پیام ما/16 کشته. این موجز‌ترین و تازه‌ترین آمار از تاخت و تاز کرونا در استان سیستان‌و‌بلوچستان است. دیروز جمعه یازدهم و تیرماه رئیس دانشگاه علوم پزشکی زاهدان اعلام کرد که شمار مبتلایان به ویروس در استان از مرز 58 هزار نفر عبور کرده است. جان‌ها روزانه به واسطه انواع جهش یافته ویروس تاجدار کرونا کم می‌شوند و در عوض مبتلایان افزایش پیدا می‌کنند و مشخص نیست چه زمانی این چرخه از حرکت باز‌می‌ایستد. در این میان اما شرایط در استان سیستان‌و‌بلوچستان از استان‌های دیگر خطرناک‌تر توصیف شده، عده‌ای شرایط را به فاجعه انسانی تشبیه می‌کنند.

چند روزی است که کرونا در سیستان‌و‌بلوچستان به تیتر یک رسانه‌ها تبدیل شده است و وضعیت قرمز توصیف می‌شود، عده‌ای از کمبود تخت خالی می‌گویند و بسیاری دیگر خاکسپاری قربانیان کرونا را طویل توصیف می‌کنند. روز چهارشنبه مدیرکل مدیریت بحران استانداری سیستان‌و‌بلوچستان گفته بود که تمام نقاط استان سیستان‌و‌بلوچستان قرمز رنگ شده است. علیرضا شهرکی به ایسنا گفته است: مردم در روزهای تعطیل سیستان‌و‌بلوچستان در نهم و ۱۰ تیر به منظور جلوگیری از شیوع گسترده‌تر کرونا در خانه بمانند زیرا در غیر این‌صورت و با عدم رعایت پروتکل‌های بهداشتی آمارها و شرایط نگران‌کننده‌ی در این استان رقم می‌خورد. او همچنین با اشاره به محدودیت‌های تردد و خروج و ورود به این شهرها گفت: در شهرهای وضعیت قرمز مشاغل گروه۲، سه و چهار و در شهرها نارنجی مشاغل گروه سه و چهار تعطیل است.
شهرکی درباره شیوع ویروس کرونا هم توضیحاتی داده بود و همان روز به ایسنا گفته بود که 220 واحد صنفی پلمپ شدند: عادی‌انگاری و سهل‌انگاری در رعایت اصول بهداشتی و عدم رعایت پروتکل‌ها از سوی مردم علت اصلی شیوع گسترده ویروس کرونا در سیستان‌و‌بلوچستان است.
اما دیروز جمعه، سید محمد هاشمی‌شهری،‌ رئیس دانشگاه علوم پزشکی زاهدان درباره آخرین وضعیت کرونا در استان سیستان‌و‌بلوچستان گفت: با افزوده شدن ۱۱۷۶ مورد جدید کرونا طی ۲۴ ساعت گذشته در سیستان‌و‌بلوچستان شمار مبتلایان این ویروس در استان به ۵۸ هزار و ۳۸۶ نفر رسید.
با فوت۱۶مورد جدید شمار فوتی‌های کرونا در سیستان‌و‌بلوچستان به ۱۶۲۵ نفر رسید.او وضعیت تعدادی از بیماران را حاد توصیف کرد: ۶۵۸ بیمار حاد تنفسی و ۳۴۲مبتلا به کرونا در بیمارستان‌های سیستان‌و‌بلوچستان تحت درمان قرار دارند. مردم در صورت امکان و نداشتن ضرورت در خانه بمانند و چنانچه از خانه بیرون می‌روند اصول بهداشتی و آداب تنفسی را به خوبی رعایت کنند.
علت شیوع کرونا در استان چه بود؟
علت بحرانی شدن وضعیت کرونا در سیستان‌و‌بلوچستان اما شیوع آن از هند و پاکستان است. حسینعلی شهریاری، رئیس کمیسیون بهداشت مجلس در همین رابطه به خبرآنلاین گفته که به حسن روحانی، رئیس‌جمهور نامه نوشته و هشدار داده که همه مرزها با این دو کشور بسته شود اما وزیر بهداشت و وزیر کشور این توصیه را جدی نگرفته‌اند و حالا وضعیت قرمز شده است. او گفته است: سومدیریت عامل اصلی به وجود آمدن این وضع بحرانی در استان سیستان‌و‌بلوچستان است «با توجه به اینکه ما مرز ۱۲۰۰ کیلومتری با کشور افغانستان و پاکستان داریم، افغانستان هم با هندوستان همسایه است و خطر ورود دلتا ویروس به شرق کشور و از آنجا هم به کل کشور وجود دارد. به همین خاطر من در نامه‌ای به رئیس‌جمهور هشدار دادم و خواستم مرزها را ببندند. رئیس‌جمهور ما را به وزیر بهداشت و وزیر کشور ارجاع دادند اما متاسفانه وزارت کشور نتوانست محدودیت‌های جدی در سیستان‌و‌بلوچستان ایجاد کند و همین موضوع باعث شد که دلتا ویروس وارد سیستان‌و‌بلوچستان شود. همه این‌ها به خاطر سوء مدیریت است، شاید فکر نمی‌کردند که این اتفاق بیفتد.»
تقصیر مردم نیندازیم
اما احمد براهویی‌نژاد فعال اجتماعی ساکن در زاهدان توصیفات دیگری از وضعیت کرونا در استان دارد. او درباره آخرین وضعیت کرونا به روزنامه «پیام‌ما» می‌گوید که ظرفیت تخت‌های بیمارستانی تکمیل شده است. براهویی می‌گوید اکثر بیمارستان‌ها خصوصا بیمارستان‌های آموزشی مانند بیمارستان علی ابن ابیطالب بیماران کرونایی را پذیرش می‌کنند اما این بیمارستان‌ها قبل از کرونا و در شرایط عادی هم در وضعیت قابل قبول نبودند و میزان رضایتمندی‌ها بسیار پایین بود. نکته بعدی که براهویی‌نژاد روی آن تاکید دارد، مساله مراقبت و پیشگیری از شیوع ویروس کروناست. آنچه در رسانه‌ها بد بازنمایی شد و مسئولان نیز چندباری در توضیح و توجیه آن گفته‌اند که علت اصلی شیوع ویروس جدید، عدم مراقبت خود اهالی سیستان‌و‌بلوچستان بوده است. براهویی نژاد می‌گوید: من خودم حتی توی خواب هم ماسک می‌زدم اما با این وجود باز هم مبتلا شدم، دلیلش این است که وضعیت جامعه، درست نیست. مسئولان وزارت بهداشت گلایه دارند که مردم مراعات نمی‌کنند و تنها 47 درصد از مردم رعایت کرده‌اند. درحالیکه ما باید ببینیم وضعیت مردم چگونه است. او تاکید می‌کند: من تماس‌های متعددی با روستاهای اطراف زاهدان داشتم، بسیاری از آن‌ها مبتلا به کرونا شدند، در این میان افرادی که از بیماران نگهداری می‌کنند، هنوز در تامین معیشت خود مانده است و دسترسی‌اش به ماسک و اقلام بهداشتی کم است و هزینه خرید این اقلام را ندارد. این فعال‌اجتماعی از کمبود دارو و اقلام پزشکی نیز گلایه می‌کند و می‌گوید: در زاهدان سرم و دارویی که پزشک تجویز می‌کند، نیست، داروها به سختی گیر می‌آید، این وضعیت برای آن‌هایی که در روستاها هستند، شدیدتر است. همین الان یک کپسول اکسیژن 3 میلیون تومان است، فارغ از هزینه داروها و هزینه‌های درمانی دیگر. من در این شرایط توانستم این هزینه را پرداخت کنم اما بسیاری که کارگرند و بیکارند نمی‌توانند این داروها را تامین کنند و همین باعث گسترش این زنجیره ابتلا خواهد شد.
همزمان با آغاز پیک پنجم کرونا بسیاری از موسسات خیریه طرح‌هایی نظیر نذر ماسک و اکسیژن را راه‌اندازی کردند، کمپین‌هایی که خواهان کمک به مردم سیستان‌و‌بلوچستان هستند، براهویی نژاد نیز می‌گوید در این روزها بسیاری با او تماس گرفتند و خواستار کمک‌رسانی به این استان شدند: مردم هیچ کمکی نمی‌توانند بکنند، کمک‌رسانی باید از سوی دولت و مسئولان انجام شود. همین الان شمای نوعی می خواهید ماسک ارسال کنید، اولا که چقدر می‌توانید این کار را انجام دهید، در ثانی با وجود فاجعه‌ای که رقم خورده است، هیچ بعید نیست، توزیع کنندگان کمک خودشان مبتلا باشند و باز چندین نفر را به کرونا مبتلا کنند. پس بهترین کار این است که دولت خودش اقدام کند. همانطور که می‌توانستد طی دوماه گذشته و همزمان با شیوع کرونا در هند، مرزها را می‌بست یا واکسیناسیون را آغاز می‌کرد.
او می‌گوید استان سیستان‌و‌بلوچستان ، مشارکت حداکثری در انتخابات ریاست جمهوری را داشت و شیوع کرونا هم از تبعات همان مشارکت است: دولت باید در این شرایط دست کم سلامت مردم را تامین می‌کرد. در روزهای قبل بنا به دستور دادیار حقوق عامه دادستانی مرکز سیستان‌و‌بلوچستان برگزاری نمازهای جمعه و جماعت تعطیل شده و هرگونه تجمع نیز ممنوع اعلام شده است. با این وجود براهویی‌نژاد همچنان از برگزاری مراسم‌های عروسی در سطح شهر خبر می‌دهد.