کشاورزان سمنانی به تأمین نشدن حقابه قانونی خود در «فصل حیاتی آبیاری» اعتراض دارند

حبس «حبله‌رود»‌





حبس «حبله‌رود»‌

۶ اردیبهشت ۱۴۰۴، ۲۰:۰۵

کشاورزان دشت گرمسار و آرادان در استان سمنان به تأمین نشدن حقابه قانونی خود از «رودخانه حبله‌رود» و «سد نمرود» اعتراض کردند. اعتراضی که طی دو روز گذشته در قالب تجمع‌هایی آرام اتفاق افتاد. اقدامی که اگرچه برای چندین‌بار متوالی در سال‌های اخیر اتفاق می‌افتد، اما به نتیجه‌ای نمی‌رسد. کشاورزان این منطقه در گفت‌وگو با «پیام‌ما» مطالبه خود را بیان می‌کنند: «نظارت بر حبله‌رود و جلوگیری از برداشت‌های غیرمجاز توسط تانکر، پمپاژ، تصرف‌های غیرقانونی، به‌همراه آزادسازی حداقل ۴.۵ مترمکعب آب از سد نمرود برای آبیاری کافی مزارع گندم در دو نوبت.» غلات‌کاران این منطقه می‌گویند اردیبهشت حیاتی‌ترین فصل آبیاری محصولشان است که از قضای روزگار حبله‌رود هم در پرآب‌ترین شرایط قرار می‌گیرد، اما چیزی از حقابه نصیبشان نمی‌شود.

نامش «عباس» است و خودش می‌گوید بنویس «کهنه‌کشاورز». طوری این اصطلاح را به‌کار می‌برد که کهنه‌سربازهایی را یادآوری می‌کند که پس از سال‌ها جنگ می‌خواهند اسلحه‌شان را تحویل دهند. «معلوم است که اعتراض می‌کنیم. چرا نباید اعتراض کنیم. هر سال همین بساط است. فصل آخر و نزدیک برداشت غله است. ما آب می‌خواهیم. چندسال است که کشاورزان آرادان و گرمسار وقتی نیاز به آبیاری دارند، حقابه‌شان را تحویل نمی‌گیرند.» این جمله‌ها را عباس در مورد اعتراض‌های دو روز گذشته کشاورزان این منطقه در استان سمنان به تأمین نشدن حقابه‌شان می‌گوید و ادامه می‌دهد: «بگویند کشت نکنیم. ما هم زمین‌هایمان را بفروشیم و برویم کنج خانه بنشینیم. اگر الان آبیاری درست و کامل انجام ندهیم، عملاً ۵۰ درصد محصول از دستمان می‌رود؛ چه گندمکار باشد، چه جو کار.»

یک بام و دو هوا
«یک بام و دو هوا نمی‌شود. نمی‌شود هم بگویی باید کشت و زرع کنی، هم آب ندهی. این رویه‌ای است که دولت با ما در پیش گرفته است. بعد هم می‌آیند و می‌گویند تمام کشور آب ندارد.» «مهدی» یکی دیگر از کشاورزان سمنانی و اهل آرادان است که به سیستم توزیع آب و تأمین نشدن حقابه کشاورزان معترض است.
او فکر می‌کند تداوم این وضعیت به‌معنای از دست رفتن کشاورزی این منطقه و همین‌طور معیشت زارعان و خانواده‌های آنان است: «برای اینکه تمام کشور آب ندارد، باید چاره‌ای اندیشیده شود. من یک کشاورز هستم. هزار و یک مشکل وجود دارد که من باید برای آن فکری کنم. گرانی و کمبود نهاده‌، سم، کود و هزینه کارگر و کمباین و غیره به‌قدر کفایت کمر ما را شکسته است. خرید ارزان دولت هم یک‌سوی دیگر ماجراست. حالا در همه این مشکلات، ما چندسال است که آب هم نداریم. سندی وجود دارد که مطابق آن، حق و حقوق ما و میزان آب دریافتی ما روشن است. یعنی مطابق با آن سند حقابه قانونی ما، زمان و میزان تخصیص مشخص است، اما آن را تأمین نمی‌کنند. حالا ما مانده‌ایم و بی‌آبی. آن‌هم در زمانی که اگر آب ندهیم، عملاً بازدهی محصول را از دست می‌دهیم.»
مهدی می‌گوید ۳۵ سال است که کشاورزی می‌کند، اما پنج سال اخیر در میان تمام سال‌های کار بر زمین، سخت‌ترین و بدترین بوده است: «چقدر متضرر شویم؟ آب سد را باز نمی‌کنند. چرا آب را باز نمی‌کنید؛ چون برای شرب آب ندارید؟ این ایراد در مدیریت آب است، نه ما. ضرر و زیان ما را چه کسی جبران می‌کند؟»

مشکل مزمن
«محمدرضا قاسمی» رئیس سازمان جهادکشاورزی در سمنان است. او در مورد مشکل پیش‌آمده و اعتراض کشاورزان می‌گوید: «این مسئله‌ای است که شرکت آب‌منطقه‌ای سمنان باید به آن رسیدگی کند. مشکل امسال هم نیست. چندسال است که کشاورزان این منطقه مشکل تأمین آب دارند. متولی این موضوع شرکت آب‌منطقه‌ای است که باید مطابق با سند تخصیص در فصل آبیاری، حقابه مشخص‌شده را تأمین کند.»
او ادامه می‌دهد: «مکرر در مورد این موضع در استان بحث می‌شود و ما هم آن را پیگیری می‌کنیم. کشاورزان دشت گرمسار ما از رودخانه «حبله‌رود» و «سد نمرود» در استان تهران حقابه دارند که قانون برای آنان مشخص کرده است. نه‌فقط از طریق ما بلکه از سوی مراجع مرتبط این موضوع پیگیری می‌شود. به‌هرحال، کشاورزان ما انتظار دارند حقابه قانونی آنان تأمین شود. انتظار دیگری ندارند و همه بحثشان بر این است.»
براساس آنچه سازمان جهادکشاورزی در استان سمنان اردیبهشت سال گذشته اعلام کرده بود، به‌دلیل مشکل تأمین آب سطح زیرکشت در دشت گرمسار حدود ۳۰ درصد کاهش پیدا کرده است. عددی که قاسمی می‌گوید برای اعلام دقیق آن در سال ۱۴۰۴ باید یک‌بار دیگر آن را بررسی کنند.

شرکت سهامی آب‌منطقه‌ای سمنان در بررسی «پیام‌ ما» اطلاعات دقیقی ارائه نمی‌دهد و روابط‌عمومی این مجموعه اعلام می‌کند: «هر روز جلسه‌هایی برای پیگیری تأمین حقابه کشاورزان در جریان است.» روابط‌عمومی این مجموعه ارائه اطلاعات بیشتر یا پاسخ مسئولان را به پیگیری در آینده‌ای نزدیک بسنده می‌کند.
به‌نظر می‌رسد مسئله تأمین حقابه کشاورزان دشت گرمسار، مشکلی مزمن شده است. مهرماه سال گذشته دستگاه قضائی نیز این موضوع را پیگیری کرده است؛ پیگیری‌ای که به گویی تاکنون بی‌نتیجه مانده است.
«حبله‌رود» تنها رودخانه دائمی استان سمنان و مهمترین منبع آبی برای تأمین آب کشاورزی مردم غرب استان سمنان در شهرستان‌های گرمسار و آرادان است که در سال‌های اخیر میزان آب آن به‌شدت کاهش یافته و کشاورزی منطقه در معرض خطر قرار گرفته است. کارشناسان اما معتقدند خشکی حبله‌رود فقط به‌سبب کاهش نزولات جوی نیست، بلکه برداشت‌های غیرمجاز در بالادست و خارج از استان سمنان در این موضوع دخیل است.

هر سال در اردیبهشت این رودخانه به پرآب‌ترین حد ممکن خود می‌رسد و کشاورزان و گندمکاران این منطقه در فصل بهار طی ۲۴ روز در دو نوبت گندمزارها را آبیاری می‌کنند تا در تابستان محصول پربارتری داشته باشند. طی پنج سال اخیر و خشکسالی‌های متوالی به‌همراه برداشت‌های غیرمجاز طی مسیر حبله‌رود در بالادست، مانعی برای رسیدن کشاورزان گرمسار و آرادان به حقابه قانونی و شرعی از این رودخانه دائمی است.
کشاورزان این منطقه می‌گویند آخرین آبیاری گندمزارهای منطقه نقشی حیاتی برای رسیدن محصول دارد؛ اما نه آبی از حبله‌رود به آنان می‌رسد و نه از سد نمرود.

به اشتراک بگذارید:





نظر کاربران

نظری برای این پست ثبت نشده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مطالب مرتبط

برنج گـــــــران می‌شـــــود؟

گزارش «پیام ما» از وضعیت بازار برنج در گفت‌وگو با سفیر ایران در فائو و منابع آگاه

برنج گـــــــران می‌شـــــود؟

ژاپن چگونه به تالاب‌های ایران کمک می‌کند؟

گفت‌وگوی اختصاصی «پیام ما» با سفیر ژاپن در تهران

ژاپن چگونه به تالاب‌های ایران کمک می‌کند؟

باران می‌بــــارد، خشکسالی می‌ماند

باران می‌بــــارد، خشکسالی می‌ماند

برگزاری COP17 با محور احیای زمین و تاب‌آوری اقلیمی؛ تأکید بر نقش یونسکو در آموزش و سیاست‌گذاری

اجلاس جهانی مقابله با بیابان‌زایی

برگزاری COP17 با محور احیای زمین و تاب‌آوری اقلیمی؛ تأکید بر نقش یونسکو در آموزش و سیاست‌گذاری

یزد از خط قرمز گرما عبور کرد؛ سهم ۳۰ درصدی تجهیزات سرمایشی و هشدار ایمنی

مدیریت مصرف انرژی و ایمنی در فصل گرما

یزد از خط قرمز گرما عبور کرد؛ سهم ۳۰ درصدی تجهیزات سرمایشی و هشدار ایمنی

پدیده ال‌نینو؛ نوید بارش‌های مطلوب پاییز و زمستان در ایران

 رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی کشور:

پدیده ال‌نینو؛ نوید بارش‌های مطلوب پاییز و زمستان در ایران

بایدها و نبایدهای احیای دریاچه ارومیه؛ مدیریت رهاسازی سدها و کاهش کشت محصولات پرآب‌بر

بحران دریاچه ارومیه

بایدها و نبایدهای احیای دریاچه ارومیه؛ مدیریت رهاسازی سدها و کاهش کشت محصولات پرآب‌بر

۱۰ استان درگیر بحران کم‌آبی؛ تهران و مشهد در وضعیت هشدار

 با وجود میانگین بارش نرمال در کشور؛

۱۰ استان درگیر بحران کم‌آبی؛ تهران و مشهد در وضعیت هشدار

از دریاچه تا بیابان؛ اقدامات منطقه‌ای برای مقابله با فروپاشی دریای آرال

گزارش بحران زیست‌محیطی در آسیای مرکزی

از دریاچه تا بیابان؛ اقدامات منطقه‌ای برای مقابله با فروپاشی دریای آرال

آبگیری ۹۲ درصدی تالاب بین‌المللی شادگان / حال خوب «شادگان» با بارندگی‌های اخیر و رهاسازی آب

رئیس اداره تالاب‌های محیط‌زیست خوزستان اعلام کرد؛ 

آبگیری ۹۲ درصدی تالاب بین‌المللی شادگان / حال خوب «شادگان» با بارندگی‌های اخیر و رهاسازی آب