محیط‌زیست فرصتی که می‌سوزد

سال‌ها است که در ایران شاهد برگزاری کنفرانس‌ها، جلسات و نمایشگاه‌هایی با محوریت محیط‌زیست هستیم، اما متأسفانه نتایج این تلاش‌ها تنها به بحث و گفتگو محدود شده و نتوانسته است ما را از بحران‌های جدی موجود نجات دهد. واقعیتی تلخ که امروز با آن روبه‌رو هستیم این است که وضعیت آب‌وهوا روزبه‌روز بحرانی‌تر می‌شود و افق امید به بهبودی به‌وضوح نمایان نیست. تغییرات اقلیمی در ایران، مانند سایر نقاط جهان، به طرز نگران‌کننده‌ای افزایش یافته است. صدیقه ترابی، معاون محیط‌زیست انسانی سازمان حفاظت محیط‌زیست، در شهریورماه به‌وضوح بیان کرد که تغییر اقلیم و گرمایش جهانی موجب شده تا دمای برخی کشورها تا ۱. ۱ درجه افزایش یابد، اما این افزایش در ایران به ۲ درجه رسیده است. این نکته به ما یادآوری می‌کند که ایران در مقایسه با سایر نقاط جهان، دچار گرمای بیشتر و بارش‌های کمتر شده است؛ به‌طوری که منابع آبی‌مان به‌شدت کاهش یافته و زندگی در بسیاری از مناطق تحت‌تأثیر این تغییرات، سخت‌تر از همیشه شده است.

آمارها نیز به‌خوبی نشان‌دهنده ثبت رکوردهای جدید دما در سال‌های اخیر به‌ویژه در فصول گرم است. این شرایط، همراه با بیابان‌زایی و تضعیف منابع آب زیرزمینی، زندگی میلیون‌ها ایرانی را تحت‌الشعاع قرار داده است. در کنار این مشکلات، آلودگی هوا در کلان‌شهرهایی مانند تهران به یکی از جدی‌ترین معضلات بهداشتی تبدیل شده است. رئیس مرکز تحقیقات آلودگی هوا دانشگاه علوم پزشکی تهران اخیراً اعلام کرده که آلودگی هوا مسئول ۱۲ درصد از فوتی‌های کشور است. در این اوضاع، صدای فعالان رسانه‌ای در حوزه محیط‌زیست به‌سختی شنیده می‌شود و به‌جای گسترش فعالیت‌های محیط‌زیستی، شاهد کاهش حمایت از این حوزه هستیم.

این اتفاقات همگی نشان می‌دهد که باید در نگرش به محیط‌زیست تجدیدنظر کنیم. چراکه حفظ محیط‌زیست یک مسئله اجتماعی، اقتصادی و اخلاقی است که بر زندگی ما و نسل‌های آینده تأثیر عمیق می‌گذارد. اگر به فکر بهبود شرایط خود نباشیم، خطر ازدست‌دادن آنچه برای ما ارزشمند است، ما را تهدید می‌کند. در این میان، برگزاری نمایشگاه محیط‌زیست می‌تواند فرصتی مناسب برای بیان نگرانی‌ها و دغدغه‌های جمعی باشد، به‌شرط آنکه این رویداد به‌عنوان یک بستر فعال برای ارائه راهکارهای عملی و تعهدات ملموس در جهت حل مشکلات محیط زیستی مورداستفاده قرار گیرد. بدین منظور، باید کارگاه‌ها و پنل‌های تخصصی به بحث‌وبررسی ابتکارات کارآمد و پروژه‌های مؤثر اختصاص یابد تا از مشارکت و همکاری فعالان این حوزه به نتایج عملی برسیم.

این رویداد می‌تواند به ما کمک کند تا با ارزیابی و تحلیل چالش‌ها به سمت اقدامات خلاقانه و مؤثر حرکت کنیم. همچنین، باید ارتباط و همکاری نزدیک‌تری بین دولت، سازمان‌ها و شهروندان برقرار شود تا بتوان به یک اقدام مشترک و مؤثر در حل مشکلات محیط زیستی دست یافت. اکنون زمان عمل است؛ باید همه دست‌اندرکاران حوزه محیط‌زیست صدای خود را بلند کنند و اجازه ندهند تا هشدارها تنها به صداهایی در دل شب تبدیل شوند. ما با هم می‌توانیم گام‌های مؤثری در راستای ایجاد یک محیط‌زیست پایدار و سالم برای خود و نسل‌های آینده‌مان برداریم.