جستجوگران لایکــــ چگونه فکر می کنند؟

پسندیده شدن. مساله این است. لذتی که در سالهای اخیر زیر زبان آدم های معمولی هم مزه کرده است. پسندیده شدن پیش از این تنها به هنرمندان ، ورزشکاران و چهره های معروف بازار سیاست تعلق داشت . اما تولد رسانه های نوین بازی آدم مشهور ها را به هم زد. رسانه های جدید تر از جدید در کمتر از یک روز می توانند چهره مشهور بسازند. کافی ست حرکت ناخودآگاه و یا خودآگاه تو مقابل دوربین یک شهروند کنجکاو قرار بگیرد. کار تمام است . دیده می شوی، کپی می شوی و به هزاران گروه و صفحه فرستاده می شوی. برای شهرت کافی ست در سن یک نوجوان دبستانی باشی که تعریف «شیب دار» به ذهنت نرسد.معلم از دستپاچگی تو ویدئو تهیه کند و کار تمام است . فضای مجازی آدرس خانه تک تک انسان های سالهای اخیر است. تو آنقدر معروف می شوی که «شیب دار» گفتنت همه را می خنداند.در این گزارش سعی داریم سراغ صفحاتی برویم که برای پسندیده شدن تلاش می کنند. سوداگران شبکه مجازی که برای هر لایک گل از گل شان می شکفد.
فیس بوک چه داشت؟
«فیس بوک» را شاید بتوان جزء مهم ترین اتفاقات یکصد سال اخیر حیات بشر و یا پیشرفت تکنولوژی دانست . شبکه ای که با خلاقیت یک آمریکایی به دنیا آمد. «مارک زاکربرگ» و دوستانش در دانشگاه «هاروارد»توجه جهانیان را به خود جلب کردند. دنیا کوچک شد. آدمها به هم نزدیک شدند. ارتباطات قوت گرفت . دهکده جهانی «مک لوهان» محقق شد. دولت هایی با قدرت همین شبکه اجتماعی به خطر افتادند. بهار عربی وزیدن گرفت.دیپلماسی پیرهنی تازه به تن کرد. آدرس ها از دنیای واقعی به دنیای مجازی کوچ کردند. اتاق های گفتگو( چت روم ها) جان تازه ای گرفتند. اعضای فیس بوک توانستند دوستانی که سالها از آنها خبر نداشتند را پیدا کنند.
داشتن دوست بیشتر حالا ارزش بیشتری دارد.تعداد «فرند» ها حرف آخر را می زند. کسانی که تا دیروز در گوشه ای بیکار بودند حالا از نان و آب خود می زنند تا بیشتر در فیس بوک وقت بگذرانند. خطر اعتیاد به اینترنت جدی تر شد. در کنار همه اینها این ارزش فیس بوک ، این شرکت خصوصی آمریکایی ست که بالا می رفت. حالا مردم در فیس بوک بودند. متن های یکدیگر را می خواندند و به آن واکنش نشان می دادند. با لایک کردن تصویر ، ویدئو یا متن دوستشان در خوشحالی او سهیم بودند. این فیس بوک بود که محبوبیت را می سنجید. هنرمندان با همه قوانین دست و پا گیر دولتی راهی جزء سفر به فیس بوک نداشتند.مخاطبان آنها به فیس بوک رفته بودند. حساب کاربری رایگان ، دسترسی ساده با وجود فیلترینگ، لذت بخش بودن فضای غیر رسمی همه و همه ابتدا مردم جهان و در ادامه ایرانیان را به فیس بوک فرستاد.
صفحات پرمخاطب
بعد از ورود به فیس بوک «یوزر» می تواند برای هر موضوعی که علاقه مند هست ، صفحه بسازد. در خارج از ایران این صفحات توسط کارخانه ها ، برند های معتبر و اشخاص مشهور به منظور تبلیغات و ارتباط با مخاطب ساخته می شد. اما در ایران بیشتر صفحات پیرامون سرگرمی های مجاز و غیر مجاز شکل گرفت . نه اینکه در کشور های دیگر از این خبر ها نیست ، بلکه به نظر می رسد ماموریت فیس بوک در ایران دچار تغییر شده بود. پیش پا افتاده ترین دلیلی که برای این موضوع از سوی کارشناسان ارايه می شود، عدم فرهنگ سازی در خصوص شبکه های مجازی همزمان با ورود آنها به ایران است. وجود صفحاتی که در اصطلاح دنبال لایک می گردند دلیل بر این نیست که صفحات مفیدی شکل نگرفته است . در ادامه به تعدادی از این صفحات به قولی بی خود و بی جهت سری میزنیم.
هیچ چیز و همه چیز
محتوای صفحه بسیار ساده است و هیچ خط مشی سیاسی ، اجتماعی و حتی اقتصادی ندارد. به گفته امین ایده مطالب اتفاقات دم دستی اطرافشان است . به همه چیز به دید سرگرمی نگاه می کنند نه بیشتر و اعتقاد دارند که فضا به قدر کافی تلخ است. باید دست از خشک و جدی بودن برداریم و کمی بخندیم. تقریبا پستی در صفحه دیده نمی شود که اتفاقات سیاسی را دستمایه طنز قرار دهد . علتش را که از امین می پرسم ، می گوید:«آنهایی که کارتون کار می کنند یا تصویر سازی می کنند بیشتر به مسائل سیاسی می پردازند و جو سیاست زنده الان هم خوراک خوشمزه ای برای آنها فراهم می کند و کم کم مردم سیاست زده می شوند. ما سعی می کنیم نه به سیاست کار داشته باشیم ، نه مسایل اقتصادی و حتی اجتماعی. اما به همه چیز و همه هم کار داریم و سعی می کنیم اتفاقات روزمره خود را به زبان کارتون ساده روایت کنیم.

یک صفحه معمولا مردانه
صفحه سبیلوها ۲ سالی هست که در فیس بوک فعالیت دارد. با نزدیک به ۱۹ هزار عضو که به گفته یکی از مدیران صفحه اغلب پسر هستند . در این صفحه اغلب آنهایی که عضو هستند عکس هایی از سبیل خود به اشتراک می گذارند و از بازدید کنندگان برای تصویر سبیل خود نمره می گیرند. در توضیح این صفحه نوشته شده است :« همه برابرند ، اما سبیلو ها برابرترند» گفتگو با یکی از مدیران این صفحه خالی از سرگرمی نبود. از او در مورد انگیزه اش از ساخت این صفحه پرسیدم که پاسخ داد:« من و ۲نفر از دوستانم در دانشگاه تنها سبیلو های کلاس بودیم. بقیه پسر ها یا ریش داشتند و یا سبیل خود را می زدند. در اویل سال که روی ما اسم هم گذاشته بودند.گربه مادر بزرگه! به همین دلیل گفتیم صفحه ای بزنیم تا سبیل رو به جایگاه واقعی خودش برگردونیم!»
موفرفری ها …
موفرفری ها هم حکایتی شبیه سبیلو ها دارند. موهای مجعد و فرفری بیشترین انگیزه را برای ساختن این صفحه داشته است . «موفرفری ها» قدمت بیشتری هم دارد. نزدیک به چهار سال با بیش از ۲۵ هزار عضو.موفرفری های سراسر ایران و ایرانی های خارج از کشور به این صفحه پیوسته اند. آنها تصاویر خود را در این صفحه اجتماعی به اشتراک می گذارند و از خاطرات جالب خود برای سایر اعضاء می نویسند. کار تا آنجا پیش رفت که همه مو فرفری های پایتخت چند باری دور هم جمع شدند. هر چند در کرمان این اتفاق هنوز نیفتاده اما تعدادی از فرفری های کرمانی هم خودشان را به جمع سایر فر خورده ها در پایتخت رساندند. صفحه «مو فرفری ها» اما به نظر متفکرانه تر حرکت می کند.انها هر چند وقت یکبار مسابقه ای بین فرفری طبیعی و فرفری ساختگی می گذارند و دنبال کنندگان صفحه به نسبت تشخیص خود رای می دهند و در پایان فرصت رای گیری نتیجه اعلام می شود.
کرمان ایونت
کرمان ایونت نام صفحه مجازی دیگری در فیس بوک است که ادمین آن تلاش می کند تازه ترین رویداد های دولتی و غیر دولتی را به اطلاع اعضای خود برساند. برنامه هایی از قبیل نمایشگاههای استان کرمان یا کنسرت های مختلف و خیریه هاو … این صفحه از حالت سرگرمی کمتری برخوردار است و تنها زمانی که یک رویداد تازه در صفحه قرار می گیرد اعضا نسبت به آن واکنش نشان می دهد .
کرمونی های اهل دل
«کرمونی های اهل دل » بیش از ۹ هزار عضو دارد . اعضای گروه با تایید ادمین به مطالب دسترسی پیدا می کنند. مطالب محور خاصی ندارند. هر یک از اعضا با توجه به علاقه خود مطلبی را نشر می دهد. برخی مسائل مربوط به شهر از عملکرد شهرداری و بیمارستان تا سایر موارد دولتی و غیر دولتی اینجا اطلاع رسانی می شود و اعضا نظر می دهند. اعضا مناسبت های مختلف را به یکدیگر تبریک و تسلیت می گویند و گاه به گاه لطیفه ای را به اشتراک می گذارند.