|پیام ما|اعلام تصمیم شرکت‌های هواپیمایی برای محاسبه نرخ بلیط اتباع خارجی بر مبنای دلار با انتقاد فعالان صنعت گردشگری روبه‌رو شده است. موافقان تصمیم ایرلاین‌ها، این شیوه محاسبه را ناشی از افزایش شدید هزینه‌های این شرکت ها اعلام کرده و از آن دفاع کرده‌اند اما فعالان صنعت گردشگری می‌گویند این تصمیم به صنعت نحیف گردشگری آسیب می‌زند.

در شرایطی که علی اصغر شالبافیان، معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی در اجلاس جهانی گردشگری ۲۰۲۲ کره‌جنوبی، از رشد گردشگری ایران با ورود اتباع کشورهای همسایه سخن گفته است، جنجال بر سر محاسبه دلاری نرخ بلیط اتباع خارجی با انتقاد فعالان این صنعت روبه‌رو شده است. چهارم تیرماه بود که تعدادی از شرکت‌های ایرلاین‌ها اعلام کردند نرخ بلیت پرواز در مسیرهای داخلی برای اتباع غیرایرانی، ارزی محاسبه می‌شود. بر اساس خبر، سقف نرخ پروازهای داخلی زیر یک ساعت ۱۰۰ دلار و از یک ساعت بیشتر ۱۵۰ دلار تعیین شده است.
معاون سازمان هواپیمایی کشوری هم روز یکشنبه در یک برنامه زنده تلویزیونی از این تصمیم دفاع کرده بود. حسن خوشخو گفته است: «درخواست شرکت‌های هواپیمایی مبنی بر نرخ‌گذاری برای اتباع خارجی در سال گذشته مطرح شد و مورد توافق قرار گرفت چرا که آنها هزینه‌های ارزی متعددی دارند و این موضوع مسلما با تایید از سوی سازمان هواپیمایی کشوری بوده است. براساس آنچه قانون‌گذار مشخص کرده تنها مرجع شورای‌عالی هواپیمایی بوده است و در این زمینه نیز اگر نیاز باشد مسلما از طرف شورا جلساتی برگزار شده و این مساله مورد بررسی قرار می‌گیرد.» این در شرایطی است که وزارت میراث فرهنگی هم با این تصمیم مخالفت کرده. به گزارش ایسنا، اسماعیل برات، معاون نظارت و ارزیابی خدمات گردشگری درباره اقدام تعدادی از شرکت‌های هواپیمایی برای محاسبه نرخ بلیت پروازهای داخلی به دلار برای اتباع غیرایرانی، گفت: وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی به شدت با این موضوع مخالف است و مراتب را مورد پیگیری قرار خواهد داد؛ زیرا به زیان صنعت گردشگری است.
رئیس هیئت مدیره انجمن شرکت‌های هواپیمایی در یک برنامه تلویزیونی و در دفاع از این تصمیم گفته است: هزینه نشست و برخاست در شهری مانند اهواز یا مشهد از سال ۱۳۹۰ تا امروز ۴۶ برابر شده و این مسئله یکی از دلایل افزایش هزینه‌های پرواز است که به صورت دلاری برای ایرلاین‌ها محاسبه کرده و ریالی آن را دریافت می‌کنند.
هشدار درباره بلیت‌های دلاری هواپیما برای مسافران غیرایرانی
عضو هیأت مدیره جامعه تورگردانان ایران اما این استدلال‌ها را قبول ندارد و بیم آن را دارد که با دلاری شدن خدمات به گردشگران خارجی در ایران، این صنعت آسیب جدی‌تر‌ی ببیند. مصطفی سروی به ایسنا گفته است که این رویه شرکت‌های هواپیمایی فقط پول ملی را تضعیف می‌کند و ایران نیز از فهرست مقاصد سفر خط زده می‌شود.
سروی با بیان این‌که در هیچ کشوری براساس ملیت، قیمت تعیین نمی‌شود و این رفتار، تبعیض‌آمیز و در مغایرت با قوانین، شرع و عرف شناخته می‌شود، گفت: من حدود ۵۷ کشور را شهر به شهر گشته‌ام، از قوی‌ترین شهرهای توریستی تا ضعیف‌ترین آن‌ها را دیده‌ام و هرگز ندیدم براساس ملیت از مسافر خارجی پول بیشتری بگیرند و یا قیمت متفاوت بدهند. دلار گرفته‌اند اما قیمت را تغییر یا افزایش نداده‌اند.
او رفتار شرکت‌های هواپیمایی را خلاف منشور سازمان ملل و سازمان جهانی جهانگردی دانست و گفت:‌ این طرح از نظر شرعی و قانونی مشکل دارد. ضمن این‌که ارزی و دو نرخی کردن بلیت پروازهای داخلی فقط به نفع چارترکننده‌ها است. نگاه بدبیانانه‌ای به این جریان دارم و چارترکننده‌ها را پشت ماجرا می‌بینم.
سروی گفت: شرکت‌های هواپیمایی که معمولا هزینه‌های ارزی خود را بهانه اجرای چنین طرح‌هایی می‌کنند، دقیق و شفاف اعلام کنند، کدام یک از هزینه‌هایشان ارزی است، سوخت، نگهداری هواپیما، کترینگ، کدام یک؟ آیا سوخت را ارزی می‌خرند؟ آیا به کارکنان خود حقوق ارزی می‌دهند؟
او با اشاره به بخش‌های دیگری که بی‌سر و صدا خدمات خود را به اتباع خارجی ارزی می‌فروشند، ‌گفت: برج میلاد از جمله مراکزی است که بلیت ورودی را با نرخ دلاری می‌فروشد، ما بازدید از این برج را برای توریست‌های خارجی حذف کردیم. قیمت ورود به این برج از برج مخابراتی شانگهای، سیدنی و حتی تورنتو گران‌تر شده است، رقمی در حدود ۳۰ تا ۴۵ دلار برای هر نفر است.
عضو جامعه تورگردانان در ادامه به موضوعِ سرایت دو نرخی و ارزی شدن قیمت‌ها به سایر بخش‌ها، گفت: اتوبوسی که معمولا برای توریست‌ها کرایه می‌کردیم به تازگی قیمت خود را به یورو اعلام کرده است، ‌۲۰۰ یورو برای هر روز! راهنماهای گردشگری هم با آن‌که نرخ‌نامه ریالی دارند، اما بعضی‌هایشان به دلار و یورو دستمزد تعیین می‌کنند. عملا همه خدمات در گردشگری ارزی شده است، آن‌وقت یک نفر در وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی به فکر نیست و صدایی از کسی در نمی‌آید.
این تورگردان گفت: ارزانی مزیت کشور ایران است. چند سال پیش ایران از بین ۱۴۱ کشور، رتبه نخست به دلیل شاخص رقابت در قیمت را به دست آورده بود، اما حالا باید در فهرست مقاصد لاکچری قرار گیرد، البته که فقط به لحاظ قیمت! در حال حاضر یک وعده غذا برای یک نفر ۴۰۰ هزار تومان تمام می‌شود، خیلی از رستوران‌ها تا توریست خارجی می‌بینند، قیمت‌ها را دو برابر حساب می‌کنند.