پیری بهره‌برداران کشاورزی صرفاً یک تغییر جمعیتی نیست؛ مسئله‌ای است که می‌تواند مستقیماً بر ظرفیت تولید غذا، بهره‌وری آب و خاک، انتقال تجربه و حتی آینده مالکیت زمین‌های کشاورزی اثر بگذارد. بررسی‌های آماری نشان می‌دهد میانگین سن بهره‌برداران کشاورزی در ایران رو به افزایش است و نسل جوان نیز به اندازه کافی جایگزین آنها نمی‌شود. «مجتبی پالوج»، رئیس مؤسسه پژوهش‌های برنامه‌ریزی، اقتصاد کشاورزی و توسعه روستایی، معتقد است اگر ورود نسل جدید به کشاورزی از نظر اقتصادی امکان‌پذیر و از نظر شغلی قابل دوام نشود، طی ۱۰ تا ۲۰ سال آینده ساختار نیروی انسانی کشاورزی ایران با تغییرات جدی مواجه خواهد شد؛ تغییراتی که در نهایت می‌تواند ظرفیت تولید داخلی و امنیت غذایی کشور را تحت تأثیر قرار دهد.

بر اساس گزارش سازمان بهزیستی، ایران با سرعتی فراتر از پیش‌بینی‌های رسمی به سمت سالمندی حرکت می‌کند. کاهش نرخ باروری به حدود ۱.۳ فرزند و سقوط تعداد موالید سالانه به کمتر از ۹۰۰ هزار نفر، زنگ خطری جدی برای بازار کار، صندوق‌های بازنشستگی و ساختار اقتصادی کشور در دهه‌های پیش‌رو است.

بحران جمعیتی که بسیاری از کشورهای جهان درگیر آن هستند، به یک آینده ترسناک برای ایران تبدیل شده است؛ کاهش رشد جمعیت و فزونی‌گرفتن جمعیت سالمند کشور و افزایش هزینه‌های اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و چالش‌های تمدنی از جمله مشکلاتی است که در سایه کاهش رشد جمعیت و افزایش جمعیت سالمندی ممکن است بروز کند. تهدیدی که وزارت بهداشت از آن به‌عنوان سیاه‌چاله جمعیتی یاد می‌کند.