بایگانی مطالب: گردشگری
بازگشت لودرها به سرزمین «عیلامی»ها
|پیام ما| «جوبجی» از جمله محوطههای باستانی مهم ایران است که بیش از آنکه باستانشناسان در آن تردد داشته باشند، ماشینآلات راهسازی و کامیونها در آن رفتوآمد داشتهاند و بیش از آنکه فرصت مطالعه برای کارشناسان در مورد آثار ارزشمند موجود در آن وجود داشته باشد، ماشینآلات سنگین در آن جولان میدهند. اواخر دهه ۹۰ وقتی اعتراض به تعرضات معدنکاران به حریم جوبجی، به درگیری و پر کردن ترانشههای باستانشناسی توسط ماشینآلات راهسازی منتهی شد، با ورود دادستانی به موضوع پروژه متوقف شد. اما دوباره همان افراد پروژه تخریب و تعرض به این محوطه را کلید زدهاند تا کار نیمهکاره را تمام کنند.
میراث تاجر مروارید رها در باد
«عبدالمحسن نور» معروف به بشاری از تجار بزرگ مروارید بود که ۱۲۴ سال پیش تصمیم گرفت مسجدی در روستای «ماشه» در جزیره کیش بسازد، فضایی ساده برای عبادت و نیایش در کنار سواحل خلیجفارس که پس از چندینبار مرمت، هربار به حال خود رها شده است.
صبوری کردیم، جهانی شدیم
«سهمآبداران شفیعآباد گفتند اگر میخواهی با ما حرف بزنی، اول قنات را از نزدیک ببین.» «نینا امینزاده» هم ۳۵ متر از چاه پایین رفت تا به آب و قنات رسید. آن تجربه باعث شد سهمآبداران به او اعتماد کنند و نینا بداند وقتی از قنات حرف میزنند، منظور چیست! با ریختن دیوار بیاعتمادی، زنان شفیعآبادی عضو گروه گوجینو وارد فرایند احیای قناتهایشان شدند، در کنارش پتههایشان را دوختند، فیلم گرفتند و هزار کار دیگر! آنها بودند که شفیعآباد را جهانی کردند، هر چند اسمشان را هیچ مقام و مسئولی نیاورد. امینزاده، تسهیلگر پروژههای توانافزایی زنان که سابقه فعالیت در مناطق مختلف کشور را دارد، از ۱۰ سال تلاش شفیعآبادیها از یک روستای ناشناخته تا جهانی شدنشان میگوید. او در این گفتوگو چرایی انتخاب زنان برای پروژههای توانافزایی، مشکلات پیش روی این پروژهها و زنان و درنهایت چشماندازش از آینده محیطزیست را شرح میدهد.
دوچرخه، ماشینی برای سفر به گذشته
از مدیریت توسعه پایدار تا عدالت اکولوژیک
صنعت گردشگری در دهههای اخیر به یکی از بزرگترین و پویاترین بخشهای اقتصاد جهانی بدل شده است. این صنعت سهم چشمگیری در ایجاد اشتغال، گردش سرمایه، حفاظت از میراثفرهنگی و طبیعی و تقویت ارتباط میان فرهنگها داشته و توانسته به عامل مهمی در پیوند میان ملتها تبدیل شود. بااینحال، در سالهای اخیر، گردشگری با چالشهایی اساسی روبهرو شده است؛ چالشهایی که حاصل رشد شتابان و کنترلنشده، فشارهای ناشی از جهانیشدن، تغییراقلیم، بحرانهای اجتماعی و تخریب زیستبومهاست. این بحرانها بسیاری از دستاوردهای گذشته را زیر سؤال برده و آینده گردشگری را به مرحلهای از بازاندیشی مفهومی رساندهاند. در چنین شرایطی، بهنظر میرسد دوران اتکای صرف بر «مدیریت پایداری» به پایان رسیده و زمان آن فرارسیده که از مرز توسعه پایدار عبور کنیم و بهسوی «تحول پایدار» گام برداریم؛ تحولی که نهتنها در شیوههای مدیریت، بلکه در ساختارهای فکری، ارزشی و نهادی گردشگری تغییر ایجاد کند.
کاهش رزرو آنلاین حتی پایینتر از دوران کرونا
|پیام ما| سال ۱۴۰۴ برای گردشگری ایران سالی پرتنش و پرتوقف بود. ترکیبی از فشارهای اقتصادی، تحولات سیاسی و شرایط ناپایدار اجتماعی، روند آرامِ رشدی را که این بخش تازه پس از رکود اجباری به آن دست یافته بود، متوقف کرد. هرچند هنوز آمار رسمی و جامعی از عملکرد امسال منتشر نشده است، اما مرور وضعیت پیش از بحران، بهویژه در بخش اقامت، بهعنوان یکی از ارکان اصلی گردشگری، میتواند چشمانداز روشنی از آینده این حوزه ارائه دهد.دادههای منتشرشده از سوی پلتفرمهای رزرو آنلاین اقامت نشان میدهد رفتار سفر ایرانیان بهسرعت در حال دیجیتالیشدن است. سهم رزروهای آنلاین از کل بازار اقامت که در سال ۱۴۰۱ حدود ۷ درصد بود، تا پایان سال ۱۴۰۳ به نزدیک ۲۰ درصد رسیده است. این جهش، نشانه گسترش فرهنگ سفر آنلاین در کشور است؛ موضوعی که سیاستگذاران گردشگری بهتر است در طراحی زیرساختها، خدمات و استراتژیهای آینده خود آن را جدی بگیرند.
نمایش ملیگرایی یا تحریف تاریخ؟
نمادها و شخصیتهای تاریخی ایران در حالی در چند ماه اخیر مورد توجه سیاستگذاران قرار گرفتهاند، که مصادیق واقعی میراث تاریخی و فرهنگی کشور در وضعیت نگرانکنندهای به سر میبرند. این تضاد این سؤال را ایجاد میکند که چطور میشود به میراث یک سرزمین افتخار کرد و مصادیق همان میراث را نادیده گرفت؟ آیا قرار است نمادهای حقیقی میراث تاریخی ایران تخریب و تنها مواردی گزیدهشده با مجسمههای برنزی و فایبرگلاس و تصاویر بیلبوردی -آنهم نادرست و تحریفشده- باقی بماند؟
هشدار؛ فرونشست در یک قدمی کاخ گلستان
|پیام ما| آغاز پروژه «مرویسنتر» در حریم درجه یک کاخ گلستان زنگهای خطر را به صدا درآورده. بررسیها نشان میدهد گودبرداری این پاساژ بهزودی یکی از مهمترین مجموعههای تاریخی ایران و جهان را به زانو درمیآورد. مسئله اصلی اینجاست که این اتفاق مجوز مدیرکل میراثفرهنگی استان تهران را دارد. «وحید شهاب»، کنشگر و متخصص حوزه برنامهریزی شهری در بافتهای تاریخی، به «پیام ما» میگوید: «با توجه به مجوز صادره، احداث چهار طبقه زیرزمین به عمق ۱۷ متر در این پروژه مجاز شناخته شده که با احتساب فونداسیون، عمق گودبرداری نزدیک به ۲۰ متر خواهد بود، آیا مالک نباید پیش از صدور مجوز، ملزم به انجام مطالعات فنی زمینشناسی، ژئوتکنیکی و هیدروژئولوژیکی میشد؟» پاسخ به این سؤال از سوی کسانی که این مجوز را صادر کردهاند ضروری است؛ چراکه این منطقه جزو پهنههای پرخطر فرونشست شناخته شده است.
نجات دماوند
«ببردندش از پیشِ تختِ بلند/ به کوهِ دماوند کردند بند» فریدون، در نبرد با ضحاک، آنطورکه فردوسی در شاهنامه نوشته، ضحاک را نمیکُشد، در دماوند به بند میکشد. اما این کوه اسطورهای که نماد به بند کشیدن شر است، سالیان دراز است که با معدنکاوی و جادهکشیهای بیضابطه و برداشتهای مداوم در بند شده است. ثبت ملی این کوه هم کاری از پیش نبرد و امیدها برای ثبت جهانی بهدلیل وضعیت نابسامانش راه بهجایی نبرده است. این روزها اما سازمان منابعطبیعی تلاش میکند مجوز اکتشاف به معدن جدیدی داده نشود. معادن قبلی فعالیتشان متوقف و جادههای فرعی راهشان به قله بسته شود. قلهای که در تصاویر اخیری که از آن منتشر شده، بیبرف است. برف برای این کوه نمادی است از ایستادگی مقابل شر و نیروهای اهریمنی، حالا دست این کوه خالیتر از همیشه است.
۲ دهه ناکامی در ثبت جهانی دماوند
|پیام ما| قله دماوند، بیش از یک دهه است که در فهرست موقت میراث جهانی یونسکو مانده و هنوز تا ثبت نهایی فاصله بسیار دارد. علت این امر چیست؟ «علی قمی اویلی»، متخصص میراث طبیعی جهانی، معتقد است تا زمانی که مشکلات مدیریتی، حفاظتی و آسیبهای زیستمحیطی دماوند حل نشود، ارسال پرونده به دبیرخانه یونسکو نتیجهای نخواهد داشت.
