خراسان جنوبی در آستانه ورشکستگی آبی قرار دارد؛ استانی که حدود ۹۵ درصد آب مصرفی آن از منابع زیرزمینی تأمین می‌شود، درحالی‌که میانگین کشوری این شاخص حدود ۴۵ درصد است. سالانه نزدیک به ۸۸۴ میلیون مترمکعب آب در استان مصرف می‌شود و ۸۷ درصد آن به کشاورزی اختصاص دارد؛ سهمی که نشان می‌دهد عبور از بحران آب، بدون اصلاح الگوی کشت و مدیریت تقاضا در این بخش ممکن نیست. نگرانی اصلی اما تنها حجم برداشت‌ها نیست، بلکه سن و ماهیت منابعی است که از اعماق زمین استخراج می‌شوند. مطالعات سن‌یابی در دشت بیرجند نشان می‌دهد فقط حدود ۱۵ درصد آب برداشت‌شده از آب‌های جوان، یعنی حاصل بارندگی‌های چند دهه اخیر و دارای قدمت اندک، است، اما ۸۵ درصد آن به منابعی با قدمت چهار تا ۱۷ هزار سال تعلق دارد. این آب‌ها عملاً تجدیدناپذیرند و برداشت از آن‌ها، مصرف سرمایه‌ای است که زیست‌پذیری استان را با بحرانی عمیق‌تر روبه‌رو می‌کند. بااین‌حال، مانند همیشه پای معیشت و کشاورزی در میان است.

بامداد ۱۸ تیر و در پی تشدید درگیری میان ایران و آمریکا در تنگه هرمز، پل «آق‌تکه‌خان»؛ پل راهبردی کریدور ریلی چین ـ ترکمنستان ـ ایران در شهرستان آق‌قلا در استان گلستان، در موقعیتی کیلومترها دورتر از تنگه و جنوب ایران هدف قرار گرفت؛ مسیری که روسیه از آبان سال گذشته کالاهای خود را از آن عبور می‌داد و ترافیک قطارهای چین پس از محاصره دریایی سه برابر شده بود. بر اساس آمارهای موجود، سال گذشته دست‌کم ۶۵ قطار از مبدأ چین از این مرز ریلی وارد کشور شدند و با آغاز محاصره دریایی از سوی آمریکا، این تردد کالایی رشد سه‌برابری را تجربه کرد. بر اساس اطلاعیه سپاه نینوا در استان گلستان، این حمله هیچ‌گونه خسارت جانی در پی نداشت.

پهلوگیری نخستین کشتی تجاری از چین در بندر راهبردی چابهار با محموله‌ای شامل ۴۰۹ کانتینر کالا در ۳۱ خرداد، و پس از پایان جنگ ۴۰ روزه و محاصره دریایی تحمیل‌شده به ایران، به‌نظر به نقطه عطفی در فعال‌سازی مسیرهای دریایی کشور تبدیل می‌شود؛ رویدادی که به اعتقاد کارشناسان، بار دیگر ظرفیت‌های ژئوپلیتیکی این بندر را به‌عنوان هاب تجاری شمال اقیانوس هند در کانون توجه تجارت خارجی قرار می‌دهد. بندری که بیش از دو دهه از وعده‌های توسعه آن از سوی دولت‌های مختلف گذشته است. طی چند سال گذشته اما با تأکید دوباره بر توسعه اقتصاد دریا‌محور و تصویب طرح توسعه مکران، روزنه‌ای برای گسترش این منطقه بکر اقتصادی ایجاد شده است. اگرچه بحث پیرامون واگذاری یا فروش اراضی این منطقه، به‌ویژه به خارجی‌ها، بر اجرای طرح‌ها سایه انداخته است. اکنون نماینده ویژه رئیس‌جمهوری اعلام کرده است زمین‌های مکران فروشی نیست و با هرگونه سوداگری زمین در این منطقه مقابله می‌شود.