاب» است.
هیچ فرم نمایشی ذاتاً انقلابی یا انتقادی نیست
برشت در ایران صرفاً یک نمایشنامهنویس خارجی نبود. او از دهه ۱۳۴۰ به بعد، به زبان مشترک روشنفکران، مترجمان و بخشی از تئاتر سیاسی ایران تبدیل شد. ترجمههای متعدد، اجرای آثارش و نفوذ اندیشههای چپ در فضای روشنفکری باعث شد بسیاری از نمایشنامهنویسان ایرانی، آگاهانه یا ناآگاهانه، از او تأثیر بپذیرند. برخی پژوهشها حتی او را مهمترین تأثیر خارجی بر نمایشنامهنویسی مدرن ایران میدانند. بااینحال، همین محبوبیت به شکلگیری یک سوءبرداشت نیز انجامید؛ تکنیک فاصلهگذاری و تئاتر حماسی به چند تمهید تکراری خلاصه شد و تئاتر برشتی به تئاتری شعاری تقلیل یافت، بیآنکه این پرسش مطرح شود که برشت چگونه تمرین میکرد و ایدههای نظری او چگونه به مادهای برای تمرین و ساختن اجرا تبدیل میشدند. کتاب «برشت در عمل» نوشته «دیوید بارنِت» که بهتازگی از سوی انتشارات «مانیا هنر» به بازار نشر عرضه شده است، میتواند به این سوءبرداشتها پاسخ دهد؛ چراکه برشت به تئاتر نیاموخت چگونه پیام سیاسی بدهد، بلکه آموخت چگونه خودِ شیوه بازنمایی را به موضوع نقد تبدیل کند. از همین رو، اهمیت او نه در تکنیک فاصلهگذاری، نه در تئاتر حماسی و نه حتی در نمایشنامههای مشهورش خلاصه میشود. اهمیت واقعی او در این است که هنوز ما را وامیدارد بپرسیم: تئاتر چگونه جهان را میسازد و چگونه میتواند نشان دهد که این جهان، برخلاف ظاهرش، تغییرپذیر است؟
آغاز پرفروش نمایش «خوی حیوانی» در تالار محراب
نمایش «خوی حیوانی» به نویسندگی بهنام ترابی با اقتباسی از نمایشنامه ماندگار «تانگو» اثر اسلاومیر مروژک و به کارگردانی و تهیهکنندگی هلیا خادم، اجراهای عمومی خود را از روز پنجشنبه، اول مردادماه، در سالن استاد جمیله شیخی تالار محراب آغاز کرد و در سه شب نخست، با استقبال چشمگیر مخاطبان و فروش کامل تمامی بلیتها، شروعی موفق را در نخستین روزهای اجرای خود رقم زد.
در حسرت یک استـعداد
نگاهی به فراز و فرود کارنامه بازیگری «اکبر عبدی»
به یــاد آنکه از سینما رفت ولی از دلها نـــــــه
قربانــــــی بیسامانی سینما
آخرین نفسهای دونلی
|پیام ما| نابغه موسیقی بلوچستان بود. آنچنان در دونلی میدمید که صدای سازش تا آن سوی دنیا هم رفت و دونلی را به جهان و حتی مخاطبان ایرانی شناساند. دکترای افتخاری موسیقی سنتی از فرانسه داشت و به دعوت بسیاری از کشورها، ازجمله کلمبیا، اکوادور، پاناما، ایتالیا و فرانسه، در جشنوارههای مختلف حضور پیدا کرد. اما «شیرمحمد اسپندار» روزگار را با درآمد ناچیزی از وزارت فرهنگوارشاد اسلامی میگذراند. یک بار فرزندش هم در گفتوگویی گلایه کرده بود: «سنگ قبر به کسی جواب نمیدهد! تا وقتی زنده هستیم، قدر یکدیگر را نمیدانیم و ارزش بزرگان فرهنگ و هنر را آنطور که باید، پاس نمیداریم.» سرانجام، شیرمحمد اسپندار شامگاه ۳۱ تیرماه در ۹۸سالگی از دنیا رفت و نفسهای دونلیاش نیز خاموش شد.
از خاک به کاغــــــذ
| پیام ما | «اسماعیل یغمایی» سالهای آخر عمرش را آنگونه که میخواست، نگذراند. مردی که بیش از شش دهه از عمرش را صرف کاوش و حفاظت از میراث فرهنگی ایران کرده بود، خانهنشین شد و با وجود آنکه دل در گرو ایران داشت، سالها از میدانی که زندگیاش را وقف آن کرده بود، دور ماند. با این همه، تجربه دهها کاوش، روایت محوطههای تاریخی، خاطرات، هشدارها و دغدغههایش در کتابهایش ماندگار شد. ایران این روزها یکی دیگر از دلسوزان خود را از دست داده است؛ مردی که در زمان حیاتش آنگونه که باید قدر ندید، اما فهرست بلند کتابهایش همچنان از او و تاریخ این سرزمین روایت میکند.
بیمهری به آخرین مدافع تپهحصار
«اسماعیل یغمایی»، باستانشناس برجسته ایران، سالها پیش بهدلیل اعتراض به اجرای طرح خط دوم راهآهن تهران ـ مشهد و عبور آن از مجاورت محوطه تاریخی «تپهحصار»، زودتر از موعد بازنشسته شد. سالها بعد، همان طرح بهدلیل هشدارهایی که او داده بود، متوقف شد؛ اتفاقی که نشان داد مخالفت یغمایی نه اعتراضی شخصی، بلکه دفاع از میراث فرهنگی کشور بوده است. اما ماجرای یغمایی که صبح چهارشنبه در آغوش خاک آرام گرفت، فقط به بازنشستگی پیش از موعدش ختم نمیشود.
هبــــوط خیـــــــال
تأملی بر «قالی ضد جنگ»
