حسین کرمان‌پور، مدیر مرکز روابط عمومی و اطلاع‌رسانی وزارت بهداشت، با اشاره به وقایع روز نهم اسفندماه و آغاز رسمی جنگ به دنبال بمباران حوالی پاستور، گفت رهبر معظم انقلاب در آن روز به بیمارستان منتقل شدند و «خوشبختانه اتفاق خاصی برای ایشان رخ نداده بود» و تنها چند زخم سطحی نیاز به بخیه داشتند؛ زخم‌هایی که به گفته او «چهره ایشان را مخدوش» نمی‌کرد.

بیش از دو ماه از آغاز جنگ امریکا و اسرائیل علیه ایران می‌گذرد و شهروندان ایرانی چندین هفته است به دلیل آتش‌بس دوجانبه جنگ را از خود دور می‌بینند، اگرچه هنوز ذهن آن‌ها این موضوع را نپذیرفته و جنگ همچنان در ذهنشان حک شده و موجب بی‌خوابی و بسیاری مشکلات روانی دیگر شده است.

حدود ۲۳ هزار بیمار تالاسمی در کشور وجود دارد، افرادی که به دلیل شرایط خاص خود نیازمند تزریق مستمر و دائم خون هستند. تالاسمی‌ها در کشور که جمعیت قابل‌توجهی دارند، در این سال‌ها با مشکلات عدیده‌ای مانند کمبود و گرانی دارو روبه‌رو بوده‌اند. نبود مکان اختصاصی برای تزریق خون به این بیماران که باید دارای استانداردهای لازم و شرایط ایمن باشد نیز یکی از مشکلات آنها محسوب می‌شود. هم‌زمان با روز جهانی این بیماران، مدیرعامل «انجمن تالاسمی» با اشاره به وعده‌های مختلف برای اختصاص یک فضای ویژه برای آن‌ها، از شرایط خطرناکی می‌گوید که این روزها در برخی بیمارستان‌های کشور برای بیماران تالاسمی در زمان تزریق خون وجود دارد.

در میانه روایت خسارات مستقیم و قابل‌مشاهده جنگ چهل‌روزه، تمرکز اغلب گزارش خسارت‌ها بر صنایع زیرساخت؛ از توقف خطوط تولید فولاد تا خسارت گسترده به صنایع پتروشیمی و اثر آن بر چرخه تأمین انرژی و ارزآوری بوده است. دو مؤلفه‌ای که بی‌تردید ستون‌های اصلی اقتصاد ایران به شمار می‌روند. اما آنچه کمتر دیده شده، لایه‌ای پنهان‌تر و درعین‌حال حیاتی از این بحران است؛ لایه‌ای که نه در مخازن نفت و نه در کوره‌های فولاد، بلکه در قفسه‌های فروشگاه‌ها و سفره خانوار خود را نشان می‌دهد: زنجیره تأمین مواد اولیه بسته‌بندی مواد غذایی.

تعرفه‌های جدید خدمات درمانی در حالی به مرحله اجرا در می‌آید که هم‌زمان دارو و تجهیزات پزشکی نیز گران شده و با رشد این تعرفه‌ها عملاً برخی از خدمات از سبد سلامت مردم حذف شده یا دیگر در اولویت آنها نخواهد بود. این به معنی افزایش بیماری در جامعه و افزایش هزینه‌های بیشتر برای خانواده‌ها و نظام سلامت کشور است.

  پیام‌ما - از آغاز جنگ تا ظهر ۱۵ فروردین به ۲۵ واحد تولیدی، توزیعی و داروسازی حمله نظامی شده است. صددرصد انستیتو پاستور در حمله نظامی ۱۳ فروردین، تحت‌الشعاع قرار گرفته است. در دل این تخریب، نام‌هایی از بین رفته‌اند که برای جامعه علمی معنا دارند از جمله آزمایشگاه‌های مرجع، بخش‌های بیوتکنولوژی، بانک‌های سلولی و واحدهای تحقیقاتی که سال‌ها داده، تجربه و زیرساخت را در خود انباشته بودند. حسینعلی شهریاری، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس در همین ارتباط اعلام کرد که تخریب به حدی است که باید ۱۰۰درصد انستیتو پاستور بازسازی شود. آمار شهدای سلامت ۲۴ نفر است؛ اما در پی هدف قراردادن قطب‌های داروسازی ایران، هزاران بیمار صعب‌العلاج در مرز بین مرگ و زندگی قرار دارند.  آخرین حمله نظامی مربوط به پژوهشکده لیزر و پلاسما در ۱۴ فروردین بود. ساختمان و آزمایشگاهی که در دانشگاه بهشتی بمباران شد، یکی از مهم‌ترین آزمایشگاه‌های فوتونیک ایران نیز به‌شمار می‌رفت. چند سال اخیر داشتند روی روش‌های جدید تصویربرداری از مغز با روش‌های اپتیکی و فوتونیکی کار می‌کردند. طبق اعلام میعادفر رئیس سازمان اورژانس کشور، در دوران جنگ تحمیلی، ۳۶۰ مورد آسیب به زیرساخت‌های حوزه سلامت و ۴۶ دستگاه آمبولانس ثبت شده است. تبعات حمله نظامی به انستیتو پاستور و واحدهای تولیدی، توزیعی و داروسازی اما در اعداد و ارقام نمی‌گنجد.  فاجعه انستیتو پاستور ایران را باید در قاب یک حمله به یک مرکز صدساله علمی و بهداشتی دید. روایت رسمی از آن چه رخ‌داده، تصویری از یک تخریب گسترده را ترسیم می‌کند. به گفته حسین کرمان‌پور، سخنگوی وزارت بهداشت، حمله به این مرکز «تجاوز به ستون صدساله بهداشت جهانی» بوده؛ تعبیری که نشان می‌دهد ابعاد ماجرا فراتر از یک خسارت موضعی است. آن چه هدف قرار گرفت، مجموعه‌ای از آزمایشگاه‌ها، بانک‌های زیستی و بخش‌های تحقیقاتی بود که هرکدام بخشی از زنجیره کنترل بیماری در ایران و حتی منطقه را تشکیل می‌دادند.

بیماران خاص، صعب‌العلاج و بیماران مزمن با توجه به شرایط جسمی و روحی خود اولین گروه‌هایی هستند که تحت‌تأثیر شرایط بحرانی به‌ویژه جنگی قرار می‌گیرند. استرس، اضطراب، جابه‌جایی و گاهی اخلال در دسترسی به درمان و دارو ممکن است جان آنها را تهدید کند؛ چراکه این داروها در لحظه و زمان دقیق خود باید مصرف شوند. برخی از بیماران خاص و صعب‌العلاج به‌دلیل سفر برای دسترسی به داروهای خود دچار سردرگمی شده‌اند. مقامات وزارت بهداشت تأکید می‌کنند بیماران خاصی که در شهری غیر از شهر محل سکونت خود حضور دارند، می‌توانند داروهای مورد نیاز خود را از داروخانه‌های این شهرها دریافت کنند.