خرداد ماه سال جاری، دستوری از جانب شهردار اصفهان، مبنی بر تعطیلی باغ وحش صفه و تغییر کاربری آن به نقاهتگاه حیوانات در ایام تبلیغات انتخابات ابلاغ شد و طولی نکشید که تابلو این باغ وحش بعد از مطالبه‌ای 20 ساله، بالاخره از سر در این مجموعه پایین کشیده شد. با این همه حالا که حدود یک هفته از عمر پنجمین شورای اسلامی شهر اصفهان باقی مانده، تصمیمی که شهردار در بحبوحه ششمین انتخابات شوراهای شهر و روستا گرفته، هنوز مصوب شورای کنونی نشده است. این بی‌سرانجامی در حالی است که فعالان حقوق حیوانات از بدتر شدن شرایط 318 حیوان این باغ وحش، دور از نظارت‌های قانونی ابراز نگرانی کرده‌اند.

در آخرین جلسه کمیسیون اجتماعی و محیط زیست شورای اسلامی شهر اصفهان در تیرماه 1400، مسئله «تعطیلی باغ وحش صفه اصفهان و تغییر کاربری آن به نقاهتگاه موقت حیات وحش» مجددا بررسی شد تا لایحه نهایی این جلسه به دست اعضای دیگر شورا برسد و با موافقت نهایی، تعطیلی رسمی این باغ وحش تصویب شود.
در همین جلسه، انتقاد صریح سپهر سلیمی، فعال حقوق حیوانات، از روند طولانی و ۲۰ ساله بررسی این تصمیم، باعث شد تا کوروش محمدی، رئیس کمیسیون اجتماعی و محیط زیست شورا، در دفاع از این کمیسیون به اقدامات دوساله‌ای اعم از ورود فعالان حقوق حیوانات به تصمیم‌گیری‌ها، تعامل با سازمان محیط زیست و تلاش برای جلب رای اعضای شورای شهر برای تعطیلی باغ وحش اشاره کند.
مخالفت‌ها و موافقت‌ها
سال گذشته، با بالا گرفتن مطالبه تعطیلی باغ وحش اصفهان، طی بازدیدی از محیط این باغ وحش جلساتی برای تصمیم‌گیری درباره تعطیلی آن تشکیل شد و بالاخره نتیجه اولیه «بهبود شرایط محیط نگهداری از حیوانات این باغ وحش و جابجایی گونه‌های ناسازگار با محیط اصفهان» بود.
۲۲ تیرماه همان سال، قدرت‌الله نوروزی، شهردار اصفهان، در جلسه‌ای با فعالان این حوزه، قول تعطیلی باغ وحش اصفهان مشروط بر تصویب این تصمیم توسط شورا شهر را داد، این در حالی بود که در بین اعضای شورای شهر اصفهان هنوز این مسئله به اندازه کافی جدی نبود و دو نفر از اعضای این شورا، با صراحت و به کرات با اشاره به دلایلی مثل جنبه آموزشی باغ وحش، مخالفت خود را با تعطیلی آن عنوان می‌کردند.
در این بین، علیرضا نصر اصفهانی، از جمله طرفداران حفظ باغ وحش در طول این یک سال بود و اعتقاد داشت که «اگر باغ وحش اصفهان نباشد، شاید فرزندان ما، فرصت دیگری برای دیدن ۳۱۸ حیوان موجود در باغ وحش را نداشته باشند».
تصمیم ناگهانی شهردار
اما خرداد ماه امسال و در ایام تبلیغات انتخابات شورای شهر، خبر موافقت شهردار اصفهان با تعطیلی باغ وحش صفه و تغییر عنوان این محیط به نقاهتگاه حیوانات در حالی مطرح شد، که چند نفر از اعضای شورای شهر کنونی هم کاندیدای انتخابات شوراها بودند و همانطور که شهردار هم گفته بود، بدون مصوبه شورای شهر، تصمیم‌گیری و ابلاغ و اجرای این دستور در حیطه اختیاراتش نبود، اما به هر روی این تصمیم توسط شهردار اتخاذ و با فوریت اجرایی شد. همزمان با عنوان این دستور، بعضی از کاربران فضای مجازی، از جمله رسول موسوی، یکی از فعالان اجتماعی اصفهان، در انتشار این خبر پیشتاز شدند، او که پیشتر مسئول پویش مردمی نه به باغ وحش بود، در جلسه تیرماه ۱۳۹۹، حاضر بوده و از محدودیت تصمیم‌گیری قدرت‌الله نوروزی در این مورد و انتظار شهردار و فعالان دیگر برای مصوبه شورا با خبر بود.
نکته جالب توجه این است که در ایام انتخابات، هیچ یک از اعضای شورای شهر، مخالفتی با این تعطیلی نشان ندادند و اینگونه به نظر رسید که همگی با دستور شهردار اصفهان و تعطیلی باغ وحش موافق هستند.
حالا، در مرداد 1400 و در شرایطی که حدود یک هفته از عمر پنجمین شورای اسلامی شهر اصفهان باقی مانده است، لازم است تا تصمیمی که شهردار در بحبوحه ششمین انتخابات شوراهای شهر و روستا اتخاذ کرده، مصوب شورای کنونی شود و از احتمالات دیگر در شوراهای بعدی پیشگیری به عمل آید؛ به بیان صریح‌تر لازم است در زمان اندک باقی‌مانده، نمایندگان کنونی نسبت به تصویب دستور شهردار منتخب خود اقدام کنند تا علاوه بر حمایت از حقوق حیوانات، شائبه تبلیغاتی بودن دستور شهردار هم از افکار عمومی خارج شود.
پرونده 18 ساله تعطیلی باغ وحش
پرونده تعطیلی باغ وحش اصفهان، از سال ۱۳۸۲ به جریان افتاده و در این مدت باغ‌ وحش اصفهان دو بار تغییر محل پیدا کرده یا ارتقا کیفیت داشته است. در این سال‌ها دغدغه تعطیلی باغ وحش‌ها و رهاسازی حیوانات اسیر در این محیط‌های تجاری، جنبه جهانی پیدا کرده. بهار سال گذشته همزمان با تجربه قرنطینه‌های متعدد به دلیل شیوع ویروس کرونا، اهمیت برخورد با زندانی کردن حیوانات حیات وحش مورد توجه جمعیت زیادی از شهروندان اصفهان هم قرار گرفت و حدود ۴۸هزار نفر در پویش مردمی نه به باغ وحش در ایران همراه و موافق تعطیلی باغ وحش‌ها بویژه باغ وحش اصفهان شدند.
یکی از خطرات و اتفاقات غیر‌انسانی محتمل در باغ وحش‌ها، قاچاق و توله‌کشی‌های افراطی به منظور تامین باغ وحش‌های دیگر و بهره‌کشی از حیوانات مورد تیمار مجموعه باغ وحش‌ها است. اما منظور از نقاهتگاه، جایی است که حیوانات آسیب دیده حیات وحش، به‌طور موقت مورد درمان قرار می‌گیرند و لازم است بعد از بهبود، این حیوانات با رعایت اصول رهاسازی، به طبیعت مناسب خودشان برگردند و به اعتقاد سپهر سلیمی اگر لازم است تا لحظه مرگ در این نقاهتگاه‌ها بمانند، برای پیشگیری از سوءاستفاده‌های ممکن، عقیم‌سازی انجام شود.
در شرایطی که هنوز تعطیلی باغ وحش صفه اصفهان مصوب شورا نیست و با توجه به اینکه تکلیف قطعی برای 318 حیوان موجود در این باغ وحش مشخص نشده، فعالان حقوق حیوانات از بدتر شدن شرایط حیوانات این باغ وحش دور از نظارت‌های قانونی لازم ابراز نگرانی کرده‌اند.