بایگانی مطالب: میراث
برای دانشجویان باستانشناسی پدری کرد
قصه قهر شاپور با سیلک
سهم «صادق ملک شهمیرزادی» از سالها کاوش باستانشناسی و تدریس، نه قدردانی درخوری بود و نه حتی اتاقی در دانشگاه. مرگش هم در سال ۱۳۹۹ و در روزهای کرونا همانقدر مظلومانه بود که سالهای پایانی عمر هشتادسالهاش گذشت. پژوهشگری که نخستین تحلیلهای انسانشناسانه را وارد باستانشناسی ایران کرد، از «مارلیک» تا «سیلک» لایههای پنهان تاریخ را آشکار ساخت و صدها دانشجو تربیت کرد، اما در تمام این سالها در حد یک استادیار ماند و بارها نادیده گرفته شد و نخواست از کسی مقامی بالاتر طلب کند. با وجود این بیمهریها، شهمیرزادی راه خود را ادامه داد؛ با وسواس علمی، تعهد حرفهای و ایمان عمیق به میراثفرهنگی. تا جایی که منش و کردار او در نسل باستانشناسانی که تربیت کرد، دیده میشود و اقدامات باستانشناسیاش همچنان معتبر و سند است.
سودای گنج در اراضی ملی
|پیام ما| در همین ۹ سال اخیر تمام این زمینها را سوراخ کردهاند. شبها با خیال راحت میآیند کار میکنند. در همین چند سال بیشتر از ۳۰۰ چاله کندهاند و هر چه در این زمینها بوده، بردهاند. منابعطبیعی اندیمشک، میگوید حفاریها در اراضی ملی صورت گرفته، هدفمند و با دستگاه آمدهاند و نقاط خاصی را کندهاند، مشخص است انگیزهشان گنج بوده است. میراثفرهنگی شهرستان میگوید هیچکدام از حفاریها جدید نیست و همه در سالهای گذشته انجام شده، اما مالکان زمین شواهدی دارند از اینکه حفاریها در یک ماه اخیر بیشتر شده است.
فرصتهای تصویب قطعنامه منشور حقوق بشر کوروش
مرمت تاریخ را به او سپردند، اما حقوقش را ندادند
|پیام ما| مرمت بناهای تاریخی در ایران مدتهاست که تبدیل به بحرانی جدی شده. کمتر اثر تاریخی و باستانی وجود دارد که مرمت آن بهشکل اصولی و زیر نظر متخصصان انجام شود. اغلب پروژههای مرمتی در مناقصه به پیمانکارانی که نگاه پروژه عمرانی به مرمت آثار دارند، واگذار میشود. در همین شرایط هستند استادکارانی که با تجربه و تخصص حاضرند اثری را مرمت کنند، اما ساختار میراث فرهنگی ترجیح میدهد با روال پیمانکاری مرمتها را پیش ببرد و با اساتیدی که دلسوزانه پای کار آمدهاند، خوب تا نمیکند. یکی از اساتید برجسته مرمت سنگ به «پیام ما» درباره بدعهدیها در پروژه اخیر مرمتش میگوید. او تخصص و کارنامه درخشانی در زمینه مرمت سنگ دارد و سال گذشته مرمت کهنترین نگارکند عیلامی را در شهرستان «رستم» به پایان رسانده، اما هنوز دستمزد خود و تیمش را بهطور کامل از ادارهکل میراثفرهنگی فارس دریافت نکرده است.
کشف «نبرد هرکول و مار هیدرا» در زاگرس
در بررسیهای باستانشناسی در ارتفاعات زاگرس، «نگارکند منار، نویافتهای الیمایی» مشاهده شد. این نگارکند با محتوایی متفاوت از سایر نگارکندهای الیمایی که تأثير سنت هلنی در آن آشکار است؛ بيانگر مذهب و اعتقادات اليماییهاست که در بلندیهای کوه منار در حوزه زاگرس مرکزی شناسايی شده است.
نوبت جهانیشدن هنر آینهها
بیستمین نشست کمیته بیندولتی پاسداری از میراثفرهنگی ناملموس یونسکو از امروز در هند آغاز میشود. ایران در این دوره پرونده «هنر آینهکاری در معماری ایرانی» را برای بررسی و ثبت جهانی ارائه کرده است. آینهکاری نخستین پروندهای است که در زمینه معماری ایرانی برای ثبت در فهرست میراث ناملموس جهانی ارائه شده است. درعینحال، این پرونده با آثار ثبتشده ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو از جمله کاخ گلستان و عالیقاپو نیز، پیوندی مهم و برجسته دارد. «شهاب نیکمان»، مدیر و تدوینگر پرونده هنر آینهکاری، در گفتوگو با «پیام ما» جزئیاتی از این پرونده و نکاتی درباره اهمیت ثبت جهانی این عنصر میراث فرهنگی را بیان کرده است.
قانون ۱۳۵۲ و چالشهای حفاظت از میراث غیرمنقول ایران
تعارض منافع دشمن میراثفرهنگی است
گستره کمنظیر و وسیع میراثفرهنگی در ایران -از محوطههای باستانی گرفته تا آثار تاریخی و موزهها و میراث ناملموس- بهخودیخود حفاظت از این سرمایههای ارزشمند را دشوار میکند. اما وقتی این میراث در نگاه سیاستگذاران جایگاهی درخور نداشته باشد، مسئله حفاظت از میراثفرهنگی به یک معضل جدی تبدیل میشود؛ اتفاقی که در چند دهه اخیر رخ داده و باعث شده، حفظ میراثفرهنگی در برابر توسعهطلبی، سوداگری و تصمیمهای کوتاهمدت مدیران، به مرز بحران برسد. بحرانی که ریشههای آن را میتوان در نگاههای متعصبانه و سلبی و پس از آن، در ادغام سه حوزه میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری جستوجو کرد. با «علی دارابی»، معاون میراثفرهنگی کشور، درباره چالشهای ساختاری حفاظت از میراثفرهنگی ملموس و ناملموس گفتوگو کردیم. او هم از مشکلات و موانعی گفت که وزارت میراث با آن مواجه است. هر چند هنوز هم این سؤال مطرح است که چرا این وزارتخانه در حفظ میراثفرهنگی قاطعیت لازم را ندارد و در موارد بسیاری عقبنشینی و مماشات را به ایستادگی در برابر سوداگریها و زیادهخواهیهای عدهای، ترجیح میدهد.
بازخوانی یک دهه سیاستگذاری ناکام در صنایعدستی
