اضطراب دستفروشی

«شبانه آمدند، همه چیز را بهم ریختند و رفتند.» اضطراب بار دیگر به بساط دستفروشان هجوم آورده است. دستفروشان چهارراه ولیعصر حالا دیگر شب‌ها هم باید ترس برچیده شدن بساطشان را داشته باشند؛ در آستانه بهاری که همیشه رونق به بساطشان می‌آورد اما چند سالیست که فرصتی شده برای آزمون و خطای مدیران شهری. آزمون و خطایی برای ماندن و نماندن دستفروشان در معابر عمومی. دستفروشان چهارراه ولیعصر یکِ بامداد 26 بهمن را با یک خاطره تلخ به یاد می‌آورند. هجوم نیروهای شهربان به بساطشان.

نه خبری از بنرهای زرد رنگ همیشگی بود و نه حتی تذکر قبلی. اینها را دستفروشان می‌گویند. می‌گویند قراری برای جمع‌آوری با مدیران شهری نگذاشته بودند اما دقایق ابتدایی صبح چهارشنبه همه چیز تغییر کرد؛ ساعت یک صبح بود که نیروهای شهربان با نیروی انتظامی و یگان ویژه و شهردار شب کنار بساط دستفروشان شمال پارک دانشجو آمدند. برخی از دستفروشان شوکه شده بودند و برخی دیگر در برابر نیروها مقاومت می‌کردند. روایت‌ها متناقض است. یک نفر از دستفروشان می‌گوید بساطش آسیب دیده است: «ماموران شهربان می‌گویند از دو روز پیش تذکر دادیم تا بساطتان را جمع‌آوری کنید.» برخی از دستفروشان اما از این تذکرها بی‌اطلاعند.

نگاه مدیریت شهری در سطح شهر به شکلی است که دست‌فروشی را مشکل نمی‌داند بلکه سد معبر در سطح شهر را مشکل می‌داند و بر همین اساس در خصوص ساماندهی دست‌فروشان اقدامات لازم را انجام خواهیم داد

دو روز پیش در حاشیه جلسه شورای شهر تهران، سعید بیگی، مدیرعامل شرکت ساماندهی صنایع و مشاغل اما در گفت‌وگویی زمزمه‌های تازه‌ای درباره جمع‌آوری دستفروشان مطرح کرد: «نگاه مدیریت شهری در سطح شهر به شکلی است که دست‌فروشی را مشکل نمی‌داند بلکه سد معبر در سطح شهر را مشکل می‌داند و بر همین اساس در خصوص ساماندهی دست‌فروشان اقدامات لازم را انجام خواهیم داد.»
غرفه‌های چند میلیونی
در میان دستفروشان برخی‌شان از نرخ‌های عجیب و غریبی که بابت اجاره غرفه‌ها شنیدند، خبر می‌دهند. یک نفر از اجاره روزانه شش میلیونی و یک نفر از اجاره یک میلیونی خبر می‌دهد: «مگر ما چقدر درآمد داریم که این همه اجاره دهیم؟»
غرفه و اسپیس‌ها یکی از روش‌های ساماندهی دستفروشان در محل است که مدتی است مدیران شهری به آن می‌اندیشند. آن‌ها قبلتر از طرح‌هایی مانند سایه‌بان دستفروشی صحبت‌هایی به میان آورده بودند. وجود غرفه‌های میلیونی را اما کسی از مسئولان شهری تایید نمی‌کند.
ساماندهی دستفروشان چهارراه ولیعصر پاییز امسال هم ورد زبان مسئولان شهری شده بود، ساماندهی به بهانه ایجاد حریم تئاتر شهر. آبان امسال و همزمان با اوج‌گیری اعتراض‌های پس از مرگ مهسا امینی، مسئولان حرف خودشان را پس گرفتند. علیرضا نادعلی، سخنگوی شورای شهر تهران به رسانه‌ها گفت: «در شرایط فعلی به دلیل اینکه التهابی ایجاد نشود، به‌طور موقت این طرح را متوقف کردیم تا در شرایط آرام‌تری این اتفاق بیفتد. زمان آن مشخص نیست و براساس شرایط این اتفاق می‌افتد.»
علیرضا زاکانی، شهردار تهران اواسط پاییز امسال اعلام کرد که سیاست شهرداری احترام به دستفروشان است: «سیاست کلی در مواجه با دستفروشان احترام به آنهاست و برای ایجاد زمینه ساماندهی در منطقه 19 مجتمعی را ساختیم که دستفروش بتوانند در آن سکنا گزینند، علاوه به رسمیت بخشیدن به این جنس کارها باتوجه به شرایط اقتصادی کشور زمینه آرامش و آسایش را هم برای دستفروشان و هم مردم فراهم کنیم. چه فضای پارک‌ها چه سایر فضاهایی که امکان حضور دستفروشان وجود دارد برای ساماندهی استفاده می‌شود.»
آخرین بار پاییز پارسال مدیران شهری علیه بساط دستفروشان اقدام کردند. آذر پارسال هم بساط دستفروشان چهارراه جمع‌آوری شد؛ در صبح یکی از روزهای آلوده تهران.
ظهر روز چهارشنبه اما اسپیس‌ها یا همان غرفه‌های آهنی جای خود را در پیاده‌روهای پارک دانشجو محکم کرده‌اند. یکی از دستفروشان فیلمی از دستفروشی در گوشی موبایلش دارد که در اعتراض به این سیاست‌ها بساط خودش را آتش زده است. اضطراب دستفروشی دوباره آغاز شده است.