کمر زرین؛ آزمون مدیریت در اصفهان

کشف لایه‌هایی کم‌نظیر از تاریخ اصفهان، از آغاز دوران اسلامی تا دوره‌های متأخر، در محوطه تاریخی کمرزرین، بار دیگر ضرورت حفاظت از میراث پنهان شهر را به صدر مطالبه‌های فرهنگی آورده است. انجمن دوستداران اصفهان در نامه‌ای خطاب به  «مهدی جمالی‌نژاد»، استاندار اصفهان، با تأکید بر تداوم کاوش‌های باستان‌شناسی، ایجاد موزه باز شهری و جلوگیری از تخریب‌های ناشی از پروژه‌های عمرانی، خواستار حمایت فوری و هماهنگ نهادهای مسئول برای صیانت از این سرمایه تاریخی شد.

در بخشی از این نامه آمده: «همان‌گونه‌که آگاهی دارید طی دو فصل کاوش باستان‌شناسی در محوطه تاریخی کمرزرین توسط دانشگاه هنر اصفهان طی سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ آثار ارزشمندی از آغاز دوران اسلامی تا دوران متأخر كشف شده است که در صورت تداوم کاوش‌ها و مطالعات می‌تواند بر زوایای تاریک تاریخ اصفهان قبل و بعد از اسلام نوری تازه بتاباند.» 

در این نامه بر هم‌افزایی میان سه ارگان دانشگاه هنر، شهرداری اصفهان و اداره‌کل میراث‌فرهنگی استان تاکید شده: «بخشی از این محوطه در حال تبدیل‌شدن به سایت موزه یا موزه باز شهری، آن‌هم در دل کهن‌ترین بافت تاریخی شهر و در جوار مسجدجامع عتیق است که نشان از ضرورت شکل‌گیری چنین جایگاهی را در شهر تاریخی  اصفهان آشکار می‌کند. طبیعتاً جریان شکل‌گرفته در این سال‌ها و شناسایی میراث پنهان شهر اصفهان و باستان‌شناسی شهری، به‌طور کامل با دغدغه‌های بجای حضرت‌عالی در زمینه توسعه گردشگری هم‌راستا بوده و اصفهان را در این رابطه سرآمد شهرها کرده و خواهد کرد.» 

این انجمن خواسته است: «فصل‌های بعدی کاوش دانشگاه هنر اصفهان که با نظارت اداره‌کل میراث‌فرهنگی اصفهان  انجام خواهد شد، در امنیت کافی و با همکاری همه نهادهای شهری از جمله شهرداری اصفهان  ادامه یابد. در این رابطه باید تأکید شود عمده پروژه‌های شهری سال‌های گذشته اصفهان، صرفاً به اسم نظارت و نه کاوش باستان‌شناسی که اصول و ضوابط خود را دارد، تخریب شواهد باستانی را در پی داشته است. به همین خاطر لازم است با درس از گذشته بر انجام کاوش در  این پهنه تأکید شود.» در بخش دیگر این نامه ذکر شده: «مسقف‌شدن فضای مقابل مسجد کمرزرین برای حفاظت از سازه‌های یافت‌شده در محوطه کمرزرین در مقابل فرسایش جوی مطابق با آنچه در بخش اول کاوش انجام شده است. بر این اساس و با توجه به تکمیل پرونده ثبت ملی محوطه کمر زرین در استان اصفهان لازم است متخصصان امر مطالعات اولیه چگونگی اجرای موزه باز را در این پهنه داشته باشند.»

این انجمن‌ خواستار شد: «با توجه به دغدغه شهردار محترم نسبت به تاریخ و هویت شهر اصفهان انتخاب شهر اصفهان به‌عنوان میزبان مجمع شهرهای تاریخی جهان در سال ۲۰۲۷ میلادی و فعالیت‌هایی که در بخشی از محوطه کمرزرین صورت گرفته است، این مهم در دستورکار شهرداری نیز قرار داشته باشد.»

در ادامه از پلیس فتا و دادستان اصفهان درخواست شده: «از بازخواست خبرنگاران میراث‌فرهنگی برای بازتاب اخبار مربوط به محوطه تاریخی کمرزرین خودداری فرمایند و از اطلاع‌رسانی شفاف درباره میراث‌فرهنگی که وظیفه ذاتی خبرنگاران است، صیانت کنند.»  همچنین آمده: «از حضرت‌عالی به‌عنوان رئیس شورای اداری استان خواهشمندیم با برگزاری نشست مشترک، زمینه تفاهم تعامل و همکاری بیشتر بین شهرداری اصفهان، اداره‌کل میراث‌فرهنگی استان و دیگر نهادهای ذی‌ربط را برای حفظ و استمرار دستاوردهای کاوش در محوطه کمرزرین فراهم آورید.»

در بخش دیگر این نامه آمده: «یکی از دغدغه‌های اهالی فرهنگ شهر ایجاد آرشیو دائمی از آثار تاریخی کشف‌شده در کاوش‌های شهری است که امیدواریم با درایت حضرت‌عالی به نتیجه برسد. این مکان فضای مناسبی جهت استفاده پژوهشگران دانشجویان رشته‌های مرتبط و عموم مردم و گردشگران داخلی و خارجی است و  می‌تواند به‌عنوان آرشیو و موزه دائمی باستان‌شناسی شهری اصفهان به بهره‌برداری برسد.» درنهایت تأکید شده: «سازمان نوسازی بهسازی شهرداری و شهرداری منطقه ۳ نسبت به عواقب خطرناک تخلیه عجولانه سرای خیار و توقف کاوش‌ها تذکرات لازم را مبذول فرمایید.»