بایگانی مطالب: فرهنگ

شروع یک ماجراجویی با «کوله‌گرد»

ماهنامه «کوله‌گرد» به مدیرمسئولی «بابک نبی» و سردبیری «مهدی خاکی‌فیروز» منتشر شد.

کوچ زندگی از خانه‌های تاریخی شیراز

بافت تاریخی شیراز از زندگی تهی شده است؛ موضوعی که هم تخریب‌کنندگان بافت و هم حافظان بر آن تأکید دارند. کوچه‌پس‌کوچه‌های بافت تاریخی این شهر که زمانی قلب تپنده شیراز بود، در بی‌توجهی سال‌های گذشته تا امروز خالی از روح شده‌اند. شاید به همین دلیل است که وقتی هنرمندی شیرازی با خلاقیت هنری خود چهره‌های رنگین را بر جداره‌های این بافت خلق کرده است، رهگذران و گردشگران را به کوچه‌ای باریک هدایت می‌کند تا لحظه‌ای احساس زندگی کنند. این گزارش حاصل مشاهدات میدانی خبرنگار «پیام ما» از بافت تاریخی شیراز و گفت‌وگو با ساکنان این بافت، با همراهی مدیر گروه مرمت دانشگاه هنر و معماری شیراز و متخصص مرمت و حفاظت بافت‌ها و بناهای تاریخی کشور است؛ گزارشی که چگونگی محو شدن زندگی از بافت تاریخی شیراز را روایت می‌کند و از بی‌پناهی خانه‌های تاریخی این بافت خبر می‌دهد.

تمرین «خودگردانی محلی» در گوشه‌ای از تهران

بیایید یک لحظه وضعیتی را تصور کنیم که آنقدر به کوچه و محله خود احساس تعلق داریم که مسئولانه برای بهبود کیفیت زندگی در آن تلاش می‌کنیم. نه‌تنها ما بلکه سایر اعضای محله نیز مراقب هستند که زباله‌ای روی زمین به حال خود رها نشود، آبیاری فضای سبز به‌طور منظم صورت گیرد و سایر امور مربوط به حفظ و نگهداری از امکانات محله بموقع انجام شود. این همان رویکردی است که امروز در یکی از محلات تهران به‌نام شهرک دانشگاه تهران کم‌وبیش جریان دارد. هفته گذشته در گزارشی در «پیام ما» با عنوان داستان «خودگردانی شورایی» یک شهرک، بررسی کردیم که ساکنان آن چگونه در پی قطع خدمات عمومی شهرداری تهران به این شهرک، الگویی داوطلبانه برای اداره امور خود ایجاد کرده‌اند. البته در سایر نقاط جهان نیز نمونه‌هایی از این شیوه اداره امور را می‌توان یافت که به آن «خودگردانی محلی» گفته می‌شود.

کنسرت کاروانسرای قم تیرماه و در دولت قبل برگزار شده بود

وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی درباره برگزاری کنسرت در یک کاروانسرا در قم گفت: اگر ما از تخلفی مطلع شویم حتما برخورد لازم را انجام می‌دهیم اما در یک نقطه خارج از شهر در تیرماه سال جاری و قبل از این دولت، یک تخلف صورت گرفته که بعد از اطلاع با دستور قاضی محل پلمب شد.

دولت‌ها میراث ناملموس ایران را نادیده می‌گیرند

|پیام ما| میراث فرهنگی ناملموس ایران به ریشه‌های عمیق تاریخ و فرهنگ این سرزمین اشاره دارد. میراثی که جزئی از سبک زندگی روزمره و آداب و رسوم و نگاه این مردم به جهان پیرامونشان بوده و نقش اساسی در شکل‌گیری ساختار اجتماعی و فرهنگی ایران ایفا کرده است. این میراث در دهه‌های اخیر با چالش‌های متعددی روبه‌رو شده است. از یک‌سو، در غیاب قوانین جامع و کارآمد، اقدامات مربوط به صیانت از آن عمدتاً محدود به ثبت آثار در فهرست‌های ملی و جهانی شده است و از سوی دیگر، نبود ضمانت‌ اجرایی و کیفری برای حفاظت از این آثار، تهدیداتی جدی همچون تحریف و سوءاستفاده از آنها را به‌همراه دارد. تداخل میراث ناملموس با سیاست‌ها و منافع فرهنگی دیگر کشورها، همچون رقابت‌های بین‌المللی بر سر ثبت آثار، چالش‌هایی را در عرصه جهانی هم ایجاد کرده که نیازمند راهکارهای مؤثر و دیپلماسی فرهنگی هوشمند است. در این شرایط، ضروری است نگاه به این حوزه پراهمیت از سوی متولیان آن تغییر کند. مرکز پژوهش‌های مجلس در گزارش اخیر خود ضمن آسیب‌شناسی وضعیت میراث ناملموس کشور، پیشنهاداتی برای بهبود رایط این حوزه ارائه کرده است. نویسندگان این گزارش بر این باورند که: «پشتیبانی دولتی از میراث ناملموس با خلأهای جدی روبه‌رو است. یکی از دلایل این کاستی، تمرکز صرف بر ثبت میراث ناملموس است.»

در حسرت آخرین لبخند در وطن

«افسرده»، «دلتنگ»، «زندگی دور از وطن»؛ اینها کلمات پرتناقضی با روحیه طنزپرداز «سید ابراهیم نبوی» بود که دخترانش پس از مرگ خودخواسته او در پیامی به زبان آوردند. طنزپردازی که ستون‌های او در دهه ۷۰ خوانندگان ثابت بسیاری داشت اما اجبار به دوری از وطن آنقدر برایش سنگین و سهمگین بود که در یکی از مکالماتش با «ماشالله شمس‌الواعظین»، روزنامه‌نگار و همکار دیرنیه‌اش، هم گفته بود که یا به فرودگاه تهران می‌آید یا گرفتن جان خود را انتخاب می‌کند. نبوی روز چهارشنبه، ۲۶ دی‌ماه، راه‌حل دوم را انتخاب کرد و آن را بر اقامت اجباری در غربت ترجیح داد.

سکه‌های تاریخی ایران زیر چکش حراج

|پیام ما| سکه‌های باستانی که سه هفته پیش خبر به حراج گذاشتن آنها منتشر شده بود، دیروز در حراج تخصصی «CNG» در نیویورک چکش خوردند و فروخته شدند. سه قطعه از این سکه‌ها که متعلق به دوره‌های هخامنشی و ساسانی بودند، با قیمت ۸۰ ، ۱۱۰ و ۲۲۵۰۰ هزار دلار فروخته شدند. تا لحظه تدوین این گزارش هیچ‌یک از مسئولان وزارت میراث‌فرهنگی به این اتفاق واکنشی نشان نداده و اظهارنظری نکرده‌اند. این اولین‌بار نیست که اشیای تاریخی ایران در حراجی‌های دنیا چکش می‌خورد. کوتاهی متولیان و دستگاه‌های مربوطه در برخورد با حفاران غیرمجاز و دلالان آثار تاریخی و باستانی، فضای مطلوب را برای آنها فراهم کرده است تا به‌راحتی آثار را از کشور خارج و در بازارهای بین‌المللی به فروش برسانند. برخی از این حراج‌ها رسانه‌ای شده‌اند و شاید پیگیری‌هایی برای توقف آنها صورت گیرد، اما برخی آثار هم در سکوت خبری در حراج‌های کوچک و بزرگ دنیا چکش می‌خورند و راهی کلکسیون‌ها و موزه‌ها می‌شوند و دست ایران برای همیشه از آنها کوتاه می‌شود.

چرا کلکسیونرهای بزرگ کمتر به نمایشگاه‌ها می‌روند؟

نمایشگاه‌های هنری که زمانی نقطه‌عطف خریدوفروش آثار هنری بودند، حالا با چالشی جدی روبه‌رو شده‌اند: کاهش حضور کلکسیونرهای مهم و VIP! این گروه که همیشه نقش کلیدی در موفقیت نمایشگاه‌ها داشته‌اند، دیگر مثل گذشته به این رویدادها نمی‌آیند و این تغییر، زنگ خطری برای برگزارکنندگان است.

«فِرسته» جایگزین «پُست» شد

دامنه تاب‌آوری دانش‌آموزان بسیار کاهش یافته است

وزیر آموزش و پرورش با بیان اینکه «خودکشی» یکی از مهم‌ترین آسیب‌های اجتماعی است گفت: باید آن را به‌درستی مهار کنیم، حتی یک نفر هم برای ما رقم بزرگی است.