|پیام ما| بازنگری حرایم، بلای جدیدی است که بر بافت‌های تاریخی نازل شده است. بلایی که مدیرکل ثبت و حریم آثار تاریخی آن را کاری تخصصی و اصولی می‌داند و می‌گوید وزارت میراث‌فرهنگی ابایی از انجامش ندارد. اما به‌نظر می‌رسد آنچه در عمل اتفاق افتاده، توافقی است که میان وزارت میراث‌فرهنگی به‌عنوان متولی حفظ این بافت‌ها، با تخریب‌کنندگانی که پرچم توسعه نامتوازن شهری را به‌دست دارند، صورت گرفته است. سیاستی که از نخستین سفر استانی هیئت دولت سیزدهم به شیراز در دستورکار وزارت میراث‌فرهنگی قرار گرفت و در جلسه رأی اعتماد وزیر دولت چهاردهم بر آن صحه گذاشته و وعده آن به نمایندگان مجلس داده شد. حالا از گرگان تا سبزوار و از اصفهان تا همدان، خبرهای جدیدی از بازنگری حریم‌ها و کوچک‌سازی بافت‌های تاریخی می‌رسد. این موضوع در نشست اخیر «کافه کارزار» به‌عنوان محوری برای گردهمایی دغدغه‌مندان این حوزه انتخاب شد تا باتوجه‌به تشدید نگرانی‌ها در بافت‌ تاریخی شهرهای مختلف، مروری داشته باشند بر کنشگری اجتماعی که در سال‌های اخیر برای حفظ بافت‌های تاریخی صورت گرفته و در مواردی منجر به توقف تخریب و در مواردی باعث کند شدن روند تخریب‌ها شده است.

|پیام ما| چندهفته‌ای است که لودرها دوباره به بافت تاریخی شیراز بازگشته‌اند. اما این بار شرایط با دو سال پیش که جولان لودرها همه را نگران کرده بود، تفاوت‌های بسیاری دارد. از جمله اینکه بافت تاریخی شیراز در فهرست میراث ملی ثبت شده است. اختیاراتی که به استان برای تصمیم‌گیری در مورد طرح، تفویض شده بود لغو شده است. بر اساس رأی دیوان عدالت اداری، طرح تفصیلی بافت پیرامون حرم شاه‌چراغ باید به تصویب شورای‌عالی معماری و شهرسازی برسد. به‌رغم تمام این تغییرات که در دو سال گذشته اتفاق افتاده است، هنوز در بر همان پاشنه می‌چرخد و تصاویر و گزارش‌های رسیده از بافت تاریخی شیراز حکایت از گودبرداری‌های وسیع در مجاورت حرم شاه‌چراغ دارند. «محمدمهدی کلانتری» که سال‌ها موضوع تخریب بافت‌های تاریخی را در شهرهای مختلف پیگیری و در چند سال اخیر به طور متمرکز مسئله بافت تاریخی شیراز را دنبال کرده، در گفت‌وگو با «پیام ما» درباره اظهارات اخیر مسئولان استان فارس در خصوص گودبرداری در مجاورت حرم، توضیحاتی ارائه می‌کند که بیانگر تخلفات آشکار و بی‌توجهی به قوانین و مصوبات در محدوده بافت تاریخی شیراز است.

به‌بهانه برگزاری سومین جشنواره بین‌المللی چندرسانه‌ای میراث فرهنگی در شیراز

اینجا بافت تاریخی شیراز است؛ بی‌هیچ‌ نشانی از تجربه زیسته هزاران انسان که در آن متولد شده، بالیده و مرده‌اند. روی تصورتان خط بطلان بکشید که اینجا بتوانید جلوه‌هایی از معماری و فرهنگ را ببینید و جهانیان را انگشت به دهان بگذارید. دوربین‌ها اینجا فقط می‌توانند عملیات تروریستی مردی را ثبت و ضبط کنند که برای کشتار آمده است. اینجا صحبت از نور نیست و درهای باز و حوض‌های آبی و کاشی‌های رنگی. یورش بافت‌خواران دوباره شروع شده است. هسته تاریخی شهر شیراز ملغمه‌ای شده است از پارکینگ‌ها با نرده‌های آهنی، کارگاه‌های بی‌بنیه، خانه‌های نیمه‌خراب، سیم‌های بیرون‌زده از در و دیوارها و پنجره‌های کور. اینجا بوی زباله می‌دهد و خاکروبه.

اقدامات غیراصولی ارگان‌های شهری بلای جان آثار تاریخی شیراز شده است. عبور مترو از حافظیه وضعیت پیچیده و مبهمی را در شیراز ایجاد کرده است و کارشناسان معتقدند با اینکه هنوز وضعیت بنای حافظیه به‌دلیل عبور مترو در هاله‌ای از ابهام قرار دارد، اما آنچه قطعی است عبور مترو قطعا آب انبار زندیه را تخریب خواهد کرد.

خط دو مترو شیراز بدون هیچ پشتوانه مطالعاتی و مصوبه شورای ترافیک استان درحالی تا یک کیلومتری حافظیه پیشروی کرده است که مدیرکل میراث‌فرهنگی استان فارس نه تنها در جریان این اجرای این پروژه نیست که خط دو مترو را در ۵۰۰ متری حافظیه از اساس تکذیب کرد. موضوعی که رییس کمیسیون عمران و حمل و نقل شورای پنجم شهر شیراز نه تنها صحت آن را تایید می‌کند که معتقد است اجرای طرح مترو و گذر آن از حافظیه در شورای پنجم شهر شیراز رد شده بود، اما در شورای ششم شهر شیراز اجرای این طرح از سر گرفته شده است.

شهرداری شیراز خط دو مترو شیراز را که در دوره پنجم شورای شهر این شهر باید در یک کیلومتری آرامگاه حافظ متوقف می‌شد، تا ۵۰۰ متری حافظیه ادامه داده است.

بافت تاریخی شیراز با محدوده ۳۵۷ هکتاری در حالی سال گذشته در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده که دستگاه‌های شهری شیراز معتقدند که ضوابط اختصاصی این بافت ارزشمند تاریخی از سوی وزارت میراث‌فرهنگی هنوز به آن‌ها ابلاغ نشده است. کارشناسان معتقدند، طرح ۵۷ هکتاری شاهچراغ همچنان روی میز است و مختومه نشده به طوری که قرار است در روزهای آینده در خصوص اجرای آن تصمیم‌گیری شود. مدیرکل دفتر حفظ، احیاء، بناها، بافت‌ها و محوطه‌های تاریخی دراین‌باره توضیح می‌دهد: «قوانین مواجهه دستگاه‌های شهری با بافت تاریخی شیراز تغییر خواهد کرد.»