تغییرات دمایی در پهنه اقیانوس آرام نشان‌دهنده آغاز فاز جدیدی از نوسانات اقلیمی در جهان است. احد وظیفه، رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی کشور، در گفت‌وگو با رسانه‌ها از احتمال وقوع یک ال‌نینوی شدید در سال جاری و تأثیر مثبت آن بر بارندگی‌های پاییزی ایران خبر داد.

ال‌نینو و لانینا چگونه شکل می‌گیرند؟

این پدیده ناشی از تغییرات دمای سطح آب در بخش استوایی اقیانوس آرام است که دوره‌ای ۲ تا ۷ ساله دارد. احد وظیفه در تشریح این مکانیسم گفت: «چنانچه دمای آب نسبت به میانگین دمایی (حدود ۲۶.۵ درجه سانتی‌گراد) نیم درجه سردتر شود، پدیده وارد فاز “لانینا” و در صورتی که نیم درجه یا بیشتر گرم‌تر شود، وارد فاز “ال‌نینو” می‌شود.»

وی افزود: «شاخص سنجش این پدیده، میانگین دمای سه‌ماهه آب است. پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهند امسال انحراف دمای آب به ۲ درجه یا بیشتر از حد معمول خواهد رسید که این امر نشان‌دهنده شکل‌گیری یک ال‌نینوی قوی است.»

تأثیر ال‌نینو بر بارندگی‌های پاییز در ایران

بر اساس آمارهای ثبت‌شده از دوره‌های گذشته، وقوع ال‌نینو در منطقه خاورمیانه و آسیای میانه با افزایش بارش‌ها همراه است.

رئیس مرکز اقلیم سازمان هواشناسی با اشاره به جزئیات این بارش‌ها گفت: «در سال‌های ال‌نینو، بارش‌های پاییزی و اوایل زمستان در ایران به‌ویژه در مناطق جنوب، جنوب‌غرب و برخی نواحی غربی و شمالی از جمله استان‌های هرمزگان، بوشهر، خوزستان، فارس، کرمانشاه و گیلان متمایل به ارقام فراتر از میانگین بلندمدت بوده است.»

وی تأکید کرد بر اساس مدل‌های فعلی، برخلاف پاییز گذشته که بسیار گرم و کم‌بارش بود، انتظار می‌رود امسال پاییز مرطوب‌تر و مناسب‌تری در پیش داشته باشیم.

هشدار درباره قطعیت پیش‌بینی‌های اقلیمی

با وجود نشانه‌های امیدوارکننده، سازمان هواشناسی بر لزوم برخورد احتیاطی با این داده‌ها تأکید دارد. وظیفه تصریح کرد: «پیش‌بینی‌های بلندمدت اقلیمی هرگز ۱۰۰ درصدی نیستند. عوامل متعدد دیگری نیز بر الگوهای جوی کشور تأثیرگذارند که نوسانات آن‌ها تنها ۲۰ روز تا یک ماه قبل از وقوع قابل رصد است؛ بنابراین با نزدیک‌تر شدن به فصل پاییز، دقت این پیش‌بینی‌ها افزایش خواهد یافت.»

تغییر شدید اقلیم، مدیریت بهینه منابع آب و اتخاذ رویکردهای مبتنی بر توسعه پایدار و مدیریت بحران را برای بهره‌برداری حداکثری از بارندگی‌های پیش‌رو و پیشگیری از خسارات احتمالی سیلاب‌ها ضروری می‌سازد.

منبع : ایلنا