راننده اجازه پیاده شدن از خودرو را به من و همسفرانم نمی‌دهد. در اصفهان برق بیشتر محله‌ها قطع است و همین موضوع سرعت اینترنت را به چالشی جدی‌تر از قبل بدل کرده است. امکان جا‌به‌جایی پول برای راننده خودروی سواری که ما را تا اصفهان رسانده، نداریم و حالا راننده می‌گوید نمی‌تواند اجازه دهد بدون پرداخت کرایه پیاده شویم و گفته‌های ما را مبنی‌بر اینکه بلافاصله با درست شدن اینترنت آن را پرداخت می‌کنیم، قبول نمی‌کند. عابربانک‌های اطراف هم خاموش هستند. ۲۰ دقیقه شبیه گروگان‌ها در خودرو می‌مانیم تا عاقبت با تماس تلفنی از تهران پول را برایش جا‌به‌جا می‌کنند و ما می‌توانیم وسایلمان را از راننده تحویل بگیریم. این فقط گوشه کوچکی از معطل ماندن کارهاست، وقتی که برق قطع می‌شود. در اصفهان از زمان اعمال خاموشی‌های زمانبندی‌شده در سراسر کشور، از آبان گذشته، روال همین است. هر روز برق صنایع و بخشی از شبکه شهری قطع می‌شود و طی این چندماه هیچ وقت برنامه قطع برق در شهری در مجاورت یکی از بزرگترین نیروگاه‌های کشور لغو نشد. در اصفهان هوا کاملا بهاری است و خبری از موج سرمایی که قرار بود از راه برسد نمی‌بینی. 

بی‌برق، با آلودگی

فقط قطع مکرر برق نیست که شهروندان را می‌آزارد، بلکه آلودگی حاصل از سوخت مازوت نیز بر مشکلات آنان افزوده است. مشکلی که به‌گفته شهروندان اصفهان، عادی نمی‌شود؛ چراکه همه ابعاد زندگی آنان را تحت‌تأثیر قرار داده است. «سمیه» زنی شاغل است، می‌گوید: «هر هفته باید برنامه قطع برق را دریافت کنیم تا ببینیم که چه زمانی برق نداریم. بی‌برقی ما مصادف با بی‌آبی است. چون پمپ‌های آب هم کار نمی‌کنند. اصفهان نیروگاه دارد، اما ما هم متحمل سختی‌های قطع برق می‌شویم و هم متحمل مشکلات آلودگی هوا.»‌

سمیه مادر کودکی شش‌ساله است که به‌دلیل آلودگی بالای هوا مشکل تنفسی پیدا کرده و هر بار که آلودگی هوا زیاد می‌شود، باید کودکش را برای دریافت داروهای استنشاقی به بیمارستان منتقل کند: «هوای اصفهان در بیشتر روزها آلوده است. خواه حاصل مازوت و ورود آلاینده‌های آن به شهر باشد، خواه به‌دلیل سایر زیرگردها. آلرژی فرزندم حاد می‌شود. نمی‌توانم او را همیشه در خانه نگه دارم و مدرسه نفرستم؛ مگر چندروز در سال می‌توانم بگویم که نباید بروی بیرون؟! حالا هوای داخل خانه هم مگر چقدر فرق می‌کند. دستگاه‌های تصفیه هوا تا کجا جوابگو هستند؟»

او تعریف می‌کند که در محل کارش که کتاب‌فروشی نسبتاً بزرگی است و خودش یکی از مؤسس‌های آن است، هم اوضاع بهتر نیست: «نمی‌توانیم برای دو ساعت خاموشی، مدام کار را تعطیل کنیم. اما خاموشی‌ها همه کسب‌وکارها را تحت‌تأثیر قرار داده است. مشتری می‌آید و روشی برای پرداخت پول ندارد؛ کارتخوان‌ها کار نمی‌کنند، سیستم‌ها خاموشند و حتی امکان دادن قیمت وجود ندارد. کارکنان عصبی و کلافه می‌شوند و به‌نظر می‌رسد شرکت توزیع برق هیچ‌کدام از این مشکلات را نمی‌بیند.»‌

کسب‌وکارهای کوچک در خطر

«احسان» یکی دیگر از شهروندان اصفهانی است که کسب‌وکار خودش را به‌عنوان یک معمار با یک شرکت طراحی ساختمان راه‌اندازی کرده است: «عملاً وقتی برق قطع است، هیچ‌کاری پیش نمی‌رود. تمام رایانه‌ها خاموش می‌شوند. همه از این قطع برق کلافه هستند. فراموش نکنید که این روزانه دو ساعت قطع برق برای برخی محله‌ها نیست. در خانه دو ساعت برق شما قطع است، ممکن است پس از آن در همان روز دو ساعت هم در محل کارتان برق نباشد. ممکن است بروید تا به کارهای بیرون از خانه و محل کار برسید، در بانک و اداره برق نباشد، در فروشگاه برق نباشد. یعنی مسئله این نیست که بگویید برای قطع برق دوساعته آن هم یک روز درمیان مردم خسته شده‌اند، خیر، همه زندگی مردم در اصفهان به‌هم ریخته است.»‌

مالک یک سوپرمارکت در خیابان محتشم کاشانی این شهر نیز می‌گوید: «در خانه ما دو وسیله کوچک برقی مانند کتری برقی سوخت. اگر در فروشگاه این اتفاق برای یخچال‌ها رخ دهد، چه کسی پاسخگوست؟ وقتی برق قطع می‌شود، عملاً دارد سلامت محصولات غذایی ما را که باید در یخچال‌ها نگهداری شوند، تهدید می‌کند. حالا زمستان است، اگر همین روال در تابستان نیز ادامه پیدا کند، چه کسی پاسخگوست؟ یک ماه به پایان سال مانده است و این قطع برق‌ها عملاً فروش همه فروشگاه‌ها و کسب‌وکارها در هر زمینه‌‌ای را تحت‌تأثیر قرار داده است. کسی این اعداد و ارقام را حساب کرده است؟»

چه کسی پاسخگوست؟

او ادامه می‌دهد: «همه می‌دانند که علاوه‌بر نیروگاه اصفهان، برخی صنایع بزرگ دیگر مانند سیمان هم در این شهر دارند از مازوت استفاده می‌کند. رد دود آلاینده را می‌توانی تا شهر بگیری. انصاف نیست که هم این‌همه قطع برق نصیب ما باشد و هم این‌همه آلودگی.»

به‌نظر می‌رسد موضوع قطع برق در اصفهان شدت پیدا کرده است. روز گذشته شرکت توزیع برق استان اصفهان به‌نقل از «داوود قاسمی»، سخنگوی صنعت برق این استان، اعلام کرد برای تأمین متناسب گاز و برق نیروگاه‌ها و منازل با هماهنگی توانیر از امروز برق منازل استان اصفهان هر روز به‌مدت دو ساعت تا ۱۵ اسفند سال جاری قطع می‌شود و باید مدیریت مصرف در همه بخش‌ها صورت گیرد.

اپلیکیشن را ببیند

به‌گفته قاسمی، به‌دلیل امنیت و موضوع سرقت کابل‌های برق برنامه خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده به‌صورت روزانه در اپلیکیشن «برق من» و سایت شرکت‌های توزیع برق استان و شهرستان اصفهان قرار می‌گیرد و شهروندان می‌توانند با وارد کردن شناسه قبض منزل خود از ساعت خاموشی اطلاع پیدا کنند. همان سامانه‌ای که شهروندان اصفهانی می‌گویند چهار ماه مداوم است ناچار به چک کردن مرتب آن هستند.

هفته گذشته نیز روزنامه «پیام‌ما»‌ هم‌زمان با ورود موج جدید سرما و صدور اطلاعیه‌های اعمال دوباره قطع زمانبندی برق، موضوع تداوم قطع برق در اصفهان را پیگیری کرده بود. پیگیری‌ای که در ابتدا با کتمان شرکت توانیر روبه‌رو شد، اما بعد آن را به‌دلیل محدودیت در تأمین سوخت نیروگاه اعلام کردند. متولیان صنعت برق، نه در این استان و نه در کشور، هیچ زمانی برای پایان اعمال محدودیت در دسترسی شهروندان به برق را اعلام نمی‌کنند.