بایگانی مطالب برچسب: وزیر میراث

درخواست ۱۰۰ کنشگر فرهنگی از وزیر میراث فرهنگی برای جلوگیری از تخریب خانه تاریخی ولی‌الله پیرنیا

یک امضا، یک تخریب، یک فاجعه

|پیام ما| بعد از تخریب ساختمان پلاسکو در دی‌ماه سال ۱۳۹۵ سازمان میراث‌فرهنگی وقت تصمیم گرفت حریم بناهای مجاور ساختمان پلاسکو را که شامل خانه مشیرالدوله پیرنیا، هرمز پیرنیا، مدرسه و کلیسا ژاندارک، مسجد هدایت و ساختمان تجاری غریب(کافه آیبتا سابق) می‌شد و در ادوار گذشته در فهرست آثار ملی کشور ثبت شده بود، ولی تنها یک بنا -خانه مشیرالدوله پیرنیا- حریم مصوب داشت و الباقی بناها حریم مصوب نداشتند، به‌صورت یکپارچه مشخص، بازنگری و ابلاغ قانونی کند. طی این فرایند ۱۶ ساختمان در نقشه حریم این پنج ساختمان به‌عنوان بنای ارزشمند قرار گرفت و تخریب و نوسازی آن ممنوع اعلام شد و به‌صورت رسمی ابلاغیه حریم این بناها در تاریخ ۲۴ مرداد ۱۳۹۸ به شماره ۱۲۴۰۹/۹۸۲۱۰۰ به دستگاه‌های مربوطه توسط «علی‌اصغر مونسان»، معاون رئیس‌جمهور و رئیس سابق سازمان میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری کشور ابلاغ شد. یکی از بناهای ارزشمند در این نقشه، «خانه ولی‌الله پیرنیا» است که پسر «مشیرالدوله(حسن) پیرنیا» بود و خانه او یکی از بناهای دارای خاطرات مهم تاریخی همچون ضبط برنامه گلها توسط «داوود پیرنیا»، جلسات سران و بزرگان، تدوین و نگارش «کتاب ایران باستان» توسط مشیرالدوله پیرنیا است و با مجموعه خانه‌های مجاور خود یک بافت تاریخی و ارزشمند را تشکیل می‌دهد.

بلاگرهای سفر، هم ناجی هم مخرب

|پیام ما| حضور و فعالیت بلاگرها در حوزه گردشگری، مثل هر حوزه دیگر مزایا و معایبی دارد و مثل هر حوزه دیگر نیازمند نگاه مسئولانه به محتوایی است که در اختیار مخاطبان قرار می‌گیرد. نگاهی که اگر وجود نداشته باشد، آسیب‌ها و تبعاتی به‌دنبال دارد که جبران آن اگر غیرممکن نباشد، کار بسیار سختی است. آنها این روزها اثرگذاری رسانه‌ها و ابزارهای تبلیغاتی را تحت‌الشعاع قرار داده‌اند و این امر هم فرصتی قابل‌توجه محسوب می‌شود و هم تهدیدی قابل‌تأمل. چند هفته پیش بود که یکی از بلاگرها در یک اثر باستانی مربوط به دوران ساسانی آتش به پا کرده بود تا محتوای ویدئویی تولید کند. درعین‌حال، همین قشر نقش مهمی در معرفی جاذبه‌های تاریخی و طبیعی ایران در جامعه دارند که بعد مثبت فعالیت آنها محسوب می‌شود. اما یک حلقه مفقوده این دو بعد فعالیت آنها را در شبکه‌های اجتماعی به‌هم وصل می‌کند و آن «تولید محتوای مسئولانه» است. در نشست فعالان بخش خصوصی گردشگری و نماینده بخش دولتی با جمعی از اینفلوئنسرها و بلاگرهای سفر در این نشست مشکلات و مسائل خاص خود را مطرح کردند که مهمترین آن فیلترینگ و تبعات و تأثیر آن در فعالیت بر بستر اینستاگرام بود.

ردای قانون بر تن طرح‌های تخریبی در بافت تاریخی شیراز

طرح تفصیلی بافت پیرامون حرم شاهچراغ که با عنوان طرح ۵۷ هکتاری هم شناخته می‌شود، هفته گذشته و در سیزدهمین جلسه شورای‌عالی معماری و شهرسازی به تصویب رسید. هنوز جزئیات مربوط به این مصوبه منتشر نشده، اما وزارت میراث‌فرهنگی آن را دستاوردی در جهت حفظ بافت تاریخی شیراز می‌داند. برخی شنیده‌ها از حذف خط تخریبی که با نام «خط امیری» در سال‌های گذشته توسط پژوهشگاه میراث‌فرهنگی پیشنهاد شده بود، در این مصوبه خبر می‌دهند؛ خطی که براساس آن ۹۵ پلاک در بافت تاریخی شیراز تخریب می‌شد. گویا وزارت میراث‌فرهنگی خط تخریبی را که خود پیشنهاد داده و مشاور طرح با آن مخالف بود، حذف کرده است و آن را دستاوردی بزرگ جلوه می‌دهد که موجب حفظ بافت تاریخی می‌شود. تصویب این طرح که مسئولان آن را منجی بافت تاریخی شیراز می‌دانند، در شرایطی صورت گرفته که تخریب‌ها پس از ثبت این محدوده تاریخی در فهرست میراث ملی همچنان ادامه دارد و گودبرداری یک پروژه جدید در عرصه این اثر ثبت ملی مدتی است آغاز شده و در محدوده‌ای محصورشده در حال پیشروی است.

حذف تدریجی میراث فرهنگی از سبد خانواده‌ها

|پیام ما| در گزارش اخیر مرکز آمار ایران که به بررسی وضعیت اجتماعی و فرهنگی ایران در تابستان ۱۴۰۳ پرداخته است، بازه زمانی برخی جداول و موضوعات مورد بررسی از سال ۱۳۹۶ تا تابستان ۱۴۰۳ در نظر گرفته شده است. در این بازه زمانی اتفاقاتی چون امضای برجام، اعتراضات آبان ۱۳۹۸ و قطعی اینترنت، شلیک به هواپیمای مسافری اوکراین، شیوع کرونا، اعتراضات ۱۴۰۱ و بسیاری موارد دیگر بر زیست اجتماعی ایرانیان و به‌تبع آن سه حوزه میراث‌ فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری اثر گذاشته است که بررسی هر یک از این متغیرها می‌تواند آمارهای موجود را معنی‌دار کند.

تخریب به بهانه توسعه

|پیام ما|بیستم آبان‌ماه بود که رسانه‌ها اطلاعات مربوط به طرح توسعه امامزاده یحیی را منتشر کردند. طرحی که براساس آن ۳۸ هکتار از محله تاریخی عودلاجان تخریب و به محدوده حرم امامزاده یحیی الحاق می‌شود. پس از انتشار این خبر، مسئولان وزارت میراث‌فرهنگی از جمله معاون میراث‌فرهنگی تهران از توقف این طرح خبر داد و پس از آن، وزیر میراث‌فرهنگی هفتم آذر در حاشیه جلسه هیئت دولت اعلام کرد: «رسماً اعتراض کردیم و با هرگونه تغییر در سازه بنا و محوطه امامزاده یحیی مخالف هستیم». به‌رغم این اظهارات، براساس شنیده‌ها طرح توسعه امامزاده یحیی در کمیسیون ماده ۵ و از سوی سازمان نوسازی شهرداری پشت درهای بسته در حال بررسی است.

شیراز، آزمونی برای حفظ یا تخریب میراث ملی

|پیام ما| چندهفته‌ای است که لودرها دوباره به بافت تاریخی شیراز بازگشته‌اند. اما این بار شرایط با دو سال پیش که جولان لودرها همه را نگران کرده بود، تفاوت‌های بسیاری دارد. از جمله اینکه بافت تاریخی شیراز در فهرست میراث ملی ثبت شده است. اختیاراتی که به استان برای تصمیم‌گیری در مورد طرح، تفویض شده بود لغو شده است. بر اساس رأی دیوان عدالت اداری، طرح تفصیلی بافت پیرامون حرم شاه‌چراغ باید به تصویب شورای‌عالی معماری و شهرسازی برسد. به‌رغم تمام این تغییرات که در دو سال گذشته اتفاق افتاده است، هنوز در بر همان پاشنه می‌چرخد و تصاویر و گزارش‌های رسیده از بافت تاریخی شیراز حکایت از گودبرداری‌های وسیع در مجاورت حرم شاه‌چراغ دارند. «محمدمهدی کلانتری» که سال‌ها موضوع تخریب بافت‌های تاریخی را در شهرهای مختلف پیگیری و در چند سال اخیر به طور متمرکز مسئله بافت تاریخی شیراز را دنبال کرده، در گفت‌وگو با «پیام ما» درباره اظهارات اخیر مسئولان استان فارس در خصوص گودبرداری در مجاورت حرم، توضیحاتی ارائه می‌کند که بیانگر تخلفات آشکار و بی‌توجهی به قوانین و مصوبات در محدوده بافت تاریخی شیراز است.

نگاه امنیتی حذف شود

نشست مجمع تشکل‌های ملی و استانی گردشگری کشور با حضور تعدادی از نمایندگان مجلس و جمع کثیری از فعالان گردشگری، هم‌زمان با بدرقۀ «عزت‌الله ضرغامی» برگزار شد. در این نشست، اعضای تشکل‌های ملی گردشگری با حضور وزیر پیشین میراث‌ فرهنگی و «سیدرضا صالحی امیری» وزیر جدید میراث‌ فرهنگی، به طرح مسائل کلان گردشگری پرداختند.