تحولات اخیر در زنجیره تأمین فلزات پایه نشان‌دهنده تغییرات جدی در بازار جهانی مس است. بر اساس جدیدترین داده‌های به‌دست‌آمده از پایش ماهواره‌ای، حدود ۱۶ درصد از کل ظرفیت واحدهای ذوب مس در سراسر جهان طی سه‌ماهه دوم سال جاری میلادی غیرفعال بوده است. این روند نزولی که با افت تاریخی کارمزدهای تصفیه و فرآوری (TC/RC) همزمان شده، نگرانی‌های جدی را در خصوص محدودیت عرضه این فلز استراتژیک ایجاد کرده است.

شیلی و ژاپن؛ پیشتازان کاهش تولید مس

گزارش‌های صنعتی نشان می‌دهند کاهش فعالیت واحدهای ذوب به متغیری کلیدی در جهت‌دهی به قیمت‌ها تبدیل شده است. در این میان، کشور شیلی به عنوان بزرگ‌ترین تولیدکننده مس جهان، با غیرفعال شدن ۲۵.۴ درصد از ظرفیت ذوب خود، بیشترین میزان کاهش فعالیت را ثبت کرده است.

همزمان، کاهش بی‌سابقه کارمزدهای تصفیه به سطوحی که عملاً توجیه اقتصادی فرآوری را از بین برده، واحدهای صنعتی را مجبور به بازنگری در برنامه‌های خود کرده است؛ به طوری که شرکت ژاپنی «اوناهاما» اعلام کرده فرآیند فرآوری کنسانتره مس خود را تا اوایل سال ۲۰۲۷ میلادی متوقف خواهد ساخت.

رکورد تاریخی ذخایر مس در آمریکا و ابهام در تعرفه‌ها

در بخش غربی بازار، بلاتکلیفی پیرامون احتمال وضع تعرفه‌های سنگین بر واردات مس تصفیه‌شده به ایالات متحده آمریکا، رفتار معامله‌گران را تحت تأثیر قرار داده است.

این ابهامات موجب شده موجودی انبارهای بورس فلزات کامکس (COMEX) با عبور از مرز ۶۳۰ هزار تن به رکوردی تاریخی دست یابد. بخش عمده‌ای از این انباشت کالا، با هدف پوشش ریسک‌های ناشی از تغییرات ناگهانی در سیاست‌های تجاری و تعرفه‌ای انجام شده است.

ریسک‌های ژئوپلیتیک و تأمین مواد اولیه

از سوی دیگر، انتشار برخی اخبار درباره احتمال کاهش تنش‌های سیاسی، در کوتاه‌مدت به صعود قیمت فلزات پایه و رشد سهام شرکت‌های معدنی کمک کرده است. با این حال، تداوم ناامنی در مسیرهای ترانزیت دریایی همچنان یک تهدید جدی برای زنجیره ارزش مس به شمار می‌رود. اختلال در حمل‌ونقل دریایی، تأمین به موقع مواد اولیه کلیدی مانند گوگرد و سایر نهاده‌های مورد نیاز واحدهای ذوب را با چالش‌های جدی مواجه کرده و ضریب ریسک بازار را بالا نگه داشته است.