توافق اقلیمی با اکراه و چانه‌زنی

حالا که سر و صداها درباره کنفرانس جهانی تغییر اقلیم، COP26 خوابیده است بهتر می توان درباره این کنفرانس و نقاط ضعف و قوت آن سخن گفت. این کنفرانس منعکس کننده منافع، تضادها و وضعیت اراده سیاسی در جهان امروز است. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد در پایان کنفرانس گفته است: این یک گام مهم است، اما کافی نیست.پیمان آب و هوای گلاسکو که توسط تقریبا 200 کشور پس از دو هفته مذاکرات فشرده به تصویب رسید، چشم‌انداز جهانی تغییرات اقلیمی را به طور اساسی تغییر نداد؛ اما با این حال، پیشرفت های مهمی را به دنبال داشت و با استناد به یافته‌های اخیر IPCC ( هیئت بین‌دولتی تغییر اقلیم) وضعیت اضطراری آب و هوای جهانی را گوشزد کرد.

طرف‌ها اذعان داشتند که تاثیرات تغییر اقلیم با افزایش 5/1 درجه سانتی‌گراد در مقایسه با 2 درجه سانتی‌گراد بسیار کمتر خواهد بود، و تصمیم گرفتند برای حفظ 5/1 درجه سانتی‌گراد تلاش کنند. این پیمان به طور قابل توجهی درخواست برای اقدام بیشتر و تامین مالی برای سازگاری را افزایش می‌دهد. این اتحادیه از کشورهای توسعه یافته می‌خواهد تا حداقل تا سال 2025 بودجه جمعی آب و هوا برای سازگاری در کشورهای در حال توسعه را دو برابر کنند تا تعادل بین سازگاری و کاهش آن تضمین شود. این سازمان از بانک‌های توسعه چندجانبه، سایر موسسات مالی و بخش خصوصی می‌خواهد تا بسیج مالی را برای ارائه مقیاس منابع مورد نیاز برای دستیابی به برنامه‌های اقلیمی افزایش دهند.
ساعت‌ها کشمکش قبل از پذیرش تصمیم COP26 مستلزم رسیدگی دقیق به دیدگاه‌ها و منافع نزدیک به 200 کشور بود. کشورهایی که بر روی محدود کردن افزایش دمای زمین به 5/1 درجه سانتیگراد تمرکز داشتند، کشورهای در حال توسعه‌ای بودند که قصد داشتند تعهدات خود را در زمینه تامین مالی آب و هوا تضمین کنند و کشورهای آسیب‌پذیر خواستار پرداخت غرامت برای کسانی بودند که از تاثیرات تغییر اقلیم دور نبوده‌اند و این چنین است که توافق در یک زمینه بر توافق در زمینه‌های دیگر تأثیر می‌گذارد، چرا که شبیه نوعی داد و ستد است.
اما تصویب پیمان آب و هوای گلاسکو به راحتی انجام نشد. یک بند بسیار مورد مناقشه برای حذف تدریجی زغال‌سنگ و پایان دادن به یارانه سوخت های فسیلی در آخرین لحظه با اصرار هند تغییر کرد. این پیمان، یک فرمول جدید در مورد کاهش استفاده از زغال سنگ ارائه کرد. سایر کشورها این را پذیرفتند، اما در بهترین حالت با اکراه، کشور سوئیس زبان جدید را «آسیب» خواند و گفت: این ما را به 5/1 درجه نزدیک نمی‌کند، حتی ممکن است رسیدن به آن را دشوارتر کند؛ همچنین نمایندگان سایر کشورها اظهار کردند که این تغییر را با بیشترین اکراه خواهند پذیرفت.
این تنها موضوعی نبود که بسیاری از کشورها را خوشحال نکرد. نماینده کشور چین گفت: این پیمان به هیچ وجه کامل نیست. نیوزلند گفت: بدترین توافق. بولیوی گفت: ما هنوز مشکلات و نگرانی‌های عمیقی داریم. گرانادا گفت: متن روی میز ما را ناراحت می‌کند. هند احساس می‌کرد که این توافقنامه به طور ناعادلانه‌ای از کشورهای در حال توسعه می‌خواهد تا اقداماتی را انجام دهند که می‌تواند توسعه آن‌ها را تهدید کند. اما تقریبا همه کشورها تأیید کردند که در حالی که نتیجه به دور از ایده‌آل آن‌ها هست؛ اما خروج بدون توافق بدتر خواهد بود. در حالی که COP26 طیف کاملی از انتظارات ایده‌آل‌گرایانه برای رسیدگی به مدیریت تغییر اقلیم را ارائه نکرد؛ اما تعدادی از بلوک‌های ساختمانی را به‌عنوان پیش‌نیاز اقدامات آینده فراهم کرد. اگر این گفته دبیرکل سازمان ملل که گفت: «ما هرگز تسلیم نمی‌شویم» را مبنا قرار دهیم باید باور کنیم که COP27 از امروز آغاز می‌شود.