لودرها شب گذشته محوطه تاریخی پنج هزار ساله‌ای را در خوزستان صاف کردند؛ ترانشه‌های باز لایه‌های تاریخی «جوبجی» هشتم دی ماه در معرض هجوم جاده‌سازان قرار گرفت و دو ترانشه تخریب شد. آن‌هم در حالی که باستان‌شناسان اینجا در حال فعالیت روی یک گورستان پارتی بودند و قرار بود لایه دوره عیلامی هم به زودی حفاری شود. حالا مدیرکل میراث‌فرهنگی می‌گوید پرونده‌هایی حقوقی، قضایی و کیفری را علیه سنگ‌شکن‌دار و فرماندار رامهرمز به خاطر این تخریب‌ها تنظیم کرده است.

سال ۸۶ بود که هنگام اجرای طرح کانال آب‌رسانی، محوطه جوبجی کشف و با توجه به یافته‌های ارزشمند از دوره عیلامیان، در کمتر از یک سال در فهرست آثار ملی کشور ثبت شد؛ دو تابوت متعلق به دو زن عیلامی همراه با صدها شی‌طلا، مفرغ و سفالی سه هزار ساله از جمله ارزشمندترین آثار و اشیای به دست آمده از این محوطه تا امروز است. محوطه‌ای که بارها در طی ماه‌های اخیر در معرض دست‌درازی مسئولان شهری رامهرمز برای احداث جاده قرار گرفت با این بهانه که ماشین‌های سنگین معدن‌کاران با سرعت و راحتی بیشتری رفت‌و‌آمد کنند؛ جاده‌ای که دقیقا از حریم درجه یک و عرصه محوطه تاریخی جوبجی می‌گذرد.

حکمت‌الله موسوی، مدیرکل میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری خوزستان با تشریح پیشینه تخریبی که در محوطه باستانی جوبجی رخ داده به ایلنا گفت: «یک‌سری معادن و کارگاه‌های تولید شن و ماسه در این منطقه هستند که مسیر عبوری آن‌ها از روستای جوبجی می‌گذشت که به دلیل آلودگی صوتی و خطرات احتمالی این ماشین‌آلات سنگین، مردم روستا به عبور آن‌ها از داخل روستا اعتراض کردند. این ماشین‌های سنگ‌شکن دو سری بودند؛ یک بخش آن‌ها مسیرشان از محوطه جوبجی بود و بخشی از محلی دیگر و همه راضی نبودند که از یک مسیر عبور‌و‌مرور کنند. در گذشته فشارهای زیادی بود که این جاده از مسیر محوطه تاریخی جوبجی عبور کند چون نزدیک‌ترین مسیر به معادن محسوب می‌شد. که با ممانعت جدی میراث‌فرهنگی این اتفاق رخ نداد.»

موسوی ادامه داد: «تا این‌که شنیدیم شورای تامین شهرستان رامهرمز مصوب کرده که عبور و مرور از داخل محوطه باستانی صورت بگیرد. البته تا همین حالا هیچ مصوبه‌ای از این شورا به ما ابلاغ نشده است.» او همچنین گفت: « وقتی متوجه شدیم مجری جاده، قصد سواستفاده از مجوز ما برای عبور از مسیرهای مشخص‌شده را دارند، کل مجوز را ابطال کردیم و روز شنبه ششم دی به نهادهای مربوطه ابلاغ کردیم چون بیم این می‌رفت که فشاری وارد آورده شود کما این‌که خود فرماندار در محل حاضر شد و با اصرار اعلام کرد که «من این مسیر را احداث می‌کنم. حالا هر کسی، هر کاری می‌خواهد بکند.» پیرو این قضیه، این فشارها وارد شد. از نیمه‌های شب یکشنبه هفتم دی این‌ها به محوطه وارد شده بودند که با دخالت یگان حفاظت میراث‌فرهنگی، ماشین‌آلات خارج شد.

 اما صبح دوشنبه هشتم دی لودرها را آوردند و یگان حفاظت میراث‌فرهنگی ورود کرد و درگیری شکل گرفت و متاسفانه یکی از نیروهای یگان حفاظت را به شدت مورد ضرب‌و‌شتم قرار دادند.» موسوی تصریح کرد: «بلافاصله با نیروی انتظامی تماس گرفتیم اما به ما اعلام کردند چون شورای تامین این مساله را مصوب کرده دخالت نمی‌کنند. سرانجام با اصرار ما پس از یک ساعت تعلل، در محل حاضر شد. اما لودر و ماشین‌آلات سنگین در این مدت، تراشه باستان‌شناسی را پر کردند و باوجود همه فشارها و تماس‌ها مدتی طول کشید تا کار را متوقف کنند. استاندار خوزستان، آقای طالبیان معاون میراث‌فرهنگی و نماینده دادستان دخالت کردند تا توانستیم کارشان را متوقف کنیم.»

شکایت علیه فرماندار و مسئولان تخریب جوبجی

به گفته مدیر کل میراث‌فرهنگی خوزستان بعد از این اتفاق پرونده‌های متعدد حقوقی، قضایی و کیفری در دستور کار قرار گرفته است؛ در وهله اول علیه مجری طرح و سنگ‌شکن‌دار هم برای تخریب آثار تاریخی و هم ضرب‌و‌شتم و در وهله دوم علیه فرماندار.

موسوی در پایان با بیان این‌که هنوز پیش‌بینی و ارزیابی دقیقی از میزان تخریب ترانشه‌ها نشده است، گفت: «با توجه به این‌که این ترانشه‌ها باز شده بودند و یک‌سری کاوش هم آنجا اتفاق افتاده و در همین محل که این سنگ‌شکن‌دار پر کرده، آثار منقول ارزشمندی مانند تابوت‌های تاریخی را پیدا کرده بودیم که در مرحله مطالعات و مرمت هستند. دقیقا تخریب‌ها در جایی است که ما کاوش‌ها را انجام می‌دادیم. هنوز بررسی دقیق باستان‌شناسی روی تخریب‌ها نشده و به زودی این کار انجام می‌شود.»