بایگانی مطالب برچسب: توسعه پایدار
اصطلاح توسعهٔ پایدار (Sustainable development) نخستین بار توسط باربارا وارد در اعلامیهٔ کوکویاک دربارهٔ محیط زیست و توسعه به کار رفت.
بدنبال آن پس از گزارشهای باشگاه رم و بنیاد هامرشولد به تدریج توسعهٔ پایدار در طی سالهای دههٔ ۱۹۸۰ و از زمانی که اتحادیهٔ بینالمللی برای حفاظت از محیط زیست و منابع طبیعی (IUCN-82)، راهبردهای جهانی از محیط زیست و منابع طبیعی با هدف کلی دستیابی به توسعهٔ پایدار را از طریق حفاظت از منابع حیاتی (زنده) را ارائه کرد، مورد توجه جدی و اساسی اندیشمندان و متفکران توسعه قرار گرفت.
روزهای بیآبی میرسد؛ زندگی با کمترین منابع
در روزهای اخیر خبر بحرانیبودن وضعیت سدهای کشور را بارهاوبارها از مسئولین شنیدیم. چیزی که تصاویر منتشر شده نیز گویای آن است. این وضعیت علاوه بر تکرار چندباره آن نیازمند اتخاذ رویکرد و ارائه راهکار در مدیریت مصرف آب در شرایط بلادرنگ و عجلهای است. در سال آینده با بحران آب در اکثر نقاط کشور بهویژه در کلانشهر تهران مواجه هستیم و سخنگوی صنعت آب از مدیریت مصرف آب و احتمال قطعیهای برنامهریزی در تهران خبر داده است؛ اما در این میان مسئلهای که با بحران آب تشدید میشود، نرخ فرونشست زمین در پی استفاده بیش از حد از آبخوانها و سفرههای آب زیرزمینی است.
راهحلهای دیجیتال برای زمین
جهان امروز با چالشهای بیسابقهای در حوزههای محیطزیستی، اجتماعی و اقتصادی مواجه است. مسائلی سر بر میآورند که باید با مجموعهای از دانشهای گوناگون به آنها پاسخ داد و این درحالیاست که جامعه در مسیر هرچه تخصصیتر شدن پیش میرود. در حال حاضر محیطزیست یکی از مهمترین حوزههای تجلیگر این تناقض محسوب میشود و برای مثال، تشخیص و اعلام خطرات تغییراقلیم را در حالی متخصصان جغرافیا برعهده گرفتهاند که این مسئله با سویههای اجتماعی، اقتصادی و سیاسی همراه است. در مواجهه با چنین معضلاتی، لزوم ترک رویکردهای گذشته و اتخاذ تصمیمات بینرشتهای بیشازپیش نمایان شده است. ازاینرو، دانشمندان از طریق رویکردی نوین بهنام «پایداری محاسباتی» که با ترکیب علوم مختلف، بهرهگیری از ظرفیتهای اجتماعی و استفاده از امکانات بهروز تکنولوژی بهوجودآمده، در پی آنند تا این چالشها را به مسائل قابلحل تبدیل کنند.
راهآهن ایران از پیشرفت تا پسرفت
۹۸ سال از آغاز حملونقل ریلی در ایران میگذرد، اما توسعه این صنعت همچنان با کندی پیش میرود. براساس دادههای بانک جهانی، ایران از نظر توسعه شبکه ریلی در میان ۹۰ کشور در رتبه ۶۴ قرار دارد. وعده ساخت سالانه هزار کیلومتر خط جدید که در دولت نهم مطرح شد، در دولتهای بعدی هم هرگز محقق نشد و امروز، سهم حمل بار ریلی کشور همچنان با اهداف برنامههای توسعه فاصله زیادی دارد. چرا توسعه این صنعت که در سراسر جهان بهعنوان گزینهای پایدار، اقتصادی و حتی اجتماعی شناخته میشود، در ایران با کندی پیش میرود؟
بزرگراه اقتصادی خزر
استان گیلان یکی از معدود استانهای کشور است که از ظرفیتهای منحصر به فرد حملونقل چهارگانه (هوایی، بندری-دریایی، ریلی و جادهای) برخوردار است. این ویژگیها، همراه با موقعیت استراتژیک آن در کریدورهای ترانزیتی بینالمللی، بهویژه در رقابتهای کریدوری منطقهای، اهمیتی ویژه به این استان و منطقه آزاد انزلی بخشیده است.
حدود و منطق مداخله صنعت در کشاورزی: تلاش برای تعادل
قفلهای توسعه در منطقه آزاد انزلی باز میشود
منطقه آزاد انزلی، در دل شمال ایران، به عنوان یکی از مناطق استراتژیک در مسیر کریدورهای بینالمللی، همواره مورد توجه مسئولین و سرمایهگذاران بوده است. اما در سالهای اخیر، چالشهای مدیریتی و کمبود تصمیمگیریهای عملیاتی باعث رکود در این منطقه شده است. مصطفی طاعتی مقدم، رئیس هیأت مدیره و مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی، در نشست هماندیشی با سردبیران، دبیران و مدیران رسانههای کشور، از برنامههای خود برای رفع این موانع و باز کردن گرههای توسعهای سخن گفت. وی با اشاره به مشکلات ناشی از عدم ثبات مدیریتی در منطقه، تصریح کرد که هدف اصلی وی تکمیل پروژههای نیمهتمام و جذب سرمایهگذاری جدید است.
برندها در خدمت تغییرات اجتماعی
مسئولیت اجتماعی؛ از اخلاق فردی تا استراتژی شرکتی برای حل چالشهای اجتماعی ایران با رویکرد نوآورانه
پیوستن یا نپیوستن، تصمیم این است
از ۱۹۳ کشور عضو سازمان ملل متحد تنها سه کشور ایران، کره شمالی و میانمار در فهرست سیاه FATF قرار دارند. به کره شمالی و میانمار کاری نداریم، اما چرا ایران باید در کنار این دو کشور قرار بگیرد و چرا کشورمان به گروه ویژه اقدام مالی نمیپیوندد؟ علت لجبازی ایران چیست؟ چه چالشها، نگرانیها و دغدغههایی مانع پیوستن ایران به FATF شده است؟ دلایل مختلفی از سوی برخی از مخالفان در محافل رسمی و غیررسمی ذکر شده که برخی از آنها را با هم مرور میکنیم. مخالفان پیوستن به FATF در ایران نگران هستند که شفافسازی مالی، اطلاعات حساس اقتصادی و استراتژیک کشور را در اختیار کشورهای دشمن یا نهادهای بینالمللی قرار دهد. آنها بر این باورند که این مدل شفافسازیها، میتواند مسیرهای مالی ایران را در شرایط تحریم، آشکار کند و برای اعمال فشارهای بیشتر علیه ایران مورد استفاده قرار گیرد. از نگاه برخی از گروهها، مقررات FATF ممکن است دست ایران را برای حمایت از متحدان منطقهای یا گروههای مقاومت کوتاه کند، چون این نهادها ممکن است از نظر FATF مصادیق تأمین مالی تروریسم تلقی شوند.
معرفی برگزیدگان جایزهٔ «دکتر تقی ابتکار»
|پیام ما| برگزیدگان بیستمین دورهٔ جایزهٔ «دکتر تقی ابتکار» توسط مرکز صلح و محیطزیست معرفی شدند و سهشنبهشب طی مراسمی در تهران، جوایز خود را دریافت کردند. «فریبا نباتی»، دبیرتحریریه روزنامه «پیامما»، در جمع این برگزیدگان بود.
مسئولیت اجتماعی یا مسئولیتگریزی
در عصری که تخریبهای زیستمحیطی و بحرانهای اجتماعی، آینده کره زمین را به خطر انداختهاند، کشورها و جوامع مختلف در سراسر جهان بیش از هر زمان دیگری به فکر اصلاح عملکرد خود در حوزههای گوناگون هستند. هدف آنها دستیابی به پایداری بیشتر و ساختن آیندهای است که در آن نسلهای بعدی نیز بتوانند از منابع طبیعی و اجتماعی بهرهمند شوند. در این میان، موضوع مسئولیت اجتماعی بیش ازپیش اهمیت یافته است، بهویژه از زمانی که شرکتها و سازمانها به این حوزه توجه ویژهای نشان دادهاند و بودجههایی تحتعنوان مسئولیت اجتماعی به آنها تخصیص داده شده است. اما سؤال اینجاست که شرکتها و سازمانها تا چه حد به تعهدات خود در قبال جامعه و محیط زیست عمل میکنند؟ آیا بودجههای اختصاصیافته به مسئولیت اجتماعی واقعاً به دست جوامع محلی و پروژههای پایدار میرسد؟ برای پاسخ به این سؤالات و بررسی عملکرد شرکتها در حوزه پایداری و پیگیری اقدامات آنها در قبال مسئولیت اجتماعی، با «شهرام فرضی»، کارشناس مسئولیتهای اجتماعی شرکتی، به گفتوگو نشستیم. در ادامه، مشروح این گفتوگو را میخوانید:
تجارت عادلانه: فراتر از سود
سازمان تجارت منصفانه «organization trade fair world» انجمنی سازمانیافته با رویکرد بازار محور است که مهمترین هدف آن توسعه پایدار از طریق کمک به تولیدکنندگان جهان سوم است تا شرایط دادوستد بهتر و عادلانهتری را فراهم کند و پایداری را توسعه دهد. شاید بهترین تعریف برای «تجارت عادلانه» یا «تجارت منصفانه» این باشد: خریدوفروش محصولاتی که در مراحل تولید و فروش آن به انسان و محیطزیست، احترام گذاشته شده باشد. با مصرف محصولاتی که حاصل تجارت عادلانه است، در حقیقت در مسیر بهبود اقتصاد و معیشت کشاورزان خردهپا قدم برداشتهایم. این جنبش به دنبال روند جهانیسازی اقتصاد به وجود آمد که طی آن سرمایهداران کشورهای توسعهیافته با انتقال سرمایه خود به کشورهای جهان سوم و استثمار کارگران آن کشورها به دنبال نیروی کار ارزانتر و در نهایت تولید ارزانتر بودند و با این کار شرایط حقوق کارگران در کشور خود را دور میزدند و در نهایت میتوانستند محصولات ارزانتر تولید کنند؛ درصورتیکه تولیدکنندگانی که در کشور خود به امر تولید مشغول بودند توان رقابت در بازارهای جهانی با این استثمارگران را نداشتند.
چگونه «خانهتکانی» سبز باشد؟
با نزدیک شدن به نوروز، سنت خانهتکانی اجرا میشود اما این سنت دیرینه در صورت رعایت نشدن اصول محیط زیستی میتواند به افزایش آلودگی هوا، تولیدزباله و مصرف بیرویه منابع منجر شود. بر همین اساس کارشناسان محیط زیست بر ضرورت مدیریت پسماند، استفاده ازمواد شوینده کمضرر و کاهش مصرف آب در خانهتکانی تأکید میکنند.
