صدای «نی‌انبان» از ساحل بندرعباس بلند می‌شود و ریتم «یزله» در کوچه‌های بوشهر جان می‌گیرد. در جزیره قشم، آواهای آیین زار، حکایت مراودات تاریخی این سرزمین را بازگو می‌کنند. اینجا در ساحل خلیج‌فارس، جایی که موج‌ها با آفتاب داغ هم‌صدا می‌شود، موسیقی جریان دارد که روایتگر زندگی‌ست؛ حکایت‌هایی از سفرهای ملوانان، آوازهایی برای شفا و آرامش و ردپایی از فرهنگ‌های دوردست که به دل این خاک راه یافته‌اند. این موسیقی فقط نغمه نیست؛ حافظهٔ یک سرزمین است. گذشته را به آینده پیوند می‌زند و در دل هر ضرب‌آهنگش، ردپای هویت و استقامت مردمانی دیده می‌شود که حتی در طوفانِ زمان، صدایشان خاموش نشده است. سید فؤاد توحیدی، پژوهشگر و نوازنده موسیقی نواحی در گفت‌وگو با «پیام ما» از چگونگی شکل‌گیری این نغمه‌ها گفته است؛ اینکه چطور اقلیم و فرهنگ بر شکل‌گیری موسیقی نواحی جنوب ایران تأثیر گذاشته. به اعتقاد او، در روزگار تسلط موسیقی پاپ و نفوذ فضای مجازی باید مراقب بود که این گنجینه بومی در خطر فراموشی قرار نگیرد.

آنچه در ماه‌های اخیر بر ایران گذشت، فراتر از ثبت رویدادها در تقویم، طوفانی بود که ذهن و روان جامعه را تحت‌تأثیر قرار داد. بسیاری از ما در کمتر از نیم‌قرن، سه جنگ تحمیلی را تجربه کرده‌ایم. جنگ‌ها، هرچند ممکن است بر روی کاغذ و در معاهده‌های صلح به پایان برسند، اما سایه سنگین این حوادث سال‌ها بر سر ما خواهد ماند. این تجربه‌های تلخ، همراه با بحران‌های اجتماعی در چند دهه اخیر، ضرورت بررسی‌های عمیق جامعه‌شناسانه و روان‌شناسانه را برای فهم و حل معضلات فرهنگی و اجتماعی بیش از هر زمان دیگری آشکار می‌کند. این روزها، با وجود آتش‌بسی شکننده، جامعه در شرایطی معلق و نامعلوم به سر می‌برد؛ این بلاتکلیفی، خود می‌تواند آسیبی جدی‌تر از بحران‌های پیشین به همراه داشته باشد. در همین ارتباط، «شیرین احمدنیا» رئیس انجمن جامعه‌شناسی ایران، در گفت‌وگو با روزنامه «پیام ما»، به بررسی مسائل اجتماعی ایران در چند ماه اخیر یعنی تجربه جمعی دو جنگ و اعتراضات دی‌ماه در کمتر از یک سال پرداخته است.

ایران می‌تواند با کارت برنده غنی‌سازی، لغو همه تحریم‌های اقتصادی اولیه و ثانویه را طلب کند. ضمن اینکه پرونده ایران در آژانس هم باید عادی شود. همچنین آمریکا و کشورهای اروپایی برای ساخت 20 هزار مگاوات برق هسته‌ای با فناوری‌های روز و با سرمایه‌گذاری‌های خارجی باید به ایران تعهد دهند.

| پیام ما | بازار صنایع‌دستی ایران که همواره یکی از مهم‌ترین پیوندهای میان فرهنگ، اقتصاد محلی و معیشت خانوارها بوده، در ماه‌های اخیر زیر فشار هم‌زمان جنگ، رکود اقتصادی و قطع اینترنت با بحرانی کم‌سابقه روبه‌رو شده است. کاهش قدرت خرید، ازدست‌رفتن مسیرهای فروش آنلاین و افت شدید گردشگری، نه‌تنها چرخه تولید و عرضه را مختل کرده، بلکه زندگی هزاران هنرمند، به‌ویژه زنان در مناطق محروم را در معرض فروپاشی قرار داده است.

معاون محیط‌زیست دریایی و تالاب‌ها هشدار داد که جنگ اخیر در خلیج فارس خسارات گسترده‌ای به اکوسیستم دریایی و تنوع زیستی این منطقه وارد کرده است. احمدرضا لاهیجان‌زاده با اشاره به بسته بودن این آبراهه و حساسیت بالای آن گفت: جبران کامل آسیب‌های زیست‌محیطی ممکن است دهه‌ها به طول انجامد و حتی برخی از آن‌ها غیرقابل بازسازی باشند.

در پی حملات اخیر به شهرهای ایران، گزارش‌هایی از آسیب‌دیدن زیرساخت‌های فرهنگی، علمی و همچنین تعدادی از بناهای تاریخی کشور منتشر شده است. این موضوع از منظر حقوق بین‌الملل فرهنگی و کنوانسیون‌های مرتبط با حفاظت از میراث‌فرهنگی در زمان مخاصمات مسلحانه، اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا طبق اسناد بین‌المللی از جمله کنوانسیون ۱۹۵۴ لاهه و پروتکل‌های الحاقی آن، اموال فرهنگی از جمله بناهای تاریخی، موزه‌ها، مراکز علمی و آموزشی باید در زمان جنگ از هرگونه حمله یا استفاده نظامی مصون بمانند.