به گزارش پیام ما به نقل از ایسنا، شهریور سال ۱۴۰۱ طرح مردمی کاشت یک میلیارد درخت به دستور حجت‌الاسلام شهید ابراهیم رئیسی – رئیس‌جمهوری دولت سیزدهم – کلید خورد و اسفند همان سال رهبر شهید پس از کاشت سه درخت فرمودند که اگر هر ایرانی سه نهال بکارد، برنامه دولت برای کاشت یک میلیارد نهال، از سال ۱۴۰۲ و در طول چهار سال محقق خواهد شد. با فراهم کردن مقدمات کار، طرح مردمی کاشت یک میلیارد درخت از ۱۱ آذرماه سال ۱۴۰۲ در کشور آغاز شد.

 این طرح که در قالب برنامه‌هایی شامل «توسعه و احیای جنگلی»، «توسعه و احیای پوشش گیاهی مناطق بیابانی و مرتعی»، «توسعه فضای سبز» و «توسعه زراعت چوب» اجرا می‌شود، با انتقاداتی مانند کمبود منابع مالی، وجود مشکلاتی در تامین آب مورد نیاز و نگهداشت درختان کاشته شده و نبود عزم کافی برای اجرای طرح در برخی دستگاه‌ها مواجه بوده است. پس از گذشت بیش از دو سال از اجرای طرح همچنان «اعتبارات» مهم‌ترین چالش است.

 هاشم موسوی‌نژاد اظهار کرد: از ابتدای طرح که اسناد پشتیبان تهیه شد، قرار شد با نگاه سختگیرانه به موضوع توجه شود. با توجه اینکه سازمان منابع طبیعی سابقه کار توسعه‌ای دارد، از میزان هزینه لازم برای تولید، کاشت و مراقبت و نگهداری آگاه است. بر اساس بررسی‌های انجام شده ۶۵ درصد اعتبارات باید در بخش نگهداری و مراقبت از درختان کاشته شده هزینه شود؛ بنابراین سازمان منابع طبیعی به جای رویکرد تک‌وجهی و توجه صرف به توسعه بخش جنگل، طرح مردمی کاشت یک میلیارد درخت را در چهار محور جنگل، مرتع و بیابان، توسعه فضای سبز و زراعت چوب تعریف کرد.

 وی ادامه داد: کاشت درخت در جنگل به علت مساعد بودن شرایط اکولوژیک مانند رطوبت و خاک راحت‌تر است؛ ولی در بخش‌های دیگر مشارکت بخش‌های مرتبط لازم است. به عنوان نمونه تکالیف قانونی در زمینه توسعه فضای سبز داریم و طبق ماده ۲۲ قانون هوای پاک سرانه، فضای سبز شهرهای بالای ۵۰ هزار نفر جمعیت باید به بیش از ۱۵ متر افزایش پیدا کند. توسعه فضای سبز شهری، وظیفه شهرداری است و لازم است پلیگون‌ها مشخص و به سازمان منابع طبیعی جهت تامین نهال‌های مناسب معرفی شود.

 موسوی‌نژاد افزود: علاوه بر نهال‌های مثمر، نهال‌های مناسب برای فضای سبز را در نهالستان‌ها تولید می‌کنیم و برای کاشت و نگهداری در اختیار شهرداری‌ها قرار می‌دهیم. ۳۳ درصد از سهم طرح کاشت یک میلیارد درخت در حوزه توسعه فضای سبز است.

 رئیس مرکز جنگل‌های خارج از شمال سازمان منابع طبیعی در ادامه گفت: بر اساس اسناد پشتیبان، ۵ تا ۱۰ درصد اعتبار را بسته به گونه‌های گیاهی برای تولید نهال فضای سبز شهری صرف می‌کنیم. بر اساس قانون ۹۰ درصد اعتبار را شهرداری‌ها برای کاشت و نگهداری درخت‌ها باید تامین کنند.

 وی با اشاره به توسعه زراعت چوب به عنوان یکی دیگر از ابعاد طرح کاشت یک میلیارد درخت اظهار کرد: ۱۰ درصد زراعت چوب در عرصه‌های ملی و ۹۰ درصد در عرصه‌های غیر ملی انجام می‌شود. ما نهال‌های مناسب زراعت چوب اعم از اکالیپتوس، صنوبر و گونه‌های دیگر که سریع می‌کنند را تولید می‌کنیم. در این بخش نیز حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد هزینه برای تولید صرف می‌شود و تامین حدود ۸۵ درصد هزینه‌ها برای کاشت و نگهداری درختان به مجریان بخش خصوصی مربوط است.

 رئیس مرکز جنگل‌های خارج از شمال سازمان منابع طبیعی با اشاره به تاثیر زراعت چوب بر جذب کرین گفت: سرعت جذب کربن گونه‌های زراعت چوب آن‌قدر بالاست که به عنوان مهم‌ترین رکن تعدیل اثرات تغییر اقلیمی در ارتباط با توسعه پوشش گیاهی شناخته می‌شود. یکی دیگر از اهداف توسعه زراعت چوب تامین منابع اولیه چوبی کشور است.

 به گفته موسوی‌نژاد زراعت چوب و توسعه فضای سبز در مجموع ۶۰ تا ۶۵ درصد از طرح کاشت یک میلیارد درخت را به خود اختصاص داده‌اند.

 وی با اشاره به تلاش برای استفاده از ظرفیت‌های گردشگری در طرح کاشت یک میلیارد درخت اظهار کرد: کاشت را در بوستان‌های جنگلی دست‌کاشت و تفرجگاه‌های بین راهی انجام می‌دهیم و نگهداری از درختان را احاله مدیریت می‌دهیم.

 موسوی‌نژاد اضافه کرد: یکی دیگر از موضوعات مورد توجه سازمان منابع طبیعی، کاشت گونه‌های مثمر جنگلی است. این مورد نیز جاذبه ایجاد می‌کند؛ چون محل درآمد و تولید است.

 رئیس مرکز جنگل‌های خارج از شمال سازمان منابع طبیعی مهم‌ترین چالش طرح کاشت یک میلیارد درخت را میزان منابع اعتباری دانست و اظهار کرد: تلاش کرده‌ایم به‌تدریج اتکا به منابع دولتی را کاهش دهیم و از سایر منابع استفاده کنیم علاوه بر آن از ظرفیت‌های دیگری مثل خیرین و مسئولیت اجتماعی بهره ببریم. طی دو سال اخیر با توجه به پاسخگو نبودن منابع اعتباری ملی و استانی از این ظرفیت‌ها هم بهره برده‌ایم.

 موسوی‌نژاد در پایان گفت: سامانه ساتک (سامانه تولید و کاشت درخت در طرح مردمی یک میلیارد درخت) را برای ارزیابی اطلاعات مکانی و تعداد نهال‌های تولیدی و درختان کاشته شده راه‌اندازی کرده‌ایم و ادارات کل منابع طبیعی استان‌ها از هر منبعی باید برای تثبیت طرح بهره ببرند و عملکرد خود را ارائه دهند.