ایران، پیشگام راهکارهای منطقه‌ای مقابله با گرد و غبار

 رضا افلاطونی، رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، از ارائه چهار بسته پیشنهادی عملی ایران در هفدهمین کنفرانس اعضای کنوانسیون مقابله با بیابان‌زایی (COP ۱۷) در اولان‌باتور مغولستان خبر داد. این پیشنهادات با هدف تقویت همکاری‌های منطقه‌ای و بین‌المللی برای مقابله با طوفان‌های شن و گرد و غبار تدوین شده‌اند.

چهار ابتکار ایران برای مهار طوفان‌های شن

گرد و غبار پدیده‌ای مرزناشناس است و مقابله مؤثر با آن نیازمند اقدام مشترک فراتر از مرزهای سیاسی است. بر همین اساس، ایران در این رویداد بین‌المللی، پیشنهادهای زیر را مطرح کرد:

• ایجاد مرکز منطقه‌ای پایش گرد و غبار: تاسیس مرکزی در غرب آسیا برای رصد و پیش‌بینی دقیق‌تر طوفان‌های گرد و غبار.
• اجرای برنامه‌های مشترک احیای تالاب‌های فرامرزی: همکاری برای احیاء و مدیریت پایدار تالاب‌هایی که منبع اصلی تولید گرد و غبار هستند.
• راه‌اندازی صندوق سرمایه‌گذاری مشترک: ایجاد یک سازوکار مالی برای تأمین بودجه پروژه‌های میدانی مقابله با گرد و غبار در منطقه.
• تقویت ظرفیت‌های علمی و آموزشی: ارتقای دانش فنی، پژوهشی و آموزشی در کشورهای متأثر برای مدیریت بهتر این پدیده.

تأکید بر مسئولیت‌پذیری جهانی و همکاری‌های دوجانبه

افلاطونی با اشاره به بازتاب این پیشنهادات در بیانیه پایانی نشست کشورهای آسیایی، بر ضرورت تقویت همکاری‌های بین‌المللی تأکید کرد. وی افزود: «ایران خواستار تعهدات الزام‌آور برای کشورهای صنعتی در قبال تخریب منابع طبیعی و آثار تغییر اقلیم است و بر مشارکت آن‌ها در تأمین هزینه‌های احیای زمین و حمایت از مناطق آسیب‌دیده اصرار دارد.»

در حاشیه این اجلاس، هیئت ایرانی دیدارهای متعددی با نمایندگان کشورهایی نظیر پاکستان، چین، هند، تونس و آنگولا داشت و بر توسعه همکاری‌ها در زمینه‌های مدیریت منابع طبیعی، آبخیزداری، جنگلداری اجتماعی، انتقال دانش و فناوری و اجرای پروژه‌های مشترک تأکید کرد.

دیپلماسی منابع طبیعی؛ راهی به سوی توسعه پایدار

رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری با اشاره به آمادگی ایران برای پیوستن به «ابتکار جهانی پیشگامان مرتع»، مراتع را اساس امنیت غذایی، تاب‌آوری اقلیمی و پایداری سرزمین دانست. وی در پایان خاطرنشان کرد: «دیپلماسی منابع طبیعی می‌تواند با فراتر رفتن از گفت‌وگوهای سیاسی، زمینه همکاری‌های عملی، جذب منابع مالی و اجرای طرح‌های مشترک را برای مدیریت پایدار سرزمین فراهم کند.» این رویکرد در شرایطی که خشکسالی، بیابان‌زایی و گرد و غبار به چالش مشترک تبدیل شده، ضروری است.