نقدی بر نمایش «نامقصد» که در سالن «انتظامی» خانه هنرمندان روی صحنه رفته است

| پیام ما | حدود ۲۰۰۰ ساعت است که دسترسی به اینترنت جهانی در ایران قطع شده است. در میان بحران‌های متعدد اجتماعی، اقتصادی و سیاسی، ازجمله اخبار مربوط به خشونت‌های گسترده، اعدام‌ها و جنگ، مسئله قطع اینترنت جهانی در نگاه نخست ممکن است موضوعی فنی یا موقتی به نظر برسد. اما اگر دقیق‌تر نگاه کنیم، درمی‌یابیم که اینترنت صرفاً یک ابزار ارتباطی نیست؛ بلکه به بخشی از زیرساخت زندگی روزمره، آموزش، ارتباطات، خدمات و مشارکت اجتماعی تبدیل شده است. جمعی از فعالان حقوق کودک با بررسی آثار این خاموشی طولانی می‌گویند محدودشدن اینترنت می‌تواند آثار گسترده‌تری از آنچه در ابتدا به نظر می‌رسد بر جای بگذارد؛ به‌ویژه برای کودکان که از آسیب‌پذیرترین گروه‌های اجتماعی هستند.

| پیام ما | ساعت هفت صبح در شهرک حاشیه شهر صف‌های طولانی اتوبوس و سواری‌های کرایه به سمت مرکز شهر شکل می‌گیرد. مادری که فرزندش را به مدرسه فوتبال در شهر می‌برد، می‌گوید نزدیک‌ترین زمین‌بازی استاندارد در شهرکی که خانه‌شان در آنجا قرار دارد، وجود ندارد. این تصویر که سال‌هاست در شهرک‌های مسکن مهر و نهضت ملی مسکن تکرار می‌شود، حالا در آن‌سوی جهان نیز نگرانی سیاست‌گذاران را برانگیخته است؛ تا جایی که دولت بریتانیا ژانویه امسال سندی منتشر کرده تا از تکرار همین تجربه در ساخت ۱.۵ میلیون خانه جدید خود جلوگیری کند.

روز جهانی لاک‌پشت‌ها، در ۲۳ می از سال ۲۰۰۰ با هدف آگاه‌سازی درباره اهمیت این جانوران و ضرورت حفاظت از آن‌ها نام‌گذاری شده است. لاک‌پشت‌ها در تعادل اکوسیستم‌ها نقش حیاتی دارند؛ هم به‌عنوان پخش‌کننده دانه گیاهان و کنترل‌کننده جمعیت سایر موجودات و هم به‌عنوان منبع غذایی برای سایر گونه‌ها. در ایران ۱۰ گونه لاک‌پشت بومی وجود دارد؛ پنج گونه دریایی در خلیج‌فارس و دریای عمان، سه گونه برکه‌ای در آب‌های داخلی و دو گونه خشکی‌زی در زیستگاه‌های خشکی؛ مانند مراتع و مناطق کوهستانی. طبق فهرست سرخ اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت (IUCN)، تمام لاک‌پشت‌های دریایی ایران در رده‌های «در معرض خطر انقراض» قرار دارند. در میان لاک‌پشت‌های برکه‌ای، «لاک‌پشت فراتی» به‌عنوان تنها لاک‌پشت لاک‌نرم ایران، با محدوده پراکنش استان خوزستان، در همین رده حفاظتی قرار گرفته است. این گونه با تهدیدهای متعددی از جمله خشکسالی، انواع آلودگی‌ها آتش‌سوزی و تخریب و تکه‌تکه‌شدن زیستگاه روبه‌رو است. با وجود اهمیت این گونه‌ها، در ایران خزندگان و دوزیستان کمتر موردتوجه حفاظتی قرار گرفته‌اند و سازمان محیط‌زیست بیشتر تمرکز خود را بر پستانداران بزرگ‌جثه قرار می‌دهد و به قول حفاظت‌گران محیط‌زیست اگر بودجه‌ای باقی بماند هم به پرندگان اختصاص می‌دهد. بااین‌حال، تشکل‌های محیط‌زیستی در سال‌های اخیر طرح‌های حفاظتی مشارکتی را برای حفاظت از دوزیستان و خزندگان اجرایی کرده‌اند. یکی از این طرح‌ها که مربوط به حفاظت از لاک‌پشت فراتی می‌شود، نزدیک به دو دهه است که توسط «هانیه غفاری»، عضو هیئت‌علمی گروه محیط‌زیست دانشگاه کردستان و عضو «گروه تخصصی لاک‌پشت‌های آب‌شیرین اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت» (IUCN) و همکاران وی در حال اجرا است. در همین باره «پیام ما» گفت‌وگویی با هانیه غفاری انجام داده که در ادامه می‌خوانید.

بازار شیر و لبنیات در ایران سال‌هاست میان دو نگرانی بزرگ گرفتار مانده است؛ از یک‌سو ضرورت حمایت از تولیدکننده و از سوی دیگر دغدغه حفظ قدرت خرید مردم. نتیجه این وضعیت، شکل‌گیری نوعی سیاست‌گذاری معلق و ناتمام است؛ نه بازار به طور واقعی آزاد شده و نه دولت توانسته با قیمت‌گذاری دستوری، تعادل پایداری ایجاد کند. در این میان، نه دامدار، نه صنایع لبنی و نه مصرف‌کننده رضایت نداشته‌اند.

خیلی وقت است که مدارس دیگر حضوری نیستند و کلاس درس در یک صفحه موبایل خلاصه می‌شود. برگزارنشدن امتحان دبستانی‌ها و مجازی‌شدن امتحانات پایه هفتم تا دهم هم تیرخلاص را به پیکر آموزش زد و بی‌رغبتی کودکان به درس‌خواندن را افزایش داد. اما حالا دیگر آسیب‌ها تنها به افت تحصیلی دانش‌آموزان محدود نمی‌شود و نگرانی به انزوا و دوری بچه‌ها از فضای مدرسه و ازدست‌دادن حلقه‌های دوستی و همچنین دسترسی بیش از حد و بدون کنترل آنها به فضای مجازی است؛ زیرا والدین به هوای آنکه پلتفرم‌های داخلی محدودیت‌های بیشتری دارد بدون هیچ مراقبتی آنها را در این فضا رها کرده‌اند. در این میان خود دانش‌آموزان هم مشتاق بازگشت به مدرسه‌اند و می‌خواهند زندگی عادی خود را از سر بگیرند.

روزنامه «پیام ما» در شماره ۳۴۰۹ خود، همزمان با روزهای پایانی هفته دوم اردیبهشت ۱۴۰۵، با انتشار ویژه‌نامه‌ای به مناسبت «روز ملی بوم‌گردی»، به تبیین نقش اقامتگاه‌های بومی در توسعه پایدار، احیای فرهنگ محلی و رونق اقتصادی روستاها پرداخته است.

مدیرکل محیط‌زیست سیستان و بلوچستان گفت: موزه تاریخ طبیعی و تنوع زیستی استان با هدف معرفی گونه‌های مختلف جانوری و گیاهی، به‌عنوان یکی از مراکز مهم فرهنگی و آموزشی، نقش مهمی در آشنایی عموم مردم، به‌ویژه دانش‌آموزان و دانشجویان ایفا می‌کند.

 معاون محیط‌زیست طبیعی و تنوع زیستی اداره کل حفاظت محیط‌زیست گیلان از ثبت تصاویر کم‌نظیر و ارزشمند حیات‌وحش جنگل‌های هیرکانی، به‌ویژه مشاهده دو قلاده پلنگ در فاصله زمانی کوتاه، توسط دوربین‌های تله‌ای خبر داد و گفت: ثبت‌ها این تصاویر حاصل دانش، تجربه و تلاش حرفه‌ای محیط‌بانان این استان است.